W postępowaniu dotyczącym choroby zawodowej trzeba odróżnić dwa różne "produkty" procesu:
- orzeczenie lekarskie – dokument medyczny wydawany przez lekarza uprawnionego do orzecznictwa w zakresie chorób zawodowych;
- decyzję administracyjną – rozstrzygnięcie organu administracji publicznej, które formalnie stwierdza chorobę zawodową albo stwierdza brak podstaw do jej stwierdzenia.
Poprawna jest odpowiedź "właściwy państwowy inspektor sanitarny", ponieważ to do zadań Państwowej Inspekcji Sanitarnej należy wydawanie decyzji w sprawach chorób zawodowych. Organ sanitarny opiera się na orzeczeniu lekarskim oraz na ustaleniach dotyczących narażenia zawodowego i dokumentacji z miejsca pracy.
Odpowiedź "właściwy państwowy inspektor pracy" jest błędna, bo Państwowa Inspekcja Pracy nie wydaje decyzji o stwierdzeniu choroby zawodowej; jej rola w praktyce może dotyczyć kontroli warunków pracy, ale nie zastępuje ona organu sanitarnego w tej procedurze.
Odpowiedź "pracodawca zatrudniający pracownika w warunkach szkodliwych dla zdrowia" jest błędna, ponieważ pracodawca nie jest organem administracyjnym właściwym do wydania decyzji. Pracodawca może dostarczać informacje o stanowisku, czynnikach szkodliwych i narażeniu, a następnie wdrażać działania profilaktyczne, ale nie "stwierdza" choroby zawodowej decyzją.
Odpowiedź "lekarz specjalista do wykonywania orzecznictwa w zakresie chorób zawodowych" jest błędna, bo lekarz kończy etap medyczny, wydając orzeczenie. Dopiero później, w etapie administracyjnym, właściwy inspektor sanitarny wydaje decyzję, która ma skutki prawne (m.in. stanowi podstawę dalszych działań i świadczeń).
Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu pojawia się słowo "decyzję" w kontekście choroby zawodowej, zwykle chodzi o PIS (organ sanitarny), a nie o lekarza.