KWALIFIKACJA BPO1 - CZERWIEC 2013

PYTANIE NR 18.
Co powinien zrobić inspektor bhp, jeżeli w wyniku kontroli w firmie X stwierdził, że nie dokonano oceny ryzyka zawodowego?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Inspektor bhp pełni funkcję doradczo-kontrolną, a obowiązek zapewnienia przeprowadzenia oceny ryzyka zawodowego spoczywa na pracodawcy.
Dlatego właściwą reakcją jest wystąpienie do pracodawcy z wnioskiem o dokonanie oceny ryzyka na stanowiskach pracy, a nie samodzielne "zlecanie" lub wykonywanie oceny.

Pełne wyjaśnienie:

Ocena ryzyka zawodowego jest podstawowym elementem organizacji bezpieczeństwa pracy: identyfikuje zagrożenia, pozwala oszacować poziom ryzyka i dobrać adekwatne środki profilaktyczne. W praktyce odpowiada za nią pracodawca (organizuje proces, zapewnia zasoby, wdraża działania i dokumentuje wyniki).

Rola inspektora/specjalisty ds. bhp ma charakter przede wszystkim doradczy i kontrolny. Gdy w trakcie kontroli stwierdzi brak przeprowadzonej oceny ryzyka, powinien formalnie zareagować poprzez wniosek do pracodawcy o wykonanie oceny ryzyka na stanowiskach pracy oraz monitorowanie realizacji tego wniosku.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe:

  • "Zastosować niezbędne środki profilaktyczne…" – środki profilaktyczne powinny wynikać z oceny ryzyka (lub co najmniej z rozpoznania zagrożeń) i być wdrażane decyzją organizacyjną pracodawcy. Sama informacja o braku oceny ryzyka wskazuje najpierw na konieczność uruchomienia procesu oceny.
  • "Zlecić wykonanie oceny ryzyka zawodowego kierownikowi." – inspektor bhp co do zasady nie jest stroną, która "zleca" zadania kierownikom; może natomiast rekomendować, wnioskować i wspierać organizację prac. Polecenia służbowe wydaje pracodawca lub osoby działające w jego imieniu.
  • "Wykonać ocenę ryzyka… w terminie 14 dni…" – w pytaniu nie wskazano podstawy do takiego terminu, a ponadto wykonanie oceny ryzyka jest procesem organizacyjnym wymagającym udziału osób znających stanowisko pracy. Specjalista ds. bhp może współuczestniczyć, ale nie jest to jego automatyczny, jednostronny obowiązek "w 14 dni od protokołu".

Wniosek: jedyną poprawną odpowiedzią jest formalne wystąpienie do pracodawcy o przeprowadzenie oceny ryzyka zawodowego na stanowiskach pracy.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To proces identyfikacji zagrożeń na stanowisku pracy, oszacowania prawdopodobieństwa i skutków oraz określenia działań ograniczających ryzyko. Wyniki oceny powinny być udokumentowane i wykorzystywane do doboru środków profilaktycznych oraz instruktażu pracowników.
Bez oceny ryzyka trudno dobrać adekwatne zabezpieczenia techniczne i organizacyjne oraz wykazać, że pracodawca świadomie zarządza zagrożeniami. Brak dokumentacji utrudnia też szkolenia, dobór środków ochrony i kontrolę skuteczności działań profilaktycznych.
Inspektor/specjalista ds. bhp ocenia stan bezpieczeństwa, wskazuje niezgodności i przedstawia wnioski lub zalecenia do pracodawcy. Jego rola jest głównie doradczo-kontrolna: wspiera organizację BHP, ale nie zastępuje pracodawcy w realizacji ustawowych obowiązków.
Powinien sformułować wniosek (lub zalecenie) do pracodawcy o niezwłoczne przeprowadzenie i udokumentowanie oceny ryzyka na wskazanych stanowiskach oraz o poinformowanie pracowników o ryzyku i środkach ochronnych. Warto wskazać też potrzebę ustalenia terminu realizacji.
Może współuczestniczyć w ocenie (np. metodycznie ją prowadzić), ale ocena ryzyka jest procesem organizowanym przez pracodawcę i zwykle wymaga udziału przełożonych oraz pracowników znających realne warunki pracy. Samodzielne "zrobienie oceny" bez organizacji po stronie pracodawcy bywa nieprawidłowe.
Najczęściej: bezpośredni przełożony, pracownicy wykonujący pracę, służba BHP, a w razie potrzeby lekarz sprawujący profilaktyczną opiekę zdrowotną. Taki skład pomaga rzetelnie rozpoznać zagrożenia, uwzględnić rzeczywiste czynności oraz dobrać skuteczne środki ograniczające ryzyko.
Częsty błąd to mylenie działań profilaktycznych z samą oceną ryzyka albo traktowanie oceny jako jednorazowego dokumentu "do segregatora". Innym błędem jest przypisywanie służbie BHP uprawnień decyzyjnych (np. wydawania poleceń kierownikom) zamiast roli wnioskodawczej i doradczej.
Aktualizacja jest potrzebna, gdy zmieniają się warunki pracy: technologia, maszyny, organizacja, substancje, stanowisko, liczba pracowników albo gdy pojawiają się nowe wypadki, zdarzenia potencjalnie wypadkowe czy choroby zawodowe. W praktyce warto też okresowo przeglądać ocenę, nawet bez dużych zmian.
Najczęściej powstaje karta/raport oceny ryzyka dla stanowiska, wykaz zagrożeń, opis środków ochronnych i działań korygujących oraz informacje do szkolenia pracowników. Dobrą praktyką jest też plan działań z terminami i odpowiedzialnościami oraz potwierdzenie zapoznania pracowników z ryzykiem.
Warto szukać odpowiedzi zgodnej z zasadą: pracodawca odpowiada za zorganizowanie i zapewnienie BHP, a służba BHP doradza, kontroluje i wnioskuje. Jeśli w odpowiedzi pojawia się "zlecić", "nakazać" lub "wykonać samodzielnie", sprawdź, czy nie przekracza to typowych kompetencji inspektora/specjalisty.
info

Statystycznie 43% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Źródła:

  • PN-N-18002:2011 "Systemy zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy — Ogólne wytyczne do oceny ryzyka zawodowego".

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne dotyczące zadań służby BHP i obowiązków pracodawcy
  • Komentarze i opracowania do Kodeksu pracy w części dotyczącej BHP
  • Poradniki oceny ryzyka zawodowego (metody: matryca ryzyka, PHA, JSA)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego