W tachimetrze (total station) podstawowe obserwacje kątowe to kąt poziomy oraz kąt pionowy (w praktyce bardzo często prezentowany jako kąt zenitalny). Wartość 85,7509g ma jednostkę g, czyli grad (gon). Sama jednostka mówi, że jest to wielkość kątowa, ale nie jest to jeszcze "nachylenie" – nachylenie terenu bywa podawane w % albo ‰, a nie w gonach.
Dlaczego właściwa jest odpowiedź "Kąt pionowy."? Odczyt w gonach na ekranie pomiarowym, przypisany do obserwacji pionowej, opisuje kierunek celowej w płaszczyźnie pionowej. W wielu tachimetrach przyjmuje się konwencję, że kąt zenitalny zmienia się od 0g (kierunek do zenitu) do 200g (kierunek do nadiru), a wartość w pobliżu 100g odpowiada horyzontowi. Liczba 85,7509g jest więc typowym odczytem kąta w pionie (położenie celowej względem horyzontu/zenitu w zależności od definicji).
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?
- "Kąt poziomy." – także może być wyrażany w gonach, jednak dotyczy obrotu w płaszczyźnie poziomej (kierunku), a w tym zadaniu wartość z danego pola wyświetlacza odnosi się do obserwacji pionowej.
- "Nachylenie terenu." – nachylenie jest wielkością pochodną (stosunek różnicy wysokości do odległości) i najczęściej podaje się je w procentach lub promilach, nie jako kąt w gonach na standardowym odczycie kąta.
- "Kąt zwrotu stycznych." – to pojęcie z geometrii/krzywych w planie i nie jest standardowym, bezpośrednim odczytem tachimetru na ekranie obserwacji kątowych.
Wskazówka egzaminacyjna: najpierw rozpoznaj, czy wskazanie ma jednostkę kątową (° lub g) czy jednostki nachylenia (%/‰). Następnie sprawdź, czy ekran/oznaczenie odnosi się do obserwacji w pionie (V/Z) czy w poziomie (Hz). To zwykle eliminuje pomyłki.