Azbest to grupa minerałów włóknistych, które były stosowane m.in. jako izolacje oraz w pokryciach dachowych. Kluczowym powodem wycofywania takich materiałów jest kancerogenność związana z narażeniem na włókna azbestu, szczególnie drogą inhalacyjną.
W praktyce ryzyko pojawia się przede wszystkim wtedy, gdy materiał jest uszkadzany, cięty, szlifowany lub demontowany, ponieważ może wtedy dochodzić do uwalniania drobnych włókien i pyłu. Długotrwałe wdychanie włókien wiąże się z ciężkimi skutkami zdrowotnymi, w tym z rozwojem chorób nowotworowych, dlatego właściwość "kancerogenne" najtrafniej uzasadnia wycofywanie azbestu z użytkowania.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?
- "bakteryjne" – azbest nie jest czynnikiem biologicznym. Nie "działa" przez zakażenie bakteriami, tylko przez fizyczno-chemiczne oddziaływanie włóknistego pyłu na organizm.
- "teratogenne" – teratogenność oznacza zdolność do wywoływania wad rozwojowych płodu. To inny typ toksyczności niż ten, który jest najważniejszy w ocenie ryzyka dla azbestu w budownictwie.
- "żrące" – właściwości żrące są typowe dla niektórych substancji chemicznych (np. mocnych kwasów/zasad), które powodują oparzenia tkanek. Azbest jest groźny głównie jako pył włóknisty wnikający do dróg oddechowych, a nie jako substancja powodująca oparzenia chemiczne.
W przygotowaniu do egzaminu warto zapamiętać prostą regułę: azbest = włókna w powietrzu = ryzyko chorób płuc i nowotworów. W zadaniach zawodowych technika ochrony środowiska często łączy się to z oceną narażenia, ograniczaniem emisji pyłu oraz zasadami bezpiecznego postępowania z odpadami zawierającymi azbest.
