KWALIFIKACJA SPO1 - STYCZEŃ 2018

PYTANIE NR 33.
Asystent prowadzący rozmowę z osobą niedosłyszącą, która nie używa aparatu słuchowego, powinien
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Poprawne jest "stawać twarzą do osoby niedosłyszącej", bo ułatwia to kontakt wzrokowy, obserwację mimiki i ruchu warg oraz lepsze zrozumienie wypowiedzi. Stanie obok ogranicza widoczność twarzy, a mikrofon lub tuba nie pomagają, jeśli rozmówca nie korzysta z urządzeń wspomagających odbiór dźwięku.

Pełne wyjaśnienie:

W rozmowie z osobą niedosłyszącą, która nie używa aparatu słuchowego, kluczowe jest maksymalne zmniejszenie barier komunikacyjnych. Dlatego najwłaściwsze jest "stawać twarzą do osoby niedosłyszącej". Taka pozycja umożliwia kontakt wzrokowy, obserwację mimiki oraz czytanie z ruchu warg, co dla wielu osób z ubytkiem słuchu jest ważnym wsparciem w rozumieniu mowy. Pomaga też w ocenie, czy rozmówca nadąża za przekazem i czy potrzebuje powtórzenia informacji.

Odpowiedź "stawać obok osoby niedosłyszącej" jest niekorzystna, bo ogranicza widoczność twarzy i ust, a także utrudnia kontrolę przebiegu rozmowy. Może to zwiększać liczbę nieporozumień i konieczność wielokrotnego powtarzania.

Propozycje "używać tuby akustycznej" oraz "używać mikrofonu" sugerują poprawę komunikacji przez samo wzmocnienie dźwięku. W praktyce takie rozwiązania mają sens głównie wtedy, gdy osoba słysząca korzysta z kompatybilnych narzędzi odbiorczych (np. odpowiednich systemów wspomagających). Skoro w treści zaznaczono brak aparatu słuchowego, nie ma pewności, że dodatkowy sprzęt przyniesie realną korzyść, a może nawet rozpraszać.

Dobra praktyka dla asystenta to także: mówienie wyraźnie (bez przesadnego "przesylabizowania"), odpowiednie oświetlenie twarzy, unikanie zasłaniania ust oraz upewnianie się, że komunikat został zrozumiany (np. krótkimi pytaniami sprawdzającymi).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Ustaw się twarzą do rozmówcy, w dobrej widoczności i bez zasłaniania ust. Mów wyraźnie, w naturalnym tempie, rób krótkie pauzy i upewniaj się, że komunikat został zrozumiany. Ogranicz hałas w tle i utrzymuj kontakt wzrokowy.
Widoczność twarzy ułatwia odczytywanie ruchu warg, mimiki i gestów, które wspierają zrozumienie mowy. Dodatkowo kontakt wzrokowy pozwala szybciej zauważyć niezrozumienie i dopasować sposób mówienia (powtórzyć, przeformułować, zapisać informację).
Zwykle nie, bo utrudnia obserwację ust i mimiki. Osoba niedosłysząca może tracić część informacji, zwłaszcza w hałasie lub gdy wypowiedzi są dłuższe. Lepsze jest ustawienie się na wprost, w odpowiedniej odległości i przy dobrym oświetleniu.
Sam mikrofon nie gwarantuje poprawy komunikacji, jeśli po stronie odbiorcy nie ma urządzenia, które skutecznie przetworzy lub wzmocni dźwięk. W codziennej pracy asystenta częściej skuteczne są techniki: twarz do twarzy, ograniczenie hałasu, jasne komunikaty i potwierdzanie zrozumienia.
Nie podnoś tylko głosu. Zatrzymaj się, powtórz krócej, użyj prostszych słów, ewentualnie zapisz kluczowe informacje lub pokaż je na ekranie telefonu. Pomaga też zmiana miejsca na cichsze i lepiej oświetlone oraz upewnienie się, że rozmówca widzi Twoją twarz.
Najbardziej przeszkadzają: hałas (radio, ulica, kuchnia), pogłos, rozmowa z daleka, słabe oświetlenie twarzy oraz sytuacje, gdy mówca odwraca głowę lub zasłania usta. Asystent powinien dążyć do spokojnego miejsca i wyraźnej widoczności twarzy.
Warto mówić trochę wolniej i robić pauzy, ale zachować naturalną artykulację. Zbyt wolne "sylabizowanie" bywa trudne do odczytania z ust. Najważniejsze jest wyraźne wypowiadanie słów, krótkie zdania i możliwość dopytania bez presji.
Najlepiej poprosić o krótkie podsumowanie własnymi słowami (np. co ustaliliście) albo zadać pytanie kontrolne dotyczące kluczowego punktu. Unikaj pytania "rozumiesz?", bo często wywołuje automatyczne potwierdzenie mimo niepewności.
Typowe błędy to: mówienie z boku lub z innego pokoju, zasłanianie ust, mówienie przy silnym hałasie, zbyt długie komunikaty bez przerw oraz poleganie wyłącznie na głośności. Skuteczniejsze są krótkie komunikaty, twarz do twarzy i potwierdzanie zrozumienia.
Zapamiętaj zasadę: maksymalizuj sygnały wzrokowe i minimalizuj bariery (hałas, odległość, zasłanianie ust). Ćwicz rozpoznawanie, które działania poprawiają widoczność twarzy i czytanie z ust, a które koncentrują się tylko na dźwięku bez realnej korzyści.
info

Około 71% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnio łatwe

Według specjalistów z branży: "Poprawne jest "stawać twarzą do osoby niedosłyszącej", bo ułatwia to kontakt wzrokowy, obserwację mimiki i ruchu warg oraz lepsze zrozumienie wypowiedzi."

Źródła:

  • NHS (UK) – "Hearing loss - Communication tips" (porady dotyczące komunikacji i kontaktu wzrokowego), https://www.nhs.uk/conditions/hearing-loss/ (dostęp: 2026-02-27)
  • CDC – "Hearing Loss: Communication strategies" (ogólne strategie komunikacji z osobą z ubytkiem słuchu), https://www.cdc.gov/ncbddd/hearingloss/ (dostęp: 2026-02-27)
  • World Health Organization (WHO) – informacje edukacyjne o ubytku słuchu i barierach komunikacyjnych, https://www.who.int/health-topics/hearing-loss (dostęp: 2026-02-27)

Materiały:

  • Poradniki komunikacji z osobami z ubytkiem słuchu (materiały organizacji zdrowia publicznego)
  • Materiały szkoleniowe dotyczące komunikacji wspomagającej i alternatywnej (AAC) w ujęciu ogólnym
  • Ćwiczenia praktyczne: rozmowa w warunkach hałasu, przy różnych ustawieniach rozmówców, z dbałością o oświetlenie twarzy

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego