KWALIFIKACJA ROL4 - TEST WIEDZY NR 5

PYTANIE NR 11.
Data Rodzaj szkodnika Zastosowane środki
1 maja Mszycy Insektocyd
15 maja Mszycy Insektocyd
30 maja Mszycy Insektocyd
Analizując powyższą tabelę dotyczącą działań podjętych wobec mszyc na polu, czy można stwierdzić, że działania te są zgodne z zasadami integrowanej ochrony roślin?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Integrowana ochrona roślin zakłada podejmowanie zabiegu chemicznego po monitoringu i ocenie zagrożenia (ryzyka strat w plonie), a nie rutynowo. Tabela pokazuje trzy opryski "na mszyce", ale nie zawiera informacji o lustracji, liczebności szkodnika ani przesłanek do kolejnych zabiegów, więc nie da się uznać działań za zgodne z IOR.

Pełne wyjaśnienie:

W integrowanej ochronie roślin kluczowe jest podejmowanie decyzji o zwalczaniu na podstawie obserwacji (monitoringu) oraz oceny, czy presja szkodnika może spowodować istotne straty. Ochrona chemiczna ma być zwykle rozwiązaniem uzasadnionym i możliwie ograniczanym, a nie działaniem rutynowym.

W przedstawionej tabeli widać jedynie trzy daty zabiegów, wskazanie "mszyce" oraz ogólne określenie środka: "insektocyd". Brakuje danych, które w praktyce są potrzebne, aby stwierdzić zgodność z zasadami integrowanej ochrony, m.in.:

  • czy wykonano lustrację plantacji przed każdym zabiegiem,
  • jaka była liczebność mszyc i dynamika wzrostu populacji,
  • czy istniało ryzyko istotnego wpływu na plon i jakość (czyli przesłanka do zabiegu),
  • czy rozważono lub zastosowano metody niechemiczne i działania profilaktyczne.

Dlatego odpowiedź: "Nie, ponieważ nie ma informacji o ocenie wpływu mszyc na plony przed każdym użyciem insektocydu." jest trafna: sama powtarzalność zabiegów nie dowodzi zgodności z IOR, a brak uzasadnienia decyzji (monitoring i ocena zagrożenia) uniemożliwia pozytywną ocenę.

Stwierdzenie, że "mszyce zostały zidentyfikowane i użyto odpowiedni środek" jest niewystarczające, bo integrowana ochrona to nie tylko identyfikacja i dobór preparatu, ale także moment zabiegu i jego konieczność. Uzasadnienie "trzy zabiegi zapewniają skuteczną ochronę" odwołuje się do intuicji "więcej = lepiej", pomijając ryzyka (np. odporność, wpływ na organizmy pożyteczne) oraz wymóg racjonalizacji. Z kolei teza, że insektycyd "powinien być używany tylko raz, niezależnie od sytuacji" jest skrajna: w praktyce liczba zabiegów zależy od realnego zagrożenia i zaleceń, ale zawsze powinna wynikać z oceny sytuacji na plantacji.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Integrowana ochrona roślin to sposób ograniczania agrofagów, w którym najpierw stosuje się profilaktykę i metody niechemiczne, a zabiegi chemiczne wykonuje się dopiero po monitoringu i ocenie zagrożenia. Celem jest skuteczność przy możliwie małym wpływie na środowisko i organizmy pożyteczne.
Monitoring (lustracja) pozwala stwierdzić, czy mszyc jest na tyle dużo, że mogą spowodować straty. Bez obserwacji łatwo wykonać oprysk "na wszelki wypadek", co zwiększa koszty i ryzyko odporności oraz szkód dla pożytecznych owadów, a nie zawsze poprawia wynik uprawy.
W praktyce zapisuje się m.in. datę lustracji, miejsce na plantacji, liczebność mszyc i stadium rozwojowe, fazę rozwojową roślin oraz warunki pogodowe. Do tego notuje się ocenę ryzyka strat w plonie i decyzję o zabiegu. Taka dokumentacja ułatwia ocenę, czy działanie było uzasadnione.
Nie da się tego ocenić wyłącznie na podstawie liczby zabiegów. Zgodność z integrowaną ochroną zależy od tego, czy każdy zabieg był poprzedzony monitoringiem i uzasadnieniem (realne zagrożenie strat), a także czy rozważono inne metody. Sama powtarzalność oprysków nie jest dowodem poprawności.
Typowe błędy to wykonywanie zabiegów rutynowo bez lustracji, zbyt wczesne sięganie po chemię, ignorowanie obecności naturalnych wrogów mszyc oraz powtarzanie tej samej grupy substancji czynnych. Błędem jest też brak notatek, przez co trudno ocenić skuteczność i konieczność kolejnych działań.
Integrowana ochrona wymaga, by zabieg był odpowiedzią na ryzyko strat (ilościowych lub jakościowych), a nie sam fakt obecności szkodnika. Mszyce mogą pojawiać się w niewielkiej liczebności bez istotnych szkód. Gdy nie ma oceny zagrożenia, nie wiadomo, czy oprysk był potrzebny i proporcjonalny.
Pomaga unikanie zbędnych oprysków, wykonywanie zabiegów tylko po stwierdzeniu zagrożenia oraz stosowanie rotacji substancji czynnych (zmiana mechanizmu działania). Ważne jest też łączenie metod: profilaktyka, wspieranie organizmów pożytecznych i zabiegi niechemiczne, aby zmniejszać presję selekcyjną.
Nie. Identyfikacja to dopiero początek. W integrowanej ochronie liczy się też moment i konieczność zabiegu: czy populacja szkodnika rośnie, czy przekracza poziom powodujący straty oraz czy są dostępne metody niechemiczne. Dopiero po takiej analizie dobiera się środek i parametry zabiegu.
Decyzję podejmuje się po lustracji i ocenie skali zasiedlenia oraz tempa przyrostu populacji, z uwzględnieniem fazy rozwojowej roślin i ryzyka strat. Bierze się też pod uwagę obecność naturalnych wrogów mszyc oraz możliwości metod niechemicznych. Zabieg ma być uzasadniony, a nie automatyczny.
Najpierw sprawdź, czy w opisie jest monitoring (lustracja, liczebność, ocena zagrożenia). Potem oceń, czy działania są stopniowane: profilaktyka i metody niechemiczne przed chemią. Jeśli tabela pokazuje tylko kolejne opryski bez uzasadnienia, zwykle wskazuje to na brak zgodności z zasadami IOR.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 37% zdających egzamin. bardzo trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Integrowana ochrona roślin zakłada podejmowanie zabiegu chemicznego po monitoringu i ocenie zagrożenia (ryzyka strat w plonie), a nie rutynowo."

Źródła:

  • Państwowa Inspekcja Ochrony Roślin i Nasiennictwa (PIORiN) – strona informacyjna o integrowanej ochronie roślin, https://piorin.gov.pl/ (należy przejść do sekcji dot. integrowanej ochrony roślin) - dostęp 2026-03-02
  • Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi – materiały/komunikaty dotyczące integrowanej ochrony roślin, https://www.gov.pl/web/rolnictwo (wyszukaj: "integrowana ochrona roślin") - dostęp 2026-03-02
  • FAO (Food and Agriculture Organization of the United Nations) – informacje edukacyjne o Integrated Pest Management (IPM), https://www.fao.org (wyszukaj: "integrated pest management") - dostęp 2026-03-02

Materiały:

  • Materiały szkoleniowe PIORiN dotyczące integrowanej ochrony roślin i dokumentowania zabiegów
  • Zalecenia metodyk integrowanej ochrony roślin dla upraw (właściwych dla danego gospodarstwa)
  • Podręczniki/kompendia ochrony roślin (monitoring, progi szkodliwości, metody niechemiczne)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego