KWALIFIKACJA ELM6 - TEST WIEDZY NR 2

PYTANIE NR 36.
Analizuj poniższy fragment kodu napisany w języku schematów drabinkowych (LD):
----( )----[ ]----( )
  A      B      C
Zakładając, że A, B i C to wejścia, które mogą być WYSOKIE (1) lub NISKIE (0), określ, kiedy wyjście C będzie WYSOKIE.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W przedstawionym rungu LD elementy A i B są połączone szeregowo, więc muszą być spełnione jednocześnie. Dla typowych styków NO oznacza to, że oba sygnały muszą mieć stan 1, aby "przepuścić" logikę i wysterować cewkę/wyjście C. Gdy którykolwiek z nich ma 0, wyjście nie będzie wysokie.

Pełne wyjaśnienie:

W języku schematów drabinkowych (LD) pojedynczy "rung" można czytać jak obwód sterowania: sygnał logiczny "płynie" od lewej do prawej, a na końcu rungu znajduje się cewka (wyjście), które przyjmuje stan zależny od warunków w torze.

W pokazanym fragmencie A oraz B są umieszczone szeregowo. Połączenie szeregowe w LD odpowiada operacji logicznej AND (koniunkcja): aby wyjście na końcu rungu było w stanie wysokim, wszystkie warunki po drodze muszą być spełnione.

Zakładając typową interpretację styków jako NO (zamykają się przy stanie 1):

  • gdy A=1 i B=1, tor jest "zamknięty", więc cewka/wyjście C=1,
  • gdy A=0 lub B=0, tor jest "otwarty", więc C=0.

Dlatego poprawna odpowiedź brzmi: wyjście C będzie wysokie, kiedy A i B są wysokie.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • "A wysokie, B niskie" – w szeregu jeden warunek niespełniony przerywa tor, więc C nie może się załączyć.
  • "A niskie, B wysokie" – analogicznie, brak spełnienia A blokuje wyjście.
  • "A i B niskie" – oba warunki niespełnione tym bardziej nie wysterują wyjścia.

Wskazówka egzaminacyjna: przy rungu LD zawsze sprawdź, czy elementy są w szeregu (wymagają "wszystkich" warunków) czy równolegle (wystarczy "którykolwiek").

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
LD (Ladder Diagram) to graficzny język programowania PLC, w którym logikę zapisuje się w postaci "szczebli" podobnych do schematów przekaźnikowych. Warunki realizują styki, a wynik steruje cewką (wyjściem) lub inną funkcją.
Połączenie szeregowe oznacza, że wszystkie warunki muszą być spełnione jednocześnie. Logicznie odpowiada to funkcji AND: jeśli choć jeden styk w szeregu jest "otwarty", to wyjście na końcu rungu nie zostanie załączone.
W szeregu sygnał logiczny przechodzi przez kolejne elementy. Każdy z nich musi przepuścić stan "prawda", aby dotarł do końca. To dokładnie własność AND: wynik jest 1 tylko wtedy, gdy wszystkie wejścia są 1.
Stan WYSOKI (1) oznacza aktywny sygnał logiczny (prawda), a NISKI (0) nieaktywny (fałsz). W praktyce zależy to od typu wejścia i czujnika, ale w logice programu 1/0 to podstawowe wartości używane w warunkach i sterowaniu wyjściami.
W typowej interpretacji styk NO (normalnie otwarty) przewodzi logicznie wtedy, gdy powiązana zmienna ma wartość 1. Gdy zmienna ma 0, styk jest logicznie "otwarty" i blokuje przepływ warunku w rungu.
Prześledź rung od lewej do prawej i sprawdź, czy istnieje pełna "droga" przez styki do cewki. Jeśli wszystkie styki w szeregu są spełnione (np. NO mają 1), wtedy cewka/wyjście przyjmuje stan 1.
Najczęściej myli się AND z OR (szereg z równoległym), ignoruje się jeden z warunków ("wystarczy jeden sygnał"), albo błędnie interpretuje typ styku (NO vs NC). Pomaga rysowanie tablicy prawdy dla A i B.
Równoległe gałęzie w LD oznaczają, że wystarczy spełnienie jednego z warunków (logiczne OR). Szereg oznacza konieczność spełnienia wszystkich warunków (logiczne AND). To kluczowe rozróżnienie w analizie rungów.
Gdy urządzenie ma działać dopiero po spełnieniu kilku wymagań naraz, np. czujnik pozycji potwierdza dojazd, osłona jest zamknięta, a operator wcisnął START. To typowe blokady i warunki bezpieczeństwa w układach mechatronicznych.
Najszybciej: sprawdź, czy styki są w szeregu (AND) czy równolegle (OR). Dla dwóch wejść możesz też w myślach zrobić 4 przypadki (00, 01, 10, 11). Dla AND tylko 11 daje wyjście 1.
info

Około 60% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "W przedstawionym rungu LD elementy A i B są połączone szeregowo, więc muszą być spełnione jednocześnie."

Źródła:

  • https://en.wikipedia.org/wiki/Ladder_logic - dostęp 2026-02-14
  • https://en.wikipedia.org/wiki/IEC_61131-3 - dostęp 2026-02-14

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z podstaw PLC i języka LD (kurs szkolny/kwalifikacyjny)
  • Dokumentacje producentów PLC dotyczące języka LD (sekcje: kontakty NO/NC, cewki, rungi)
  • Ćwiczenia: budowa tablic prawdy dla AND/OR/NOT na przykładach LD

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego