KWALIFIKACJA ELE2 - STYCZEŃ 2022

PYTANIE NR 3.
W celu zapewnienia uszczelnienia miejsca wprowadzenia przewodu typu OWY do skrzynki zaciskowej silnika elektrycznego o stopniu ochrony IP55 należy zastosować
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Dla zachowania stopnia ochrony IP55 w miejscu wprowadzenia przewodu do skrzynki zaciskowej stosuje się dławik (dławnicę), który mechanicznie dociska uszczelkę do płaszcza przewodu i obudowy. Głowica służy do zakończeń, mufa do łączenia, a izolator przepustowy nie zapewnia szczelności IP55.

Pełne wyjaśnienie:

Stopień ochrony IP określa, na ile obudowa chroni wnętrze urządzenia przed wnikaniem ciał stałych i wody. W silniku o IP55 skrzynka zaciskowa oraz wszystkie jej przepusty muszą zachować odpowiednią szczelność, aby do wnętrza nie dostawał się pył w ilości zakłócającej pracę oraz aby obudowa była odporna na strugi wody.

W praktyce najsłabszym miejscem obudowy bywa właśnie miejsce wprowadzenia przewodu. Dlatego stosuje się element osprzętu, który jednocześnie:

  • umożliwia przeprowadzenie przewodu przez ściankę obudowy (przepust),
  • zapewnia docisk uszczelnienia do płaszcza przewodu (uszczelka/element zaciskowy),
  • stabilizuje przewód mechanicznie (odciążenie od wyrwań i drgań),
  • pozwala dobrać właściwy rozmiar do średnicy przewodu.

Taką funkcję spełnia "dławik izolacyjny" (w nowocześniejszym nazewnictwie często spotyka się określenie dławnica/dławik kablowy). To on jest właściwym rozwiązaniem do zachowania szczelności przepustu w obudowie o wymaganym IP.

Pozostałe odpowiedzi dotyczą innych zastosowań:

