KWALIFIKACJA SPO1 - STYCZEŃ 2024

PYTANIE NR 8.
Asystent udzielając wsparcia choremu na chorobę Parkinsona z zaburzeniami chodu, który często potyka się, ma zaburzenia równowagi i problemy z rozpoczęciem ruchu, powinien poinformować go, że najkorzystniejsze dla podopiecznego będzie korzystanie
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Balkonik zwykle daje największą stabilność podczas chodu, co jest kluczowe przy częstym potykaniu się, zaburzeniach równowagi i trudnościach z rozpoczęciem ruchu w chorobie Parkinsona. Laska zapewnia mniejsze podparcie, kule wymagają dobrej koordynacji, a wózek ogranicza trening chodu.

Pełne wyjaśnienie:

W opisanej sytuacji kluczowym problemem są: częste potykanie się, zaburzenia równowagi oraz trudności z rozpoczęciem ruchu (typowe dla części osób z chorobą Parkinsona, w tym z epizodami "zatrzymania" chodu). Dobór sprzętu pomocniczego powinien przede wszystkim zmniejszać ryzyko upadku i zapewniać stabilne podparcie podczas stania oraz pierwszych kroków.

Balkonik (chodzik) daje wielopunktowe podparcie, co zwykle zwiększa bezpieczeństwo przy niestabilności postawy. Ułatwia przenoszenie ciężaru ciała i pozwala na wolniejsze, bardziej kontrolowane tempo, co bywa korzystne, gdy osoba ma problem z utrzymaniem równowagi i "rozruchem".

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są mniej trafne w tym opisie:

  • Laska zapewnia jednopunktowe podparcie, więc przy znaczących zaburzeniach równowagi może nie wystarczać. Może też nie chronić przed upadkiem przy nagłym "zatrzymaniu" czy potknięciu.
  • Kule łokciowe wymagają dobrej koordynacji kończyn górnych i prawidłowego wzorca chodu. U osób z zaburzeniami inicjacji ruchu i równowagi mogą zwiększać trudność poruszania się, jeśli nie ma właściwego treningu i dopasowania.
  • Wózek inwalidzki bywa potrzebny przy dużym ograniczeniu mobilności, ale nie jest pierwszym wyborem tylko z powodu potykania i niestabilności, gdy celem jest możliwie bezpieczne utrzymanie chodzenia. Zastosowanie wózka powinno wynikać z oceny funkcjonalnej i zaleceń specjalistów.

W praktyce asystent powinien także zachęcić do konsultacji z lekarzem i fizjoterapeutą, aby dobrać typ balkonika, jego wysokość oraz nauczyć bezpiecznego użycia (w tym hamowania, skrętów i pokonywania progów), a także wdrożyć ogólne zasady profilaktyki upadków w otoczeniu.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Częste są: drobne kroki, "szuranie", trudność z rozpoczęciem ruchu, nagłe zatrzymania chodu oraz niestabilność postawy. To zwiększa ryzyko potknięć i upadków, dlatego dobór wsparcia do chodzenia powinien skupiać się na stabilizacji i bezpieczeństwie.
Balkonik daje wielopunktowe podparcie, co zwykle lepiej stabilizuje ciało niż laska (jednopunktowa). Przy częstym potykaniu się i zaburzeniach równowagi większa baza podparcia pomaga kontrolować tempo i zmniejsza ryzyko upadku.
To zależy od oceny funkcjonalnej i treningu. Kule wymagają dobrej koordynacji i prawidłowego wzorca chodu. Gdy dominują problemy z równowagą i inicjacją ruchu, bez nauki i dopasowania mogą nie poprawić bezpieczeństwa tak jak balkonik.
Wózek rozważa się, gdy chodzenie jest bardzo ograniczone lub niebezpieczne mimo rehabilitacji i sprzętu pomocniczego, albo gdy dystanse są zbyt męczące. Decyzja powinna wynikać z oceny lekarza/fizjoterapeuty i potrzeb dnia codziennego.
Najważniejsze to: usunąć przeszkody w mieszkaniu (dywaniki, progi), zadbać o dobre oświetlenie, przypominać o spokojnym tempie i przerwach oraz zachęcać do używania właściwie dobranego sprzętu. Istotna jest też konsultacja z fizjoterapeutą.
To epizod, gdy osoba chce ruszyć lub iść, ale "jakby przykleja się do podłoża". Może prowadzić do utraty równowagi i upadku, zwłaszcza przy skrętach, w wąskich przejściach lub pod presją czasu. Stabilne podparcie i trening mogą pomóc.
Częsty błąd to wybór laski "bo najprostsza", mimo że nie daje wystarczającej stabilności. Inny błąd to dobór bez przymierzenia wysokości i bez nauki użycia. Zdarza się też zbyt szybkie przechodzenie na wózek bez oceny, czy bezpieczny chód jest możliwy.
Alarmujące są: częste upadki, nasilające się potykanie, trudności z wstawaniem i skręcaniem, lęk przed chodzeniem oraz epizody zatrzymania chodu. Fizjoterapeuta dobiera ćwiczenia, uczy strategii chodu i może pomóc dobrać odpowiedni typ balkonika.
Asystent może przekazać ogólne informacje o korzyściach stabilniejszego podparcia i zachęcać do używania sprzętu, ale dobór modelu (np. z kółkami, z hamulcami, do domu/na zewnątrz) najlepiej oprzeć na ocenie specjalisty oraz dopasowaniu do warunków mieszkaniowych.
Ucz się przez przypadki: dopasuj sprzęt do dominującego problemu (równowaga, siła, ból, koordynacja). Zapamiętaj zasadę: im większe ryzyko upadku i niestabilność, tym większa potrzeba wielopunktowego podparcia. Ćwicz też analizę typowych pułapek odpowiedzi.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 51% zdających egzamin. trudne

Eksperci podkreślają: "Balkonik zwykle daje największą stabilność podczas chodu, co jest kluczowe przy częstym potykaniu się, zaburzeniach równowagi i trudnościach z rozpoczęciem ruchu w chorobie Parkinsona."

Źródła:

  • NICE Guideline NG71: Parkinson’s disease in adults – sections on physiotherapy, falls and mobility, https://www.nice.org.uk/guidance/ng71 (dostęp: 2026-02-18)
  • NHS: Parkinson's disease – overview and management (including support and therapies), https://www.nhs.uk/conditions/parkinsons-disease/ (dostęp: 2026-02-18)
  • Parkinson’s Foundation: Mobility and fall prevention resources (patient education), https://www.parkinson.org/understanding-parkinsons/movement-symptoms/falls (dostęp: 2026-02-18)

Materiały:

  • Zalecenia kliniczne dotyczące choroby Parkinsona (sekcje: mobilność, ryzyko upadków)
  • Materiały edukacyjne organizacji pacjenckich o bezpieczeństwie chodu i sprzęcie pomocniczym
  • Podręczniki/opisy z zakresu opieki długoterminowej: transfer, asekuracja, profilaktyka upadków

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego