KWALIFIKACJA INF1 + INF2 + INF8 - CZERWIEC 2008

PYTANIE NR 1.
Dla przedstawionego obwodu elektrycznego wzór wykorzystujący I prawo Kirchhoffa ma postać
Ilustracja przedstawia schemat obwodu elektrycznego, który jest częścią pytania egzaminacyjnego związanego z kwalifikacjami
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
I prawo Kirchhoffa dotyczy węzła: suma prądów wpływających równa się sumie prądów wypływających. Dla węzła, w którym I1 i I2 wpływają, a I3 wypływa, otrzymujemy zależność I1 + I2 = I3. Równania z U=R·I opisują spadki napięć w oczku (II prawo Kirchhoffa), a nie bilans prądów.

Pełne wyjaśnienie:

I prawo Kirchhoffa (KCL) jest prawem prądów dla węzła (miejsca połączenia kilku gałęzi). Wynika z zasady zachowania ładunku: w węźle nie "gromadzi się" ładunek, więc prądy muszą się bilansować.

Prawo można zapisać na dwa równoważne sposoby:

  • suma prądów wpływających do węzła = suma prądów wypływających z węzła,
  • albo jako suma algebraiczna wszystkich prądów w węźle równa 0 (po ustaleniu znaków, np. wpływające dodatnie, wypływające ujemne).

W typowej sytuacji pokazanej w zadaniach egzaminacyjnych przyjmuje się, że I1 i I2 są skierowane do węzła, a I3 od węzła. Wtedy poprawny zapis KCL ma postać:

I1 + I2 = I3

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • I1 + I3 + I5 = 0 – sam zapis "= 0" może pasować do KCL tylko przy ścisłej konwencji znaków i gdy obejmuje wszystkie prądy w danym węźle. W tej propozycji pojawiają się prądy (np. I5), które nie muszą należeć do rozpatrywanego węzła z rysunku, a brak jest I2. Bez zgodności z układem gałęzi i kierunkami prądów równanie nie opisuje poprawnie węzła.
  • U2 = R2 × I2 + R3 × I3 + R5 × I5 – to równanie napięciowe: wykorzystuje spadki napięcia typu R·I (prawo Ohma) sumowane wzdłuż oczka/gałęzi, co jest charakterystyczne dla II prawa Kirchhoffa (KVL), nie dla KCL.
  • U1 = R1 × I1 + R3 × I3 + R4 × I4 – analogicznie jest to zapis związany z bilansem napięć w oczku (KVL) i spadkami napięć na rezystorach, a nie z bilansem prądów w węźle.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w odpowiedzi pojawiają się napięcia U lub iloczyny R·I, najczęściej testowane jest II prawo Kirchhoffa albo prawo Ohma. Dla I prawa Kirchhoffa szukaj równań zawierających wyłącznie prądy w węźle.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
I prawo Kirchhoffa (KCL) dotyczy węzła, czyli punktu połączenia gałęzi. Mówi, że suma prądów wpływających do węzła jest równa sumie prądów wypływających. Równoważnie: suma algebraiczna prądów w węźle wynosi 0 (po ustaleniu znaków).
Stosujesz KCL, gdy analizujesz rozgałęzienie i w odpowiedziach/obliczeniach pojawiają się wyłącznie prądy (I1, I2, I3). Jeśli widzisz napięcia U lub iloczyny R·I, to zwykle chodzi o II prawo Kirchhoffa (KVL) lub prawo Ohma.
Bo wyraża bilans prądów w węźle: prądy I1 i I2 są traktowane jako wpływające, a I3 jako wypływający. Wtedy "to, co wpływa" musi równać się "temu, co wypływa", zgodnie z zasadą zachowania ładunku.
Tak. Po ustaleniu konwencji znaków możesz zapisać KCL jako ΣI = 0. Przykładowo: wpływające dodatnie, wypływające ujemne. Wtedy dla węzła z I1 i I2 wpływającymi oraz I3 wypływającym zapis ma postać I1 + I2 − I3 = 0.
Najczęściej: (1) mylenie KCL z KVL i wybór równań z napięciami U, (2) pomijanie jednego z prądów w węźle, (3) brak konsekwencji w kierunkach prądów (raz jako wpływające, raz jako wypływające), (4) mechaniczne używanie U=R·I zamiast bilansu prądów.
I prawo (KCL) dotyczy prądów w węźle (rozgałęzienia). II prawo (KVL) dotyczy napięć w oczku: suma spadków i źródeł napięcia w zamkniętej pętli wynosi 0. W KVL często pojawiają się zapisy z U oraz spadkami R·I.
KCL przydaje się przy analizie rozgałęzień zasilania urządzeń (np. kilka odbiorników na wspólnym punkcie), weryfikacji poprawności połączeń oraz w prostym diagnozowaniu usterek. Jeśli w węźle "nie zgadza się" bilans prądów, może to wskazywać na zwarcie, upływ lub przerwę w obwodzie.
Kierunki prądów odczytuje się ze strzałek na schemacie albo przyjmuje umownie. Ważne jest, by być konsekwentnym: np. wszystkie wpływające liczyć "+", a wypływające "−". Jeśli wynik wyjdzie ujemny, oznacza to, że rzeczywisty kierunek jest przeciwny do przyjętego.
Pośrednio, ale nie są zapisem KCL. Zależność U = R·I opisuje spadek napięcia na elemencie (prawo Ohma). W zadaniach egzaminacyjnych równania zawierające sumy R·I zwykle pojawiają się w kontekście II prawa Kirchhoffa (KVL) dla oczek, a nie dla węzłów.
Najpierw sprawdź, czy mowa o węźle (wtedy w równaniu powinny być tylko prądy). Następnie policz, ile prądów "wchodzi" i "wychodzi" z węzła na rysunku. Poprawne równanie KCL zrównuje te dwie sumy albo daje sumę algebraiczną równą 0.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 63% zdających egzamin. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że i prawo Kirchhoffa dotyczy węzła: suma prądów wpływających równa się sumie prądów wypływających.

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Prawa Kirchhoffa" – opis I prawa Kirchhoffa (prawo prądów), https://pl.wikipedia.org/wiki/Prawa_Kirchhoffa - accessed 2026-02-18
  • All About Circuits: "Kirchhoff's Current Law (KCL)", https://www.allaboutcircuits.com/textbook/direct-current/chpt-6/kirchhoffs-current-law-kcl/ - accessed 2026-02-18
  • Khan Academy: "Kirchhoff's current law (KCL)", https://www.khanacademy.org/science/electrical-engineering/ee-circuit-analysis-topic/ee-kirchhoffs-laws/a/ee-kirchhoffs-current-law - accessed 2026-02-18

Materiały:

  • Podręcznik do podstaw elektrotechniki: prawa Kirchhoffa i analiza obwodów DC
  • Zadania rachunkowe z analizy obwodów (węzły i oczka) na poziomie szkoły branżowej/technikum
  • Materiały szkoleniowe z pomiarów elektrycznych: interpretacja kierunków prądu i napięcia

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego