KWALIFIKACJA TWO3 - CZERWIEC 2015

PYTANIE NR 36.
Armator przekazał stoczni specyfikację prac remontowych i zwrócił się z prośbą o ofertę cenową na wymianę blach poszycia kadłuba o grubości 10 mm i wymiarach: na dziobie 2x3 m, na śródokręciu 4x3 m i na rufie 1x2 m. Przy założonej gęstości stali 8 t/m3 i cenie jednostkowej 3 zł/kg, przyjmując koszt robocizny równy kosztowi materiału, orientacyjna cena łączna tych prac wyniesie
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Najpierw sumuje się pola blach: 2×3 + 4×3 + 1×2 = 20 m2. Objętość stali: 20 m2 × 0,01 m = 0,2 m3. Masa: 0,2 × 8 t/m3 = 1,6 t = 1600 kg. Materiał: 1600 × 3 zł = 4800 zł, a że robocizna ma być równa materiałowi, łącznie 9600 zł.

Pełne wyjaśnienie:

To zadanie jest typowym szacunkiem kosztu wymiany blach poszycia na podstawie geometrii, gęstości i ceny jednostkowej. Kluczowe jest konsekwentne trzymanie jednostek.

1) Łączna powierzchnia wymiany
Każdy fragment to prostokąt, więc liczymy pola i sumujemy:
• dziób: 2 m × 3 m = 6 m2
• śródokręcie: 4 m × 3 m = 12 m2
• rufa: 1 m × 2 m = 2 m2
Razem: 6 + 12 + 2 = 20 m2.

2) Objętość stali
Grubość 10 mm trzeba zamienić na metry: 10 mm = 0,01 m.
Objętość = powierzchnia × grubość = 20 m2 × 0,01 m = 0,2 m3.

3) Masa z gęstości
Podano gęstość 8 t/m3, więc:
masa = 0,2 m3 × 8 t/m3 = 1,6 t.
Do ceny w zł/kg potrzebujemy kilogramów: 1,6 t = 1600 kg.

4) Koszt materiału i robocizny
Koszt materiału: 1600 kg × 3 zł/kg = 4800 zł.
Warunek "koszt robocizny równy kosztowi materiału" oznacza, że robocizna też wynosi 4800 zł.
Łącznie: 4800 zł + 4800 zł = 9600 zł.

Dlaczego pozostałe kwoty nie pasują?

  • 4800 zł to sam materiał (częsty błąd: pominięcie robocizny mimo wyraźnego warunku).
  • 240 zł wynika zwykle z błędnych jednostek (np. potraktowania 1,6 t jako 1,6 kg albo pominięcia przeliczenia mm→m).
  • 14400 zł pojawia się przy błędnym założeniu innej masy lub podwójnym doliczeniu narzutu (np. policzenie robocizny inaczej niż "równa materiałowi").

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze zapisuj po drodze jednostki (m2, m, m3, t, kg). Większość pomyłek w takich zadaniach wynika nie z matematyki, lecz z konwersji jednostek.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Policz najpierw powierzchnię (dla prostokąta: długość × szerokość), potem objętość: powierzchnia × grubość (w metrach). Na końcu masa = objętość × gęstość. Uważaj na jednostki: mm → m, a t → kg, jeśli cena jest w zł/kg.
Ponieważ objętość liczysz w m3, a pole w m2. Żeby wynik był spójny, grubość też musi być w metrach: 10 mm = 0,01 m. Jeśli zostawisz mm, objętość wyjdzie w "m2·mm", co prowadzi do dużych błędów.
To informacja, ile waży 1 m3 materiału: tutaj 1 m3 stali ma masę 8 ton. W obliczeniach mnożysz objętość (m3) przez 8 t/m3, otrzymując masę w tonach. Do ceny w zł/kg zwykle trzeba potem przeliczyć tony na kilogramy.
Zrób "kontrolę zdroworozsądkową": policz orientacyjną masę. Jeśli wychodzi ponad 1 tonę stali, to przy cenie kilku zł/kg sam materiał powinien dać kilka tysięcy zł. Gdy wynik wychodzi setki złotych, prawie na pewno jest błąd jednostek (mm, t/ kg).
To uproszczone założenie stosowane w zadaniach szacunkowych, gdy nie podano stawek godzinowych ani norm czasowych. Wtedy koszt całkowity liczy się jako 2 × koszt materiału. Na egzaminie trzeba ściśle trzymać się takiego warunku, nawet jeśli w praktyce bywa inaczej.
Najczęstsze pułapki to: (1) pozostawienie 10 mm bez zamiany na 0,01 m, (2) nieprzeliczenie ton na kilogramy przy cenie w zł/kg, (3) wpisanie gęstości jako "8" bez pamiętania, że to t/m3. Każdy z nich zmienia wynik nawet kilkadziesiąt razy.
Traktuj każdy fragment jako osobny prostokąt: pole = a × b. Następnie sumujesz pola wszystkich fragmentów (dziób, śródokręcie, rufa). Dopiero od sumy liczysz objętość przez mnożenie przez grubość blachy. Nie mieszaj etapów, bo łatwo pominąć jeden element.
Tak, bo to głównie zadanie z obliczeń technicznych: geometria, objętość, gęstość i koszt. Kontekst stoczniowy pokazuje zastosowanie (wymiana poszycia kadłuba), ale metoda jest uniwersalna. W praktyce zawodowej taka umiejętność pomaga kontrolować oferty i zapotrzebowanie materiałowe.
Najpierw doprowadź masę do kilogramów, dopiero potem mnoż przez cenę w zł/kg. Czytelny zapis to: objętość (m3) → masa (t) → masa (kg) → koszt materiału (zł). Jeśli pominiesz krok "kg", łatwo przypadkowo policzyć zł za tonę zamiast za kilogram.
Bo 4800 zł to poprawnie policzony koszt samego materiału i wielu zdających kończy obliczenia w tym miejscu. Jednak w treści jest dodatkowy warunek: "koszt robocizny równy kosztowi materiału". To automatycznie podwaja wynik, więc trzeba doliczyć drugi raz tę samą kwotę.
info

Statystycznie 44% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Eksperci podkreślają: "Najpierw sumuje się pola blach: 2×3 + 4×3 + 1×2 = 20 m2."

Źródła:

  • The Engineering ToolBox, "Density of Steel" (wartości gęstości w kg/m3), https://www.engineeringtoolbox.com/metal-alloys-densities-d_50.html - dostęp 2026-02-28
  • Wikipedia (EN), "Density" oraz dane przykładowe dla stali (~7850 kg/m3) używane jako typowa wartość materiałowa, https://en.wikipedia.org/wiki/Density - dostęp 2026-02-28

Materiały:

  • Podstawy obliczeń technicznych: pola figur, objętość, przeliczenia jednostek
  • Podręczniki/karty materiałowe dotyczące stali konstrukcyjnych (w tym typowe gęstości)
  • Materiały dydaktyczne z kosztorysowania robót stoczniowych (kalkulacja materiał+robocizna)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego