KWALIFIKACJA ELE2 - STYCZEŃ 2016

PYTANIE NR 4.
Co oznacza kod literowo-cyfrowy C10, umieszczony na wyłączniku nadmiarowo-prądowym?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Oznaczenie C10 na wyłączniku nadprądowym składa się z litery i liczby. Litera C określa typ charakterystyki czasowo-prądowej (sposób i próg zadziałania przy przeciążeniu i zwarciu), a liczba 10 oznacza prąd znamionowy In równy 10 A.

Pełne wyjaśnienie:

Kod C10 na wyłączniku nadprądowym (MCB) jest skrótem dwóch podstawowych informacji, które pomagają dobrać i zidentyfikować zabezpieczenie.

  • C – oznacza typ charakterystyki czasowo-prądowej, czyli jak aparat reaguje na nadprądy. Charakterystyka mówi m.in., przy jakich wielokrotnościach prądu znamionowego następuje szybkie zadziałanie członu zwarciowego oraz jak przebiega wyzwalanie przy przeciążeniach.
  • 10 – oznacza prąd znamionowy In wyłącznika, tutaj 10 A. To wartość, do której aparat jest przeznaczony do pracy ciągłej w określonych warunkach.

Dlatego poprawna jest odpowiedź: "Typ charakterystyki czasowo-prądowej i prąd znamionowy."

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • Dopuszczalny prąd zwarciowy – zdolność pracy w warunkach zwarciowych opisuje się innymi parametrami (np. zdolnością wyłączania, często podawaną w kA). Nie jest ona kodowana prostym zapisem litera+liczba typu C10.
  • Maksymalny czas zadziałania – czas zadziałania zależy od wartości prądu, temperatury i charakterystyki; nie jest to jedna stała liczba "zaszyta" w oznaczeniu C10. Z tego powodu taka interpretacja kodu jest błędna.
  • Typ charakterystyki czasowo-prądowej i prąd wyłączeniowy – "prąd wyłączeniowy" bywa mylony z parametrami zwarciowymi (zdolność wyłączania). Kod C10 nie opisuje zdolności wyłączania, tylko charakterystykę oraz prąd znamionowy.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy widzisz zapis w formacie litera+liczba (np. B16, C10), w pierwszej kolejności odczytaj: litera = charakterystyka, liczba = prąd znamionowy w amperach. Pozostałe parametry (np. kA) są zwykle podane osobno na obudowie lub w dokumentacji.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Litera C oznacza charakterystykę czasowo-prądową wyłącznika nadprądowego, czyli sposób zadziałania przy nadprądach. Informuje, przy jakich wielokrotnościach prądu znamionowego aparat zadziała szybciej (człon zwarciowy) oraz jak reaguje na przeciążenia.
Liczba 10 oznacza prąd znamionowy In równy 10 A. To podstawowa wartość, do której dobiera się zabezpieczenie względem obciążenia obwodu. Nie jest to czas ani prąd zwarciowy.
Prąd znamionowy jest częścią kodu typu B16/C10 i występuje jako liczba w amperach. Zdolność wyłączania (związana ze zwarciami) jest zwykle podana osobno, często w kA lub w postaci dodatkowego oznaczenia/parametru na obudowie i w karcie katalogowej.
Kod C10 jest skrótem: litera = charakterystyka, liczba = prąd znamionowy. Parametry zwarciowe (np. zdolność wyłączania) są oznaczane inaczej i nie wynikają z samego zapisu C10. To częsty błąd wynikający z kojarzenia zabezpieczeń wyłącznie ze zwarciem.
Różnica dotyczy głównie progu szybkiego zadziałania przy dużym prądzie. B zwykle zadziała "łatwiej" przy mniejszych wielokrotnościach In, a C jest bardziej odporna na krótkie prądy rozruchowe. Dobór zależy od rodzaju odbiornika i warunków pracy obwodu.
Może pojawić się w rozdzielnicy zasilającej elementy instalacji w kotłowni, np. sterowanie, automatykę, niewielkie pompy lub obwody pomocnicze. W praktyce ważne jest, by jego In i charakterystyka były dobrane do przewodów oraz do prądów rozruchowych urządzeń.
Nie. C10 nie podaje jednego "maksymalnego czasu". Czas wyzwolenia zależy od tego, jak duży jest prąd (ile razy przekracza In) oraz od charakterystyki. Szczegółowe czasy odczytuje się z krzywych czasowo-prądowych w normach lub kartach katalogowych.
Poza charakterystyką i prądem znamionowym sprawdza się m.in. zdolność wyłączania, napięcie znamionowe, liczbę biegunów, sposób montażu oraz zgodność z przewodami i warunkami zwarciowymi w instalacji. Te dane są na obudowie i w dokumentacji producenta.
To efekt podobieństwa terminów i "technicznego brzmienia". W praktyce łatwo uznać, że aparat "wyłącza", więc kluczowy jest "prąd wyłączeniowy". Tymczasem zapis litera+liczba (np. C10) jest standardowo używany do charakterystyki i In, a nie do parametrów zwarciowych.
Stosuj prostą regułę: litera = charakterystyka, liczba = prąd znamionowy (A). Przećwicz na zdjęciach aparatury modułowej i kartach katalogowych. Na egzaminie najpierw odczytaj kod, a dopiero potem oceniaj pozostałe odpowiedzi (zwarcie, czas, kA).
info

Około 59% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że oznaczenie C10 na wyłączniku nadprądowym składa się z litery i liczby.

Źródła:

  • PN-EN 60898-1:2019-10 (IEC 60898-1), Wyłączniki do zabezpieczenia instalacji domowych i podobnych przed przetężeniem – Część 1, definicje i oznaczenia (In, charakterystyki B/C/D)
  • Schneider Electric, Acti9 iC60 (dokumentacja produktu – oznaczenia B/C/D oraz prąd znamionowy In), https://www.se.com/pl/pl/product-range/ (wyszukiwanie: Acti9 iC60) - dostęp 2026-02-18
  • ABB, Karty katalogowe wyłączników nadprądowych (MCB) – wyjaśnienie oznaczeń charakterystyk i prądów znamionowych, https://new.abb.com/low-voltage/pl/produkty/aparatura-modulowa/wylaczniki-nadpradowe - dostęp 2026-02-18

Materiały:

  • Karty katalogowe wyłączników nadprądowych (oznaczenia B/C/D oraz In)
  • Podręczniki/opracowania z podstaw zabezpieczeń instalacji elektrycznych niskiego napięcia
  • Materiały producentów (Schneider Electric, ABB, Eaton, Legrand) wyjaśniające znaczenie oznaczeń na MCB

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego