KWALIFIKACJA BPO1 - CZERWIEC 2022

PYTANIE NR 39.
Aktywizującą metodą nauczania podczas szkoleń z zakresu bhp jest
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Metody aktywizujące angażują uczestników w wymianę doświadczeń, argumentowanie i wspólne wnioskowanie. Tę funkcję spełnia dyskusja, bo wymaga udziału słuchaczy. Z kolei wykład, opis i objaśnienie to formy głównie podające, oparte na przekazie informacji od prowadzącego do grupy.

Pełne wyjaśnienie:

W szkoleniach z zakresu BHP stosuje się różne metody dydaktyczne. Kluczowy podział dotyczy tego, czy uczestnik jest przede wszystkim odbiorcą informacji, czy też jest aktywnie angażowany w analizę, ocenę i wyciąganie wniosków.

Odpowiedź "dyskusja" jest poprawna, ponieważ dyskusja należy do metod aktywizujących: wymaga zabierania głosu, argumentowania, zadawania pytań, odnoszenia się do wypowiedzi innych oraz wspólnego dochodzenia do wniosków. W kontekście BHP dyskusja może dotyczyć np. przyczyn zdarzeń wypadkowych, identyfikacji zagrożeń na stanowisku czy oceny skuteczności środków profilaktycznych.

Dlaczego pozostałe propozycje są niepoprawne?

  • "wykład" to typowa metoda podająca: prowadzący przekazuje treści w sposób uporządkowany, a rola uczestnika jest zwykle bierna (słuchanie, notowanie). Może być elementem szkolenia, ale sam w sobie nie jest metodą aktywizującą.
  • "opis" polega na przedstawieniu cech, przebiegu zjawiska lub stanu rzeczy. Najczęściej jest to jednokierunkowe przekazanie informacji, bez mechanizmu angażowania uczestników w rozwiązywanie problemu.
  • "objaśnienie" służy wyjaśnieniu pojęć, zasad i zależności. Choć może zawierać pytania kontrolne, w podstawowej formie nadal jest metodą podającą – prowadzący tłumaczy, a uczestnik głównie odbiera treść.

Wskazówka egzaminacyjna: jeżeli w pytaniu pojawia się "aktywizująca metoda", szukaj form pracy, w której uczestnicy muszą działać poznawczo (analizować, dyskutować, rozwiązywać problem), a nie tylko słuchać wyjaśnień.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Metody aktywizujące to sposoby prowadzenia szkolenia, które wymagają od uczestników udziału w analizie i wymianie doświadczeń, a nie tylko słuchania. Typowo obejmują dyskusję, pracę w grupach, studium przypadku czy rozwiązywanie problemów zbliżonych do sytuacji na stanowisku pracy.
Dyskusja aktywizuje, bo uczestnicy muszą formułować argumenty, zadawać pytania i odnosić się do opinii innych. W BHP pozwala konfrontować praktykę z zasadami bezpieczeństwa, np. omawiać ryzyko, błędy w zachowaniach i sposoby profilaktyki w realnych sytuacjach.
Sam wykład jest metodą podającą, bo opiera się na przekazie informacji od prowadzącego do grupy. Może jednak zawierać elementy aktywizujące (pytania, krótkie zadania, mini-debaty). W klasyfikacji metod, jeśli wybierasz jedną odpowiedź, wykład nie jest metodą aktywizującą.
Metoda podająca to taka, w której główną rolę pełni prowadzący (mówi, opisuje, objaśnia), a uczestnik przede wszystkim słucha. Metoda aktywizująca wymaga działania poznawczego uczestnika: argumentowania, analizowania przypadków, podejmowania decyzji, współpracy w grupie.
Przykłady to: rozmowa kierowana o zagrożeniach, wspólne wskazanie niebezpiecznych elementów stanowiska, analiza "co może pójść źle", omówienie zdarzeń potencjalnie wypadkowych oraz krótkie ćwiczenia decyzyjne (np. dobór właściwego środka ochrony). To wzmacnia zrozumienie zasad BHP.
Dyskusja pomaga budować kulturę bezpieczeństwa, bo zachęca do otwartego mówienia o ryzyku i nieprawidłowościach. Uczestnicy uczą się na przykładach innych, porównują praktyki, a prowadzący może korygować błędne przekonania. To wspiera odpowiedzialność i zgłaszanie zagrożeń.
Najczęstszy błąd to wybór "wykład", bo jest najczęściej spotykany na szkoleniach. Inny błąd to uznanie, że "objaśnienie" jest aktywizujące, bo brzmi "interaktywnie". W pytaniach egzaminacyjnych aktywizacja oznacza realny udział uczestników w rozmowie, analizie lub rozwiązywaniu problemu.
Dyskusja jest szczególnie przydatna, gdy celem jest zmiana postaw i zachowań, a nie tylko przekaz wiedzy. Sprawdza się przy omawianiu wypadków, zdarzeń potencjalnie wypadkowych i problemów z przestrzeganiem procedur. Wykład lepiej służy szybkiemu uporządkowaniu podstawowych informacji.
Warto nauczyć się prostego podziału: metody podające (np. wykład, opis, objaśnienie) oraz metody aktywizujące (np. dyskusja, praca w grupach, studium przypadku). Ćwicz rozpoznawanie po tym, kto jest aktywny: prowadzący czy uczestnicy. To zwykle wystarcza do poprawnej odpowiedzi.
Podobne są metody oparte na problemie, np. studium przypadku (analiza zdarzenia), burza mózgów (szukanie rozwiązań), odgrywanie ról (reakcje na sytuacje niebezpieczne) oraz praca zespołowa nad oceną ryzyka. Wspólną cechą jest udział uczestników w myśleniu i decyzjach.
info

Około 75% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnio łatwe

Specjaliści zwracają uwagę: "Metody aktywizujące angażują uczestników w wymianę doświadczeń, argumentowanie i wspólne wnioskowanie."

Źródła:

  • Kupisiewicz Cz., "Dydaktyka ogólna", rozdziały o metodach nauczania (metody podające i aktywizujące), wydania PWN (brak wskazania konkretnej strony – weryfikacja wymaga egzemplarza książki).
  • Okoń W., "Wprowadzenie do dydaktyki ogólnej", część dotycząca metod kształcenia i form aktywizacji (brak wskazania konkretnej strony – weryfikacja wymaga egzemplarza książki).
  • Encyklopedia PWN – hasło "dyskusja" (ujęcie jako forma wymiany poglądów): https://encyklopedia.pwn.pl/haslo/dyskusja;3891540.html - dostęp 2026-04-01

Materiały:

  • Podręczniki z dydaktyki ogólnej i metodyki szkolenia dorosłych
  • Materiały szkoleniowe dotyczące prowadzenia instruktaży stanowiskowych
  • Przykładowe scenariusze szkoleń BHP z elementami pracy w grupach i dyskusji

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego