W logistyce praca przewozowa wyrażona w tonokilometrach (tkm) opisuje, jaką "pracę transportową" wykonano, uwzględniając jednocześnie masę przewiezionego ładunku i długość trasy. Podstawowa zależność jest prosta:
tkm = t × km
W zadaniu podano dwa typy pojazdów oraz założenie, że każdy pojazd wykonuje jeden przewóz dziennie na średnią odległość 200 km. Najpierw trzeba więc ustalić, ile ton łącznie może zostać przewiezione w jednym "dziennym cyklu" (czyli w sumie po jednym kursie dla każdego pojazdu):
- 4 pojazdy × 15 t = 60 t
- 5 pojazdów × 24 t = 120 t
Razem daje to 180 t dziennej masy przewozu przy przyjętym uproszczeniu pełnego wykorzystania ładowności.
Następnie mnożymy masę przez odległość:
- 180 t × 200 km = 36 000 tkm
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne? Wynik "18 000 tkm" powstaje zwykle wtedy, gdy ktoś uwzględni tylko część floty (np. samą jedną grupę pojazdów) albo błędnie przyjmie połowę ładowności. "24 000 tkm" może wynikać z pomylenia sumowania (np. potraktowania ładowności 24 t jako dominującej i nieuwzględnienia pozostałych pojazdów) albo z błędnego przeliczenia łącznej masy. "12 000 tkm" jest typowym skutkiem policzenia tylko 4×15 t×200 km (czyli tylko pojazdów 15-tonowych) lub wykonania niepełnego mnożenia.
Wskazówka egzaminacyjna: zawsze wykonuj dwa kroki — najpierw policz łączną masę przewozu (z uwzględnieniem liczby pojazdów/kursów), a dopiero potem pomnóż przez odległość. To minimalizuje pomyłki rachunkowe i jednostkowe.