KWALIFIKACJA SPO1 - WRZESIEŃ 2015

PYTANIE NR 17.
Będąc świadkiem napadu drgawek u podopiecznego należy
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Podczas napadu drgawek priorytetem jest bezpieczeństwo i ograniczenie urazów – należy m.in. osłonić głowę i usunąć niebezpieczne przedmioty z otoczenia. Nie wolno przytrzymywać kończyn ani wkładać niczego do ust. Pogotowie wzywa się zależnie od sytuacji (np. długi napad, uraz, problemy z oddychaniem).

Pełne wyjaśnienie:

W napadzie drgawek (np. uogólnionym) opiekun nie "przerywa" drgawek siłą. Najważniejsze jest zapewnienie bezpieczeństwa i ograniczenie ryzyka urazów. Dlatego poprawne działanie to chronić głowę podopiecznego przed obrażeniami (np. podłożyć coś miękkiego, odsunąć twarde i ostre przedmioty, zapewnić przestrzeń).

Wezwanie pogotowia "natychmiast" nie zawsze jest pierwszym krokiem, bo wiele napadów kończy się samoistnie po krótkim czasie. Pomoc medyczną należy jednak wezwać, gdy sytuacja jest nietypowa lub groźna, np. napad trwa długo, napady powtarzają się bez odzyskania świadomości, doszło do urazu, występują trudności z oddychaniem, to pierwszy napad w życiu albo osoba jest w ciąży czy ma istotne choroby towarzyszące. W praktyce asystent powinien też obserwować czas trwania napadu i stan po nim.

Przytrzymywanie kończyn górnych i dolnych jest błędem: drgawki są mimowolne, a unieruchamianie może spowodować urazy, zwichnięcia lub złamania oraz narażać opiekuna na uderzenie.

Rozchylanie ust i "zabezpieczanie języka" bandażem to szczególnie niebezpieczny mit. Wkładanie przedmiotów do ust grozi zakrztuszeniem, uszkodzeniem zębów i tkanek oraz pogorszeniem drożności dróg oddechowych. W czasie drgawek nie wykonuje się takich czynności. Po ustąpieniu napadu należy ocenić oddech i – jeśli osoba nie odzyskuje przytomności, ale oddycha – ułożyć ją bezpiecznie oraz pozostać przy niej do pełnego powrotu świadomości.

Dla egzaminu warto zapamiętać zasadę: chroń przed urazem, nie krępuj, nic do ust, obserwuj i reaguj na objawy alarmowe.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najpierw zadbaj o bezpieczeństwo: odsuń twarde/ostre przedmioty i chroń głowę (np. podłóż coś miękkiego). Nie powstrzymuj drgawek siłą. Obserwuj czas trwania napadu i stan oddechu po jego ustąpieniu, bo to wpływa na decyzję o wezwaniu pomocy.
Drgawki są mimowolne, a unieruchamianie kończyn zwiększa ryzyko urazu (zwichnięcia, złamania) i może nasilić ból po napadzie. Dodatkowo opiekun naraża się na przypadkowe uderzenie. Zamiast tego należy zabezpieczyć otoczenie i chronić głowę.
Nie. Wkładanie bandaża, łyżki czy palców do ust jest niebezpieczne: grozi zakrztuszeniem, uszkodzeniem zębów i tkanek oraz utrudnieniem oddychania. Podczas napadu drgawek nie wkłada się nic do ust. Po napadzie ocenia się oddech i bezpieczeństwo.
Pomoc medyczną wzywa się, gdy sytuacja jest alarmowa, np. napad trwa długo, napady powtarzają się bez poprawy, doszło do urazu, są problemy z oddychaniem, to pierwszy napad w życiu lub stan po napadzie budzi niepokój. W typowym, krótkim napadzie kluczowa jest ochrona przed urazem.
Chroń głowę przed uderzeniami: podłóż pod nią coś miękkiego (np. zwiniętą odzież), usuń z okolicy twarde przedmioty i zapewnij przestrzeń. Nie próbuj "ustawiać" na siłę ciała. Po ustąpieniu drgawek sprawdź oddech i obserwuj powrót świadomości.
Jeśli możesz to zrobić bezpiecznie, usuń z otoczenia ostre i twarde przedmioty, a także zdejmij rzeczy, które mogą zranić (np. okulary). Nie wykonuj czynności ryzykownych w trakcie silnych drgawek. Priorytetem jest brak urazu głowy i bezpieczna przestrzeń wokół.
Po napadzie oceń oddech i poziom świadomości. Jeśli osoba oddycha, ale jest nieprzytomna, ułóż ją bezpiecznie i obserwuj. Pozostań przy podopiecznym, uspokajaj po odzyskaniu świadomości i sprawdź, czy nie doszło do urazu. W razie niepokojących objawów wezwij pomoc.
Bo w pierwszej pomocy przy drgawkach najczęściej można realnie zrobić dwie rzeczy: zapobiec urazom i obserwować stan (czas napadu, oddech). Drgawek nie da się zatrzymać siłą, a część popularnych "rad" (wkładanie do ust, krępowanie) jest szkodliwa.
Najczęstsze błędy to: przytrzymywanie kończyn, wkładanie czegokolwiek do ust, próba podawania płynów/leków w trakcie drgawek oraz panika skutkująca chaotycznymi działaniami. Poprawne postępowanie jest prostsze: zabezpiecz otoczenie, chroń głowę, obserwuj i reaguj na objawy alarmowe.
Ucz się procedury krok po kroku: bezpieczeństwo miejsca, ochrona głowy, brak unieruchamiania, nic do ust, obserwacja czasu i oddechu, postępowanie po napadzie. Przerób scenariusze: krótki napad bez powikłań vs. napad długi lub z urazem. To pomaga wybierać odpowiedzi bez mitów.
info

Około 67% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Podczas napadu drgawek priorytetem jest bezpieczeństwo i ograniczenie urazów – należy m.in. osłonić głowę i usunąć niebezpieczne przedmioty z otoczenia."

Źródła:

  • European Resuscitation Council (ERC) Guidelines 2021 – First aid, część dotycząca stanów nagłych i postępowania pierwszopomocowego (wydanie 2021).
  • NHS (National Health Service), strona: "Epilepsy and seizures – First aid" (nhs.uk) – dostęp 2026-03-01.
  • Epilepsy Foundation, materiał edukacyjny: "Seizure First Aid" (epilepsy.com) – dostęp 2026-03-01.

Materiały:

  • Aktualne wytyczne pierwszej pomocy (organizacje ratownicze) – rozdział: drgawki/napad padaczkowy
  • Materiały szkoleniowe z pierwszej pomocy dla opiekunów i asystentów osób z niepełnosprawnością
  • Instrukcje placówki dotyczące postępowania w stanach nagłych i dokumentowania zdarzeń

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego