KWALIFIKACJA BUD13 - STYCZEŃ 2019

PYTANIE NR 23.
Jaką minimalną powierzchnię podbudowy z kruszywa łamanego o grubości 25 cm po zagęszczeniu powinni wykonać robotnicy pracujący łącznie 42,93 r-g, jeżeli na wykonanie 100 m2 podbudowy o tej samej grubości potrzebują 9,54 r-g?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Aby obliczyć minimalną powierzchnię, stosuje się proporcję roboczogodzin do 100 m2. Skoro 9,54 r-g odpowiada 100 m2, to 42,93 r-g odpowiada (42,93/9,54)*100 ≈ 449,9 m2. Po zaokrągleniu otrzymujemy 450 m2. Grubość 25 cm jest taka sama w normie i w zadaniu, więc się skraca.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu podano normę nakładu pracy: na wykonanie 100 m2 podbudowy (tej samej grubości po zagęszczeniu) potrzeba 9,54 r-g. To oznacza, że nakład robocizny jest wprost proporcjonalny do powierzchni robót: im większa powierzchnia, tym więcej roboczogodzin.

Krok 1. Ułóż proporcję.
Skoro 100 m2 wymaga 9,54 r-g, to dla nieznanej powierzchni S (w m2) nakład 42,93 r-g spełnia zależność:
9,54 r-g → 100 m2
42,93 r-g → S m2

Krok 2. Oblicz S.
S = (42,93 / 9,54) × 100.
Najpierw liczysz iloraz: 42,93 / 9,54 ≈ 4,499. Następnie mnożysz przez 100: S ≈ 449,9 m2.

Krok 3. Dopasuj do odpowiedzi i zaokrąglij.
W odpowiedziach występują wartości całkowite w m2, więc wynik 449,9 m2 zaokrągla się do 450 m2.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • 200 m2 wynikałoby z dużo mniejszego nakładu pracy (około 19,08 r-g), więc nie odpowiada podanym 42,93 r-g.
  • 150 m2 to jeszcze mniejsza powierzchnia; jej wykonanie według normy wymagałoby około 14,31 r-g, czyli znacznie mniej niż w zadaniu.
  • 500 m2 wymagałoby większego nakładu niż 42,93 r-g: 9,54 r-g/100 m2 × 500 m2 ≈ 47,7 r-g, więc ta odpowiedź jest zawyżona.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści jest "na 100 m2 potrzeba X r-g", najczęściej stosujesz przeliczenie "na 1 m2" (X/100), a potem mnożysz przez szukaną powierzchnię albo od razu robisz proporcję jak wyżej. Zwróć uwagę, że informacja o grubości jest tu stała, więc nie wpływa na rachunek.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najprościej użyć proporcji: jeśli na 100 m2 potrzeba X r-g, to na 1 m2 potrzeba X/100 r-g. Potem dzielisz dostępny nakład (np. 42,93 r-g) przez (X/100). To daje liczbę m2 możliwą do wykonania przy tej normie.
Bo przy założeniu stałej technologii i tej samej grubości warstwy nakład robocizny rośnie liniowo z powierzchnią. Podwojenie m2 oznacza w przybliżeniu podwojenie r-g. To klasyczna zależność wprost proporcjonalna, typowa dla normowania robót.
r-g to roboczogodzina, czyli jednostka nakładu pracy ludzi. 42,93 r-g oznacza łączny czas pracy liczony jako suma godzin wszystkich pracowników (np. 3 osoby × 1 godzina = 3 r-g). To nie jest czas kalendarzowy jednej osoby.
Możesz oszacować: 9,54 r-g na 100 m2 to prawie 10 r-g. 42,93 r-g to około 4,3 razy więcej niż 10 r-g, więc powierzchnia powinna być około 4,3 × 100 m2 ≈ 430 m2. Dokładny rachunek daje ok. 450 m2, więc rząd wielkości się zgadza.
Grubość ma znaczenie, gdy norma podana jest dla innej grubości lub gdy przeliczasz objętość (m3) na powierzchnię (m2). Jeśli w normie i w zadaniu grubość jest identyczna (np. 25 cm po zagęszczeniu), to w samym przeliczeniu r-g na m2 nie zmienia wyniku.
Najczęstsze to odwrócenie proporcji (dzielenie X przez 42,93 zamiast 42,93 przez X), pomylenie r-g z godzinami jednej osoby, oraz pominięcie dzielenia przez 100. Warto zawsze zapisać jednostki przy każdym kroku, by kontrolować sens obliczeń.
Najczęściej tak, bo odpowiedzi testowe są podane jako wartości całkowite. Gdy obliczenie daje np. 449,9 m2, wybiera się najbliższą wartość zgodną z zasadami zaokrągleń. Jeśli w zadaniu pojawia się słowo "minimalną", czasem zaokrągla się w dół, ale tu pasuje 450 m2 jako wynik po zaokrągleniu.
Najpierw liczysz normę na 1 m2: 9,54 r-g / 100 m2 = 0,0954 r-g/m2. Następnie dzielisz dostępny nakład przez tę normę: 42,93 / 0,0954 ≈ 449,9 m2. To ta sama metoda co proporcja, tylko zapisana krokami.
Bo 500 m2 przy normie 9,54 r-g/100 m2 wymagałoby około 47,7 r-g, a w zadaniu dostępne jest 42,93 r-g. To za mało na 500 m2 według podanej normy. "Blisko" nie wystarcza — trzeba dopasować do danych liczbowych.
Pomagają ocenić, czy planowana brygada i sprzęt "nadążą" z wykonaniem warstwy w danym czasie oraz czy norma nie jest przekraczana. Operator może porównać postęp (m2/dzień) z planem i zgłosić potrzebę zmiany organizacji, np. liczby pracowników lub czasu pracy.
info

Statystycznie 63% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Według specjalistów z branży: "Aby obliczyć minimalną powierzchnię, stosuje się proporcję roboczogodzin do 100 m2."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Proporcja (matematyka)" — https://pl.wikipedia.org/wiki/Proporcja_(matematyka) (dostęp: 2026-03-01)
  • Wikipedia (PL): "Roboczogodzina" — https://pl.wikipedia.org/wiki/Roboczogodzina (dostęp: 2026-03-01)

Materiały:

  • Podręczniki/zeszyty z matematyki zawodowej: zadania z proporcji i przeliczeń
  • Materiały dydaktyczne do kosztorysowania i normowania robót budowlanych (rozdziały o nakładach robocizny)
  • Arkusze ćwiczeń: przeliczenia r-g na m2 dla robót drogowych (podbudowy, nawierzchnie, korytowanie)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego