KWALIFIKACJA PGF1 + PGF2 - CZERWIEC 2017

PYTANIE NR 28.
Jaką ilość arkuszy A1 należy przewidzieć do zadrukowania 10 000 afiszy formatu A3, uwzględniając 10% naddatku technologicznego?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Arkusz A1 ma czterokrotnie większą powierzchnię niż A3, więc z jednego A1 można uzyskać 4 użytki A3.
Potrzeba zatem 10 000 / 4 = 2 500 arkuszy A1. Po doliczeniu 10% naddatku technologicznego: 2 500 × 1,10 = 2 750 arkuszy.

Pełne wyjaśnienie:

Aby obliczyć liczbę arkuszy A1 potrzebnych do zadrukowania 10 000 afiszy formatu A3, trzeba wykonać dwa kroki: przeliczyć użytki A3 na arkusz A1 oraz dodać naddatek technologiczny.

1) Ile formatów A3 mieści się w A1?
W serii A każdy kolejny format powstaje przez przecięcie poprzedniego na pół: A1 → A2 → A3. To oznacza, że A1 jest dwa razy większy od A2 i cztery razy większy od A3. Z jednego arkusza A1 można więc zaplanować 4 użytki A3 (przy typowym podziale na ćwiartki).

2) Przeliczenie nakładu na arkusze A1
Skoro 1 arkusz A1 daje 4 afisze A3, to liczba arkuszy bez naddatku wynosi:
10 000 / 4 = 2 500.

3) Naddatek technologiczny 10%
Naddatek (często utożsamiany z makulaturą technologiczną) dolicza się do zapotrzebowania podstawowego. Liczymy więc:
2 500 × 10% = 250 dodatkowych arkuszy.
Razem: 2 500 + 250 = 2 750.

Dlatego odpowiedź "2 750 arkuszy." jest poprawna. Pozostałe propozycje są błędne, bo wynikają najczęściej z pomylenia relacji formatów (np. przyjęcia, że A1 odpowiada 2 szt. A3) albo z nieprawidłowego doliczenia 10% (np. dodania zbyt dużej lub zbyt małej liczby arkuszy po przeliczeniu nakładu).

Wskazówka egzaminacyjna: zapamiętaj prostą regułę pól: A1 = 2×A2 = 4×A3 = 8×A4. Dzięki temu szybko ustalisz liczbę użytków na arkuszu i unikniesz pomyłek.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
W serii A każdy kolejny format to połowa poprzedniego: A1 → A2 → A3. To oznacza, że A1 ma 4 razy większą powierzchnię niż A3, więc na jednym arkuszu A1 mieszczą się zwykle 4 użytki A3 (przy standardowym podziale).
Bo przejście z A1 do A3 to dwa "kroki" dzielenia na pół: A1 na 2 części daje A2, a A2 na 2 części daje A3. Łącznie powstają 2×2 = 4 części. Mylenie tego z jedną operacją cięcia to częsty błąd rachunkowy.
Naddatek technologiczny to zapas arkuszy doliczany do nakładu, aby pokryć straty w rozruchu, ustawianiu maszyny, kontroli jakości i ewentualne braki. W praktyce odpowiada planowanej makulaturze technologicznej i jest często podawany w procentach.
Najpierw liczysz zapotrzebowanie podstawowe, a potem doliczasz 10%: albo mnożysz przez 1,10, albo liczysz 10% osobno i dodajesz. Przykład: 2 500 arkuszy × 1,10 = 2 750 arkuszy.
Naddatek dolicza się do liczby arkuszy, które realnie mają wejść na maszynę, czyli zwykle po przeliczeniu użytków (A3) na arkusze (A1). Najpierw ustalasz 10 000/4 = 2 500 arkuszy, a dopiero potem dodajesz 10%.
Najczęściej pojawia się: mylenie relacji formatów (A1↔A3), pomijanie naddatku albo dodawanie go do liczby afiszy zamiast do arkuszy, oraz zaokrąglanie w złym miejscu. Pomaga reguła: A1 = 4×A3 i dopiero potem +10%.
W zadaniu tak, bo 10% naddatku jest już uwzględnione. W praktyce zakup może jeszcze uwzględniać minimalne partie handlowe, zapas magazynowy lub dodatkowe straty (np. przy cięciu). Na egzaminie trzymaj się danych z treści.
Zapamiętaj "ciąg dwójek" pól: A0 = 2×A1 = 4×A2 = 8×A3 = 16×A4. Z tego od razu wynika, ile użytków danego formatu mieści się na większym arkuszu i jak przeliczać nakład na arkusze.
Tak, bo nawet przy druku z roli planuje się zużycie podłoża i liczbę użytków wzdłuż i w poprzek wstęgi. W zadaniach egzaminacyjnych często używa się arkuszy jako uproszczonego modelu kalkulacji, a mechanizm (użytki + naddatek) pozostaje ten sam.
Kluczowe są: nakład (10 000 szt.), format wyrobu (A3), format arkusza/podłoża (A1) oraz procent naddatku (10%). Bez relacji formatów serii A nie da się policzyć liczby użytków na arkuszu, a bez procentu nie da się dodać zapasu.
info

Około 66% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Eksperci podkreślają: "Arkusz A1 ma czterokrotnie większą powierzchnię niż A3, więc z jednego A1 można uzyskać 4 użytki A3.Potrzeba zatem 10 000 / 4 = 2 500 arkuszy A1."

Źródła:

  • ISO 216 (Paper sizes) – ISO.org (opis standardu serii A), https://www.iso.org/standard/3663.html (dostęp: 2026-02-27)
  • Wikipedia: "ISO 216", sekcja dotycząca serii A i relacji powierzchni, https://en.wikipedia.org/wiki/ISO_216 (dostęp: 2026-02-27)
  • Wikipedia (PL): "Format papieru", informacje o formatach A0–A4 i zasadzie dzielenia na pół, https://pl.wikipedia.org/wiki/Format_papieru (dostęp: 2026-02-27)

Materiały:

  • Materiały o formatach papieru serii A (ISO 216) i zależnościach powierzchni
  • Zadania rachunkowe z poligrafii: nakład, użytki, makulatura, naddatki
  • Notatki/ściąga z obliczeń procentowych stosowanych w kalkulacjach produkcyjnych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego