Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA SPO5 - CZERWIEC 2020



PYTANIE NR 35.
78-letnią podopieczną odwiedza rozwiedziony syn, który często wszczyna awantury, odnosi się wulgarnie do matki, zawłaszcza jej emeryturę. Ostatnio zabrał jej telefon komórkowy i radio. Opiekunka powinna o zaistniałej sytuacji powiadomić
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Opis wskazuje na przemoc wobec osoby starszej oraz możliwe przestępstwa (przywłaszczenie emerytury, zabór telefonu i radia).
W takiej sytuacji opiekunka powinna powiadomić policję, bo jest to służba właściwa do natychmiastowej interwencji i podjęcia czynności prawnych chroniących podopieczną.

Pełne wyjaśnienie:

Sytuacja dotyczy osoby starszej, wobec której bliski stosuje zachowania przemocowe i narusza jej prawa majątkowe. Częste awantury, wulgaryzmy oraz zabieranie rzeczy i pieniędzy mogą oznaczać realne zagrożenie bezpieczeństwa oraz podejrzenie czynów karalnych. W takich zdarzeniach kluczowe jest zapewnienie natychmiastowej ochrony i uruchomienie działań interwencyjnych.

Dlatego właściwym powiadomieniem jest policja (w praktyce także przez numer alarmowy), ponieważ to ona może niezwłocznie przyjechać na miejsce, przerwać eskalację przemocy, zabezpieczyć dowody, przyjąć zawiadomienie oraz podjąć działania wobec sprawcy. Dla opiekunki jest to także sposób na formalne udokumentowanie zdarzeń i ochronę podopiecznej.

Pozostałe instytucje z odpowiedzi nie są typowo pierwszym wyborem w sytuacji zagrożenia:

  • Wydział zdrowia urzędu gminy zajmuje się zadaniami administracyjnymi w ochronie zdrowia i nie prowadzi interwencji wobec sprawcy przemocy.
  • Powiatowe centrum pomocy rodzinie może organizować wsparcie (np. pomoc społeczną, specjalistyczne poradnictwo), ale nie zastępuje natychmiastowej interwencji służb porządkowych w momencie zagrożenia.
  • Samodzielny publiczny zakład opieki zdrowotnej udziela świadczeń medycznych; może być ważny, gdy potrzebna jest pomoc lekarska lub dokumentacja obrażeń, jednak nie jest organem właściwym do zatrzymania sprawcy czy zabezpieczenia mienia.

