Ciałko żółte (corpus luteum) to struktura, która tworzy się w jajniku po owulacji, czyli po pęknięciu pęcherzyka jajnikowego i uwolnieniu komórki jajowej. Komórki pozostałe po pęcherzyku ulegają przekształceniu (luteinizacji) i zaczynają intensywnie produkować hormon kluczowy dla fazy lutealnej cyklu.
Poprawna odpowiedź: "progesteron."
Progesteron jest głównym hormonem wydzielanym przez ciałko żółte. Jego znaczenie praktyczne polega na tym, że:
- przygotowuje endometrium (błonę śluzową macicy) do przyjęcia zarodka,
- sprzyja utrzymaniu warunków niezbędnych do rozwoju wczesnej ciąży,
- hamuje pojawienie się kolejnej owulacji w trakcie trwania fazy lutealnej.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- "oksytocynę." Oksytocyna jest kojarzona głównie z porodem i laktacją (skurcze macicy oraz wypływ mleka). Nie jest typowym głównym hormonem wydzielanym przez ciałko żółte.
- "testosteron." Testosteron jest podstawowym androgenem, kojarzonym przede wszystkim z fizjologią samca (jądra) i cechami płciowymi. W cyklu samicy kluczowe są m.in. estrogeny i progesteron, a nie testosteron jako główny produkt ciałka żółtego.
- "melatoninę." Melatonina jest wytwarzana głównie w szyszynce i wiąże się z rytmem dobowym oraz sezonowością. Nie jest hormonem charakterystycznym dla ciałka żółtego po owulacji.
W przygotowaniu do egzaminu warto zapamiętać prostą regułę: pęcherzyk przed owulacją → hormony estrogenowe; ciałko żółte po owulacji → progesteron. To ułatwia szybkie rozróżnienie faz cyklu i dominujących hormonów.