  • "Głowica kablowa" jest elementem służącym do zakończenia kabla (np. na urządzeniu lub na linii), zwykle w celu uporządkowania żył, odtworzenia izolacji i zapewnienia poprawnego zakończenia elektrycznego. Nie jest typowym elementem do uszczelniania przepustu w skrzynce zaciskowej silnika.
  • "Mufa kablowa" służy do łączenia/naprawy kabla (połączenie dwóch odcinków, odgałęzienie). Jej zadaniem jest odtworzenie izolacji i ochrony połączenia, a nie uszczelnienie pojedynczego wprowadzenia przewodu do obudowy urządzenia.
  • "Izolator przepustowy" rozwiązuje problem separacji/izolacji elektrycznej przejścia przez przegrodę, ale sam z siebie nie jest typowym elementem gwarantującym wymagany stopień ochrony IP dla wprowadzenia przewodu w skrzynce zaciskowej. W kontekście IP55 kluczowe jest uszczelnienie i docisk do płaszcza przewodu.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawiają się słowa "uszczelnienie miejsca wprowadzenia przewodu" oraz konkretny stopień IP, najczęściej chodzi o dobór dławnicy/dławika (przepustu kablowego z uszczelką), a nie o elementy do łączenia lub zakańczania kabli.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Dławik (dławnica) kablowa to osprzęt montowany w otworze obudowy, który umożliwia wprowadzenie przewodu/kabla i jednocześnie go uszczelnia. Dociska uszczelkę do płaszcza przewodu oraz do obudowy, co pomaga utrzymać wymagany stopień ochrony IP i zapewnia odciążenie mechaniczne przewodu.
Wprowadzenie przewodu jest typowym "słabym punktem" obudowy. Bez uszczelnienia pył i woda mogą dostać się do zacisków, powodując zawilgocenie, korozję i awarie. Dławnica pomaga zachować ciągłość ochrony obudowy zgodnie z deklarowanym IP55, także po wykonaniu przepustu.
Dobór zaczyna się od średnicy zewnętrznej przewodu: dławnica musi mieć zakres uszczelnienia obejmujący tę średnicę. Następnie dobiera się typ gwintu/otworu w skrzynce oraz materiał (np. tworzywo/metal) do warunków pracy. Ważne jest też, aby dławnica miała deklarowany stopień ochrony co najmniej taki jak obudowa.
IP55 oznacza, że obudowa ma podwyższoną ochronę przed pyłem (nie eliminuje go całkowicie, ale ogranicza wnikanie do poziomu niezakłócającego pracy) oraz jest odporna na strugi wody z różnych kierunków. Aby to było prawdziwe, wszystkie elementy obudowy, w tym przepusty kablowe, muszą być wykonane poprawnie.
Mufa kablowa służy do połączenia lub naprawy kabla (łączenie odcinków, odgałęzienie) i zabezpiecza miejsce złącza. Dławnica natomiast jest elementem przepustu w obudowie: wprowadza przewód do skrzynki i go uszczelnia oraz unieruchamia. To różne zastosowania, choć oba dotyczą kabli.
Zwykle nie. Głowice kablowe są przeznaczone głównie do zakończeń kabli i uporządkowania/odtworzenia izolacji żył przy podłączaniu. Uszczelnienie przepustu w obudowie IP najczęściej realizuje się przez dławnice (dławiki) dobrane do średnicy przewodu i warunków środowiskowych.
Izolator przepustowy stosuje się, gdy kluczowa jest separacja elektryczna przejścia przez przegrodę (np. przepust szynowy/śrubowy przez obudowę). Nie jest to typowy element do uszczelniania elastycznego przewodu w obudowie o IP55. Dla przewodów wprowadzanych do skrzynki zaciskowej standardowo używa się dławnic.
Najczęstsze błędy to: zły rozmiar dławnicy (uszczelka nie dociska płaszcza), brak dokręcenia nakrętki dociskowej, wprowadzenie przewodu z uszkodzonym płaszczem, brak podkładki/uszczelki od strony obudowy oraz wykonanie otworu niezgodnego z wymaganym gwintem. Każdy z nich tworzy nieszczelność.
W praktyce sprawdza się: zgodność deklaracji producenta (IP dławnicy), dopasowanie do średnicy przewodu, poprawność montażu (dokręcenie, uszczelki), stan płaszcza przewodu oraz jakość otworu/gwintu w obudowie. Jeśli obudowa ma IP55, dławnica również powinna mieć co najmniej ten sam poziom ochrony.
Sygnałem są sformułowania typu "uszczelnienie miejsca wprowadzenia przewodu/kabla", "przepust kablowy" oraz podany stopień ochrony IP (np. IP55). Gdy celem jest zachowanie szczelności obudowy, właściwą odpowiedzią jest zwykle dławnica/dławik, a nie mufa (łączenie) czy głowica (zakończenie).
info

Około 61% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Dla zachowania stopnia ochrony IP55 w miejscu wprowadzenia przewodu do skrzynki zaciskowej stosuje się dławik (dławnicę), który mechanicznie dociska uszczelkę do płaszcza przewodu i obudowy."

Źródła:

  • PN-EN IEC 60529:2019-10, "Stopnie ochrony zapewniane przez obudowy (Kod IP)" (zakres i znaczenie oznaczenia IP).
  • IEC 60529:1989+A1:1999+A2:2013, "Degrees of protection provided by enclosures (IP Code)" (definicje stopni ochrony IP).
  • LAPP – informacja techniczna o dławnicach kablowych SKINTOP (opis funkcji uszczelnienia i odciążenia przewodu): https://lapp.com/pl/pl/produkty/osprzet-kablowy/dlawnice-kablowe/c/11116 (dostęp: 2026-03-01)

Materiały:

  • Norma PN-EN IEC 60529 (klasyfikacja stopni ochrony IP) – rozdziały z definicją cyfr 5 i 5
  • Instrukcje montażu i karty katalogowe dławnic kablowych (dobór zakresu średnic, uszczelki, gwinty)
  • Podręczniki/zeszyty ćwiczeń z osprzętu instalacyjnego i montażu maszyn elektrycznych (skrzynki zaciskowe, przepusty)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego