Objaw "rury ołowianej" w chorobie Parkinsona opisuje sztywność mięśniową, czyli wzmożone napięcie, które ocenia się podczas ruchów biernych (gdy badający porusza kończyną, a pacjent nie wykonuje ruchu czynnie). Kluczową cechą jest to, że opór jest równomierny i utrzymuje się przez cały zakres ruchu – niezależnie od kąta ustawienia stawu i bez wyraźnych "przeskoków".
Opis: "sztywności mięśniowej, która utrzymuje się przez cały zakres ruchomości, w czasie wykonywania biernych ruchów" odpowiada właśnie temu mechanizmowi i dlatego jest poprawny.
Pozostałe odpowiedzi odnoszą się do innych zjawisk klinicznych, które mogą występować w chorobie Parkinsona, ale nie definiują "rury ołowianej":
- "Sztywność mięśniowa, charakteryzująca się skokami…" – taki opis sugeruje opór przerywany, "zębaty", kojarzony z nakładaniem się sztywności i drżenia. To inny wzorzec badania niż stały, gładki opór.
- "Znaczne ograniczenie mimiki twarzy oraz bardzo rzadkie mruganie" – to hipomimia (tzw. twarz maskowata) i zmniejszona częstość mrugania. Jest to ważny objaw obserwacyjny, ale dotyczy ekspresji i funkcji twarzy, a nie oceny oporu w ruchu biernym kończyny.
- "Trudności w pisaniu… zmiana charakteru pisma" – to typowy opis mikrografii (pismo staje się drobniejsze, mniej czytelne). Również jest to objaw często spotykany, lecz nie jest definicją sztywności typu rury ołowianej.
Wskazówka egzaminacyjna: jeżeli w treści pojawia się "bierny ruch" i pytanie dotyczy "oporu" lub "napięcia" w stawie, najczęściej sprawdzana jest wiedza o rodzaju sztywności. Jeśli mowa o twarzy lub piśmie – zwykle chodzi o hipomimię lub mikrografię, a nie o typ sztywności.
