W systemie plików NTFS dostęp do plików jest kontrolowany przez listy ACL (Access Control List). Dla plików wykonywalnych (np. .exe) kluczowe jest, aby użytkownik miał prawo uruchomienia danego pliku. W typowym nazewnictwie uprawnień Windows minimalnym zestawem, który umożliwia uruchomienie aplikacji, jest "odczyt i wykonanie". To uprawnienie obejmuje zarówno odczyt danych pliku, jak i prawo jego wykonania.
Dlaczego nie wystarczy "odczyt"? Sam odczyt pozwala przeglądać zawartość pliku (np. skopiować go lub otworzyć w sposób zależny od typu), ale nie daje prawa do uruchomienia kodu programu. Użytkownik może więc móc "zobaczyć" plik, a mimo to otrzymać odmowę przy próbie startu.
Dlaczego nie wystarczy "wykonanie"? W praktycznych zestawach uprawnień prezentowanych w interfejsie Windows prawo uruchomienia jest oferowane jako część uprawnienia łączonego "odczyt i wykonanie". W zadaniach egzaminacyjnych sprawdza się zwykle rozpoznanie tego standardowego zestawu jako minimalnego, który umożliwia start programu.
Dlaczego "zapis" jest błędny? Zapis (modyfikacja) pozwala zmieniać plik lub dopisywać dane, ale sam w sobie nie oznacza prawa do uruchomienia. Co więcej, przyznanie zapisu bez potrzeby jest niezgodne z zasadą minimalnych uprawnień, bo umożliwia podmianę plików wykonywalnych (ryzyko bezpieczeństwa).
Wskazówka egzaminacyjna: jeśli pytanie dotyczy uruchomienia pliku wykonywalnego w NTFS, najczęściej szukasz uprawnienia zawierającego element "wykonanie", a w odpowiedziach testowych będzie to standardowe "odczyt i wykonanie".
