W zadaniach z ulgami procentowymi kluczowe jest rozróżnienie: ulga to część ceny, której nie płacimy, a należność to część ceny, którą faktycznie trzeba zapłacić.
Dane: cena biletu normalnego 20 zł. Ulga dla uczniów i studentów 51% (czyli do zapłaty pozostaje 49%), a dla emerytów 30% (czyli do zapłaty 70%).
1) Studenci i uczeń (ulga 51%)
- Kwota do zapłaty za jedną osobę z ulgą 51%: 20 zł × 49% = 20 × 0,49 = 9,80 zł.
- Dwóch studentów: 2 × 9,80 zł = 19,60 zł.
- Uczeń 10-letni (według treści ma tę samą ulgę 51%): 9,80 zł.
Razem za studentów i ucznia: 19,60 zł + 9,80 zł = 29,40 zł.
2) Emerytka (ulga 30%)
- Do zapłaty pozostaje 70%: 20 zł × 0,70 = 14,00 zł.
3) Suma należności
29,40 zł + 14,00 zł = 43,40 zł.
Dlaczego pozostałe wyniki są błędne? Kwota 33,60 zł pasuje do sytuacji, gdy ktoś pomylił procent do zapłaty albo pominął jedną z osób. 36,60 zł może wynikać z błędnego zastosowania ulgi (np. odjęcia 51% jako 5,1 zł zamiast 51% ceny) albo z pomyłki rachunkowej w sumowaniu. 16,20 zł jest zbyt niskie jak na cztery osoby i zwykle wskazuje na policzenie tylko jednego biletu z ulgą lub błędne potraktowanie procentów.
Wskazówka egzaminacyjna: najpierw zamień ulgę na procent do zapłaty (100% − ulga), dopiero potem licz kwotę i na końcu sumuj wszystkie osoby.
