Efekt okluzji to zjawisko, w którym użytkownik aparatu słuchowego (lub szczelnej wkładki/obudowy) odbiera swój własny głos jako nienaturalnie głośny, "dudniący" lub zbyt basowy. Najczęściej dzieje się tak wtedy, gdy przewód słuchowy zewnętrzny jest zbyt szczelnie zamknięty przez wkładkę uszną albo obudowę aparatu wewnątrzkanałowego. W takiej sytuacji dźwięk powstający podczas mówienia (w tym składowe o niskich częstotliwościach) nie ma łatwej drogi ujścia na zewnątrz i pozostaje "uwięziony" w przewodzie słuchowym, co zwiększa odczuwany poziom własnego głosu.
Dlatego odpowiedź "wykonać odpowiednio dużą wentylację we wkładce usznej lub obudowie aparatu wewnątrzkanałowego" jest właściwa: większa, kontrolowana wentylacja zwykle redukuje okluzję, bo zapewnia dodatkową drogę odpływu energii akustycznej. W praktyce może to oznaczać powiększenie istniejącego kanału wentylacyjnego, zmianę jego przebiegu lub zastosowanie konstrukcji z bardziej otwartym dopasowaniem – zawsze z uwzględnieniem stabilności, sprzężeń i wymaganego wzmocnienia.
Pozostałe propozycje są nieprawidłowe, ponieważ wszystkie zmierzają do zmniejszenia wentylacji (bezpośrednio lub pośrednio). Odpowiedź o "krótszym trzpieniu i mniejszej wentylacji" łączy dwie zmiany, ale kluczowy element – mniejsza wentylacja – typowo nasili objaw okluzji zamiast go zmniejszyć. Opcje mówiące wprost o wykonaniu nowej wkładki/obudowy o mniejszej wentylacji albo o zmniejszeniu lub zamknięciu wentylacji prowadzą do bardziej szczelnego zamknięcia przewodu, czyli mechanizmu, który najczęściej leży u podstaw problemu zgłaszanego przez pacjenta.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu pojawia się "nienaturalne brzmienie własnego głosu" i "efekt okluzji", pierwszym skojarzeniem powinno być sprawdzenie stopnia zamknięcia ucha i rozważenie zwiększenia wentylacji, o ile nie stoi temu na przeszkodzie konieczność uzyskania dużego wzmocnienia w niskich częstotliwościach lub ryzyko sprzężeń.