W praktyce opiekunka powinna kierować się zasadą: gdy jest przemoc, groźba lub kradzież – priorytetem jest bezpieczeństwo i interwencja. Dopiero w dalszej kolejności uruchamia się wsparcie socjalne, psychologiczne i organizacyjne, aby długofalowo zabezpieczyć sytuację życiową podopiecznej.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co zrobić, gdy opiekun widzi przemoc wobec osoby starszej w domu?
Gdy istnieje ryzyko przemocy lub eskalacji konfliktu, priorytetem jest bezpieczeństwo podopiecznego. Należy wezwać policję (interwencja) i opisać konkretne zachowania: groźby, agresję, zabór rzeczy, przymus. Równolegle warto zanotować daty i okoliczności zdarzeń, aby ułatwić dalsze działania.
Dlaczego w sytuacji kradzieży emerytury i zabierania rzeczy właściwa jest policja?
Policja ma kompetencje do natychmiastowej interwencji oraz do podjęcia czynności w sprawach podejrzenia przestępstwa (np. przywłaszczenia, kradzieży, gróźb). Instytucje pomocowe mogą zapewniać wsparcie socjalne, ale nie zastąpią działań interwencyjnych, gdy zagrożone jest bezpieczeństwo lub mienie.
Czy opiekunka może zgłosić przemoc, jeśli podopieczna się wstydzi i milczy?
Świadek przemocy może i powinien reagować, zwłaszcza gdy dotyczy to osoby zależnej lub starszej. W zgłoszeniu warto opisywać fakty (co się dzieje, jak często, jakie są skutki), bez ocen. Jeśli jest bezpośrednie zagrożenie, najważniejsze jest wezwanie interwencji i zapewnienie podopiecznej ochrony.
Jakie informacje warto przekazać policji przy zgłoszeniu przemocy wobec seniora?
Najbardziej pomocne są konkrety: kto jest sprawcą, jakie zachowania występują (awantury, wulgaryzmy, zabór telefonu/radia, zabieranie pieniędzy), czy są groźby, czy ofiara jest sama, czy ma ograniczoną możliwość ucieczki. Warto też wskazać adres, dane kontaktowe i to, czy sytuacja trwa w danym momencie.
Kiedy kontakt z PCPR ma sens przy przemocy domowej wobec podopiecznej?
PCPR bywa ważne w działaniach długofalowych: organizacji wsparcia, poradnictwa, koordynacji pomocy rodzinie czy uruchomienia usług. Jednak w chwili, gdy dochodzi do agresji, gróźb lub zabierania mienia, pierwsza powinna być interwencja (policja). PCPR może być kolejnym krokiem po zabezpieczeniu sytuacji.
Czy SPZOZ jest właściwy do zgłoszenia przemocy, jeśli nie ma widocznych obrażeń?
SPZOZ zapewnia pomoc medyczną i może być potrzebny do badania oraz dokumentacji urazów, ale nie jest instytucją interwencyjną wobec sprawcy. Nawet bez obrażeń zgłoszenie przemocy i zabierania mienia powinno trafić do policji. Opieka zdrowotna może wspierać, ale nie zastępuje działań ochronnych.
Jak odróżnić konflikt rodzinny od przemocy wobec osoby starszej?
O przemocy częściej świadczy przewaga sił i kontrola: poniżanie, groźby, izolowanie (np. zabranie telefonu), wymuszanie pieniędzy, zastraszanie. Konflikt może być jednorazowy i symetryczny, a przemoc jest powtarzalna i ukierunkowana na dominację. W razie wątpliwości lepiej reagować, niż bagatelizować ryzyko.
Jakie błędy najczęściej popełnia się przy reagowaniu na przemoc wobec seniora?
Typowe błędy to: zwlekanie z interwencją, traktowanie sprawy jako "rodzinnej", kontaktowanie się wyłącznie z instytucjami administracyjnymi, a nie interwencyjnymi, oraz brak zapisywania faktów (dat, opisów zdarzeń). Częsty jest też lęk przed "wtrącaniem się", który utrudnia ochronę ofiary.
Czy zabranie telefonu podopiecznej przez członka rodziny może być formą przemocy?
Tak, ponieważ telefon jest narzędziem kontaktu i wezwania pomocy. Zabranie go może służyć izolowaniu, kontroli i ograniczeniu możliwości zgłoszenia krzywdy. W połączeniu z awanturami, wulgaryzmami i zabieraniem pieniędzy jest to sygnał wysokiego ryzyka i uzasadnia szybkie powiadomienie policji.
Jak przygotować się do egzaminu z rozpoznawania przemocy i właściwych instytucji pomocy?
Ucz się według schematu: zagrożenie i przestępstwo → interwencja (policja), a wsparcie długoterminowe → instytucje pomocowe (np. centra pomocy, poradnictwo). Ćwicz na scenariuszach: przemoc psychiczna, ekonomiczna, izolowanie, zabór mienia. Zwracaj uwagę, kto ma kompetencje do działania "tu i teraz".
info

Statystycznie 41% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Źródła:

  • Policja.pl – "Przemoc w rodzinie / przemoc domowa" (informacje dla ofiar i świadków, jak reagować i gdzie zgłaszać) – https://policja.pl/ (sekcja tematyczna dot. przemocy domowej) – dostęp: 2026-03-02
  • Gov.pl – informacje dla obywateli dotyczące przemocy domowej i szukania pomocy (poradniki/zakładki tematyczne) – https://www.gov.pl/web/rodzina – dostęp: 2026-03-02
  • Niebieska Linia IPZ – informacje o przemocy domowej, interwencji i możliwych formach pomocy – https://www.niebieskalinia.pl/ – dostęp: 2026-03-02

Materiały:

  • Materiały informacyjne Policji dotyczące przemocy domowej i sposobów zgłaszania
  • Poradniki MRPiPS/gov.pl dla osób doświadczających przemocy i świadków
  • Szkolenia z komunikacji i procedur bezpieczeństwa dla opiekunów osób zależnych
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego