KWALIFIKACJA OGR4 - CZERWIEC 2016

PYTANIE NR 13.
Długość ławki ogrodowej wynosi 2,0 m. Ile wyniesie długość tej ławki na planie sporządzonym w skali 1:20?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Skala 1:20 oznacza, że wymiar na planie jest 20 razy mniejszy od rzeczywistego.
2,0 m = 200 cm, więc 200 cm ÷ 20 = 10 cm. Dlatego na planie długość ławki wynosi 10 cm; pozostałe wartości nie wynikają z poprawnego przeliczenia skali i jednostek.

Pełne wyjaśnienie:

Skala rysunku 1:20 oznacza, że 1 jednostka na planie odpowiada 20 takim samym jednostkom w rzeczywistości. Innymi słowy: aby obliczyć wymiar na planie, dzielisz wymiar rzeczywisty przez 20 (mianownik skali).

Krok 1: ujednolicenie jednostek. Najwygodniej przejść na centymetry, bo odpowiedzi podano w cm. Długość ławki 2,0 m to 200 cm (ponieważ 1 m = 100 cm).

Krok 2: zastosowanie skali. Skoro rysunek jest 20 razy mniejszy, to: 200 cm ÷ 20 = 10 cm. To jest długość odcinka, jaką powinna mieć ławka na planie w tej skali.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • "5 cm" to typowy skutek pominięcia zamiany jednostek (2 ÷ 20 = 0,1 m, a 0,1 m = 10 cm) albo zbyt szybkiego rachunku bez kontroli jednostek.
  • "1 cm" mogłoby wynikać z błędnego założenia innej skali (np. 1:200) lub z pomylenia miejsca przecinka podczas zamiany m na cm.
  • "50 cm" odpowiadałoby skali 1:4 (200 ÷ 4 = 50), więc nie pasuje do podanej skali 1:20.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze zrób szybki test sensowności. Skoro 1 cm na planie to 20 cm w rzeczywistości, to obiekt 200 cm powinien na planie mieć 10 cm. Wynik rzędu 50 cm byłby podejrzanie duży, a 1 cm zbyt mały dla obiektu 2 m w skali 1:20.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Skala 1:20 oznacza, że 1 jednostka na rysunku odpowiada 20 jednostkom w rzeczywistości. Żeby policzyć wymiar na planie, dzielisz wymiar rzeczywisty przez 20 (po wcześniejszym ujednoliceniu jednostek).
Trzeba użyć zależności 1 m = 100 cm. Zatem 2,0 m = 2,0 × 100 cm = 200 cm. Dopiero na takiej wartości wygodnie wykonuje się dzielenie przez mianownik skali.
Kroki:
1) Zamień wymiar na jedną jednostkę (np. cm).
2) Podziel przez 20.
Przykład: 2,0 m = 200 cm, a 200 ÷ 20 = 10 cm na planie.
Bo rysunek w skali 1:20 jest pomniejszeniem: element na planie ma być 20 razy mniejszy niż w terenie. Mnożenie przez 20 stosuje się w odwrotnej sytuacji: gdy znasz wymiar z planu i chcesz obliczyć wymiar rzeczywisty.
Tak, pod warunkiem konsekwencji. Możesz policzyć 2,0 m ÷ 20 = 0,1 m i dopiero potem zamienić 0,1 m na centymetry: 0,1 m = 10 cm. Błąd zwykle powstaje, gdy ktoś nie kontroluje jednostek.
Najczęstsze błędy to: brak zamiany jednostek (m i cm), pomylenie kierunku przeliczenia (mnożenie zamiast dzielenia), zgubienie zera przy 100 cm w 1 m oraz brak sprawdzenia, czy wynik ma sens (czy jest mniejszy od wymiaru rzeczywistego).
Skalę 1:20 często spotyka się w rysunkach bardziej szczegółowych, np. przy detalach małej architektury lub fragmentach zagospodarowania, gdzie trzeba pokazać wymiary czytelniej niż na planie ogólnym. Konkretna skala zależy od wymaganej dokładności.
Użyj prostego oszacowania: w skali 1:20 każdy wymiar na planie to około 5% wymiaru rzeczywistego. Dla 200 cm będzie to około 10 cm. Jeśli wychodzi 50 cm albo 1 cm, warto natychmiast sprawdzić jednostki i działanie.
W skali 1:20 rysunek jest znacznie większy i pokazuje więcej szczegółów: 200 cm w terenie to 10 cm na planie. W skali 1:200 ten sam wymiar to 1 cm. Im większy mianownik, tym bardziej "ściśnięty" i mniej szczegółowy rysunek.
Nie tylko. Kluczowe są dwa kroki: najpierw zamiana 2,0 m na 200 cm, a dopiero potem dzielenie 200 przez 20. Samo "dzielę 2 przez 20" daje 0,1 m, co trzeba jeszcze poprawnie przeliczyć na centymetry.
info

Około 78% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnio łatwe

Źródła:

  • Wikipedia (PL), "Skala (mapa)", sekcja dot. skali liczbowej – https://pl.wikipedia.org/wiki/Skala_(mapa) (dostęp: 2026-03-02)
  • Wikipedia (PL), "Rysunek techniczny", opis zasad wymiarowania i skali rysunków – https://pl.wikipedia.org/wiki/Rysunek_techniczny (dostęp: 2026-03-02)
  • Wikibooks (PL), "Rysunek techniczny" (podręcznik), rozdział o skali rysunku – https://pl.wikibooks.org/wiki/Rysunek_techniczny (dostęp: 2026-03-02)

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z podstaw rysunku technicznego (dział: skala rysunkowa)
  • Zadania ćwiczeniowe z przeliczania skali (arkusze m→cm, 1:n)
  • Materiały szkolne z geometrii i jednostek miar (utrwalenie zamiany jednostek)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego