KWALIFIKACJA ROL12 - STYCZEŃ 2017 (test 2)

PYTANIE NR 29.
Do chorób odzwierzęcych nie należy
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Zoonozy to choroby, które mogą przenosić się ze zwierząt na ludzi. Salmonelloza, bruceloza i wąglik są klasycznymi przykładami zoonoz. Afrykański pomór świń jest chorobą zakaźną świń i dzików, ale nie jest uznawany za chorobę odzwierzęcą człowieka.

Pełne wyjaśnienie:

Choroby odzwierzęce (zoonozy) to zakażenia i choroby, które w naturalnych warunkach mogą być przenoszone między zwierzętami a człowiekiem. W praktyce technika weterynarii oznacza to konieczność rozpoznawania, kiedy kontakt ze zwierzęciem lub materiałem biologicznym stanowi ryzyko także dla ludzi (personelu, właścicieli, osób postronnych).

Odpowiedź "afrykański pomór świń" jest właściwa, ponieważ jest to choroba wirusowa dotycząca świń domowych i dzików, o dużym znaczeniu gospodarczym i epizootycznym, ale nie jest traktowana jako choroba odzwierzęca człowieka. Kluczowe jest więc rozróżnienie: choroba zwierząt nie musi oznaczać zoonozy.

Pozostałe odpowiedzi to przykłady chorób, które mogą zakażać człowieka:

  • "salmonelloza" – typowa zoonoza i jedna z częstszych przyczyn zakażeń pokarmowych; rezerwuarem mogą być m.in. drób i inne zwierzęta, a ryzyko wiąże się np. z żywnością lub kontaktem z odchodami.
  • "bruceloza" – zoonoza bakteryjna związana m.in. ze zwierzętami gospodarskimi; w pracy weterynaryjnej istotne jest ryzyko przy kontakcie z tkankami, wydalinami i wydzielinami, zwłaszcza w rozrodzie.
  • "wąglik" – zoonoza bakteryjna; zakażenie człowieka może następować przy kontakcie z zakażonym zwierzęciem lub produktami pochodzenia zwierzęcego, dlatego ważne są zasady bioasekuracji i postępowania z podejrzanym materiałem.

Wskazówka egzaminacyjna: przy pytaniach z negacją ("nie należy") warto najpierw w myślach odsiać odpowiedzi, które na pewno są zoonozami, a dopiero potem wskazać chorobę istotną dla zwierząt, lecz bez typowej transmisji na człowieka.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Zoonoza to choroba lub zakażenie, które może być przenoszone między zwierzętami a człowiekiem w naturalnych warunkach. W praktyce oznacza to, że zwierzę (lub jego wydaliny, wydzieliny, tkanki) może być źródłem patogenu groźnego także dla ludzi.
Afrykański pomór świń dotyczy świń domowych i dzików oraz ma duże znaczenie epizootyczne, ale nie jest klasyfikowany jako choroba przenosząca się na człowieka. Dlatego w pytaniach o zoonozy jest typowym przykładem choroby zwierząt, a nie choroby odzwierzęcej.
Sprawdź, czy dany patogen ma typową transmisję na człowieka. Jeśli choroba jest opisywana jako zagrożenie także dla ludzi (np. zakażenia pokarmowe, zawodowe), to zwykle jest zoonozą. Jeśli dotyczy głównie jednego gatunku zwierząt i nie infekuje ludzi, zwykle nie jest zoonozą.
Tak. Salmonelloza jest zoonozą, ponieważ bakterie Salmonella mogą pochodzić od zwierząt (np. drobiu) i przenosić się na człowieka, często drogą pokarmową. W kontekście weterynarii ważna jest higiena, bioasekuracja i ograniczanie skażenia środowiska.
Tak. Bruceloza jest zoonozą, bo bakterie mogą przenosić się ze zwierząt na człowieka, zwłaszcza przy kontakcie z materiałem zakaźnym. Dla personelu weterynaryjnego kluczowe jest przestrzeganie procedur bezpieczeństwa podczas pracy przy rozrodzie i sekcjach.
Tak, wąglik to zoonoza. Człowiek może ulec zakażeniu w wyniku kontaktu z zakażonym zwierzęciem lub materiałem pochodzenia zwierzęcego. Na egzaminie warto kojarzyć wąglik z wysokim znaczeniem sanitarnym oraz koniecznością ostrożnego postępowania z podejrzanymi przypadkami.
Najczęstszy błąd to uznawanie każdej groźnej choroby zwierząt za odzwierzęcą. Drugi częsty problem to przeoczenie słowa "nie należy" i wybranie odpowiedzi, która jest przykładem zoonozy. Pomaga świadome czytanie polecenia i szybkie przypomnienie definicji.
Ryzyko rośnie przy kontakcie z krwią, wydzielinami i wydalinami, podczas zabiegów, przy porodach, w pracy z chorymi zwierzętami oraz przy pobieraniu i transporcie materiału do badań. Kluczowe są rękawice, higiena rąk, dezynfekcja i ograniczanie ekspozycji.
Częste są drogi: pokarmowa (np. skażona żywność), kontaktowa (przez skórę i błony śluzowe), aerogenna w określonych warunkach oraz przez materiał biologiczny podczas zabiegów. Na egzaminie warto łączyć chorobę z typową drogą narażenia i sytuacją zawodową.
Ułóż listę najważniejszych zoonoz (bakteryjnych, wirusowych, pasożytniczych) i do każdej dopisz: rezerwuar, drogi zakażenia człowieka i podstawowe zasady profilaktyki. Ćwicz też pytania z negacją ("nie jest", "nie należy"), bo łatwo w nich o pomyłkę.
info

Statystycznie 64% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Zoonozy to choroby, które mogą przenosić się ze zwierząt na ludzi."

Źródła:

  • WOAH (World Organisation for Animal Health) – "African swine fever (ASF)" (fact sheet/topic page): https://www.woah.org/en/disease/african-swine-fever/ - accessed 2026-02-28
  • CDC – "Anthrax" (overview): https://www.cdc.gov/anthrax/ - accessed 2026-02-28
  • CDC – "Brucellosis" (overview): https://www.cdc.gov/brucellosis/ - accessed 2026-02-28

Materiały:

  • Podręczniki z epizootiologii i chorób zakaźnych zwierząt (działy: zoonozy)
  • Materiały edukacyjne instytucji zdrowia publicznego nt. salmonellozy, brucelozy i wąglika
  • Kompendia/atlas chorób świń (działy: afrykański pomór świń, epidemiologia i bioasekuracja)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego