KWALIFIKACJA OGR3 + OGR4 - CZERWIEC 2013

PYTANIE NR 15.
Aby zmierzyć teren o wąskim i wydłużonym kształcie oraz dobrze widocznych punktach pomiarowych, najprościej założyć osnowę w postaci
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Aby zmierzyć teren wąski i wydłużony z dobrze widocznymi punktami, najprościej oprzeć osnowę na dwóch punktach końcowych i potraktować je jako bazę. Osnowa w postaci odcinka jest szybka do założenia i ułatwia wykonywanie domiarów w terenie. W prostych pomiarach sytuacyjnych zwykle jest wystarczająca.

Pełne wyjaśnienie:

W doborze osnowy pomiarowej kluczowe są: kształt obiektu (tu: wąski i wydłużony), widoczność punktów oraz dążenie do możliwie prostej, a jednocześnie jednoznacznej bazy odniesienia. Jeżeli punkty są dobrze widoczne, a teren ma charakter "pasa", to najczęściej wystarcza założenie dwóch stabilnych punktów na końcach i przyjęcie ich jako bazy pomiarowej.

Dlatego poprawna jest odpowiedź: osnowa w postaci odcinka. Taki układ jest najprostszy organizacyjnie (mniej punktów do stabilizacji i opisu), a w praktyce ułatwia odkładanie domiarów (np. prostopadłych) lub prowadzenie pomiaru wzdłuż osi wydłużonego obiektu. Jest to rozwiązanie typowe dla prostych prac terenowych spotykanych przy obiektach małej architektury krajobrazu.

  • Trójkąt bywa użyteczny, gdy potrzebujesz dodatkowej kontroli geometrycznej i stabilnego układu na powierzchni bardziej "plamowej", ale dla wąskiego pasa jest zwykle zbędnym komplikowaniem (trzeci punkt często trudniej sensownie wkomponować w geometrię terenu).
  • Wielobok (jako bardziej rozbudowana osnowa) ma sens, gdy teren jest rozleglejszy lub ma nieregularny zarys wymagający wielu punktów odniesienia. W przypadku wąskiego, długiego kształtu zwiększa nakład pracy bez proporcjonalnej korzyści.
  • Sieć poligonowa jest rozwiązaniem jeszcze bardziej złożonym, stosowanym wtedy, gdy trzeba prowadzić ciąg pomiarowy z wieloma stanowiskami i kontrolą domknięcia/zgodności. Przy dobrze widocznych punktach i prostym kształcie terenu nie jest to "najprostsza" opcja.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawia się "wąski i wydłużony" oraz "dobrze widoczne punkty", najczęściej chodzi o minimalną liczbę punktów osnowy zapewniającą sprawny pomiar – czyli bazę w postaci odcinka.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Osnowa pomiarowa to zestaw punktów o znanym położeniu (lub przyjętym w układzie roboczym), które stanowią bazę odniesienia dla dalszych pomiarów sytuacyjnych i wysokościowych. Dzięki niej można powtarzalnie wyznaczać położenie elementów w terenie i kontrolować zgodność pomiaru.
Bo taki teren ma charakter "pasa", więc dwa punkty na jego końcach tworzą najprostszą i wystarczającą bazę. Odcinek minimalizuje liczbę stabilizowanych punktów, przyspiesza pracę i ułatwia domiary do elementów położonych wzdłuż długiego kierunku.
Najczęściej są to: wąski, wydłużony kształt obszaru oraz dobrze widoczne punkty, do których można się łatwo celować lub do których można odkładać odległości. Wtedy rozbudowana osnowa (wielobok, sieć) zwykle nie jest potrzebna.
Oznacza to, że między stanowiskiem a punktami jest dobra linia celowania: nie zasłaniają jej rośliny, zabudowa ani ukształtowanie terenu. W praktyce ułatwia to pomiar odległości/kątów i pozwala stosować prostszy układ osnowy bez konieczności zakładania wielu punktów pośrednich.
Trójkąt bywa dobrym wyborem, gdy teren jest bardziej "powierzchniowy" niż wydłużony, a dodatkowy punkt poprawia kontrolę geometryczną i stabilność układu. Stosuje się go też, gdy dwa punkty nie zapewniają wygodnej pracy (np. brak miejsca na domiary lub trudna widoczność).
Częsty błąd to wybór zbyt złożonego układu "na zapas" (wielobok, sieć poligonowa), mimo że warunki pozwalają na prostszą bazę. Inny błąd to kierowanie się brzmieniem nazwy metody zamiast analizą geometrii terenu i widoczności punktów.
Nie zawsze. Sieć poligonowa może dawać więcej możliwości kontroli i obejmować większy obszar, ale jej dokładność zależy od jakości pomiaru, stabilizacji punktów i obliczeń. Przy prostym, wąskim terenie odcinek może być wystarczający i praktycznie najkorzystniejszy organizacyjnie.
Najczęściej wyznacza się dwa punkty bazowe (np. paliki, repery robocze), mierzy odległość między nimi i wykonuje pomiary elementów terenu jako domiary od linii bazowej (odległości wzdłuż i prostopadle). Ułatwia to sporządzenie szkicu i późniejsze opracowanie danych.
W zależności od wyposażenia mogą to być: taśma miernicza, dalmierz, tyczki, paliki i elementy do stabilizacji punktów, a w bardziej zaawansowanych pomiarach także tachimetr lub odbiornik GNSS. Kluczowe jest, aby narzędzie pasowało do wymaganej dokładności i warunków widoczności.
Warto ćwiczyć dobór osnowy do różnych kształtów obiektu (pas, trójkąt, wielobok), rozumieć pojęcia: baza, punkt osnowy, domiar oraz umieć wskazać, które rozwiązanie jest "najprostsze" przy danych warunkach. Pomagają krótkie zadania rysunkowe i szkice polowe.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 55% zdających egzamin. średnie

Według specjalistów z branży: "Aby zmierzyć teren wąski i wydłużony z dobrze widocznymi punktami, najprościej oprzeć osnowę na dwóch punktach końcowych i potraktować je jako bazę."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Osnowa geodezyjna" https://pl.wikipedia.org/wiki/Osnowa_geodezyjna - dostęp 2026-02-18
  • Wikipedia (PL): "Poligonizacja" https://pl.wikipedia.org/wiki/Poligonizacja - dostęp 2026-02-18
  • Wikipedia (PL): "Triangulacja" https://pl.wikipedia.org/wiki/Triangulacja - dostęp 2026-02-18

Materiały:

  • Podstawy geodezji i pomiarów terenowych (rozdziały o osnowach i pomiarach sytuacyjnych)
  • Ćwiczenia z zakładania osnowy pomiarowej dla różnych kształtów działek (wąska, trójkątna, wieloboczna)
  • Instrukcje szkolne/branżowe do tachimetrii i domiarów prostokątnych stosowanych w pracach terenowych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego