KWALIFIKACJA SPL4 - CZERWIEC 2016

PYTANIE NR 25.
Cena przewozu 1 tony ładunku na odległość 1 kilometra wynosi 0,30 zł. Oblicz łączny koszt przewozu 24 ton ładunku na odległość 50 kilometrów oraz 20 ton ładunku na odległość 70 kilometrów.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Stawka 0,30 zł oznacza koszt 1 tony na 1 km (zł/t-km).
Najpierw licz tonokilometry dla każdej trasy, potem sumuj: 24×50=1200 t-km → 1200×0,30=360 zł oraz 20×70=1400 t-km → 1400×0,30=420 zł. Razem 360+420=780 zł.

Pełne wyjaśnienie:

W treści podano stawkę: "cena przewozu 1 tony na 1 kilometr". Taka stawka ma jednostkę zł/t-km (złoty za tonokilometr). Tonokilometr to iloczyn masy ładunku w tonach i odległości w kilometrach.

Dla jednego przewozu koszt liczy się wzorem: Koszt = masa × odległość × stawka. Ponieważ w zadaniu są dwa różne przewozy (różna masa i różny dystans), poprawna metoda polega na policzeniu kosztu osobno dla każdej trasy, a następnie zsumowaniu wyników.

  • Przewóz 24 t na 50 km: 24×50 = 1200 t-km. Koszt: 1200×0,30 zł = 360 zł.
  • Przewóz 20 t na 70 km: 20×70 = 1400 t-km. Koszt: 1400×0,30 zł = 420 zł.

Łączny koszt to suma: 360 zł + 420 zł = 780 zł.

Dlaczego inne odpowiedzi są niepoprawne? Częsty błąd polega na dodaniu mas (24+20) i odległości (50+70), a potem wykonaniu jednego mnożenia. To prowadzi do zawyżenia wyniku, bo miesza parametry różnych tras. Matematycznie jest to pomylenie sumy iloczynów z iloczynem sum: (24×50 + 20×70) ≠ (24+20)×(50+70). W praktyce logistycznej rozlicza się każde zlecenie (lub trasę) oddzielnie i sumuje tonokilometry, co odpowiada rzeczywistemu rozliczeniu kosztów przewozu.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w zadaniu pojawia się kilka przesyłek/tras, najpierw policz t-km dla każdej pozycji, a dopiero potem je zsumuj i pomnóż przez stawkę.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To stawka za tonokilometr (zł/t-km). Oznacza, że przewóz ładunku o masie 1 tony na odległość 1 km kosztuje 0,30 zł. Dla dowolnej trasy liczysz: masa (t) × odległość (km) × 0,30 zł.
Policz koszt osobno dla każdej trasy i dopiero potem dodaj wyniki. Czyli: (m1×d1×stawka) + (m2×d2×stawka). To odpowiada sumowaniu tonokilometrów z wielu zleceń, co jest typowe w rozliczeniach transportowych.
Bo łączysz parametry dwóch różnych tras w jedną sztuczną trasę. To matematycznie jest "iloczyn sum", a powinno być "suma iloczynów": (24×50 + 20×70)×0,30. Mieszanie mas i odległości zwykle zawyża wynik.
Tonokilometr (t-km) to iloczyn masy ładunku w tonach i drogi w kilometrach. Liczysz: t-km = masa (t) × odległość (km). Potem koszt = t-km × stawka (zł/t-km). To podstawowa jednostka w kalkulacjach transportowych.
Najczęściej: (1) liczenie iloczynu sum zamiast sumy iloczynów, (2) pomijanie jednego przewozu przy sumowaniu, (3) błędne mnożenie/zaokrąglenia, (4) nieuwaga w jednostkach (mylenie zł/t-km z inną stawką). Pomaga zapis w tabeli: masa, km, t-km, koszt.
Wykonaj szybki test: policz t-km dla każdej trasy i oceń rząd wielkości. Jeśli masz 1200 t-km i 1400 t-km, razem 2600 t-km. Przy stawce 0,30 zł koszt powinien być poniżej 2600 zł, dokładnie 2600×0,30=780 zł. Gdy wychodzi wielokrotnie więcej, to sygnał błędu.
Gdy rozliczasz kilka przewozów w jednym zestawieniu: dzień, tydzień, miesiąc, albo pakiet zleceń dla klienta. Wtedy łączne t-km to suma t-km z poszczególnych tras. Dopiero na tej podstawie liczysz koszt, przychód lub wskaźniki efektywności.
Stosuj schemat w dwóch liniach: m×d = t-km, potem t-km×stawka = koszt, a na końcu suma kosztów. Przykład zapisu: 24×50=1200; 1200×0,30=360 oraz 20×70=1400; 1400×0,30=420; razem 780.
Tylko wtedy, gdy odległość jest taka sama dla wszystkich ładunków (ta sama trasa). Wtedy (m1+m2)×d×stawka jest równoważne m1×d×stawka + m2×d×stawka. Jeśli odległości są różne (jak w zadaniu), mas nie wolno sumować przed mnożeniem.
Sprawdza praktyczną kalkulację kosztów transportu oraz poprawne operowanie jednostką t-km i sumowaniem kosztów wielu przewozów. To typowe dla planowania i rozliczania usług transportowych w spedycji, gdzie w jednym zleceniu mogą wystąpić różne odcinki lub partie ładunku.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 55% zdających egzamin. średnie

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Tonokilometr" – definicja jednostki t-km, https://pl.wikipedia.org/wiki/Tonokilometr (dostęp: 2026-03-01)
  • Wikipedia (PL): "Własność rozdzielności mnożenia względem dodawania" – (a+b)·c = a·c + b·c, https://pl.wikipedia.org/wiki/W%C5%82asno%C5%9Bci_dzia%C5%82a%C5%84 (dostęp: 2026-03-01)
  • OpenStax: "Prealgebra/Elementary Algebra" – distributive property (własność rozdzielności) w rozdziałach o działaniach na wyrażeniach, https://openstax.org/subjects/math (dostęp: 2026-03-01)

Materiały:

  • Podręczniki/notesy z podstaw rachunku kosztów w transporcie (tonokilometr, stawki, taryfy)
  • Zadania maturalne i egzaminacyjne z działań na wyrażeniach (suma iloczynów vs iloczyn sum)
  • Materiały szkolne z logistyki: kalkulacje kosztów transportu i przykłady rozliczeń t-km

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego