KWALIFIKACJA ELE2 - STYCZEŃ 2024

PYTANIE NR 37.
Do czego przeznaczone jest urządzenie przedstawione na ilustracji?
Ilustracja przedstawia urządzenie przeznaczone do nawijania uzwojeń, co jest związane z kwalifikacją zawodową elektryka,
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Urządzenie do nawijania uzwojeń służy do formowania zwoju drutu na cewkach/rdzeniach poprzez kontrolowany obrót i prowadzenie przewodu. Wyważanie dotyczy wirników, impregnacja to etap nasycania uzwojeń żywicą/lakierem, a montaż nabiegunników jest operacją montażową, nie nawijaniem.

Pełne wyjaśnienie:

W technologii napraw i wykonywania maszyn elektrycznych uzwojenie powstaje przez nawijanie przewodu nawojowego w postaci zwojów o określonej liczbie i geometrii. Do tego celu stosuje się nawijarki/stanowiska nawijające, które zapewniają kontrolowany ruch (zwykle obrót elementu lub bębna) oraz prowadzenie drutu tak, aby uzyskać powtarzalny kształt cewki i właściwe ułożenie zwojów.

Odpowiedź "Do nawijania uzwojeń." jest właściwa, bo opisuje funkcję związaną bezpośrednio z wytworzeniem uzwojenia (formowanie zwojów przewodu). To etap wcześniejszy niż czynności wykończeniowe.

Dlaczego pozostałe propozycje są błędne:

  • "Do montażu nabiegunników." – montaż nabiegunników (elementów biegunów w maszynach prądu stałego lub układach magnetycznych) jest operacją montażową wykonywaną na innych stanowiskach (np. z przyrządami montażowymi, prasami, narzędziami do skręcania). Nie wymaga mechanizmu prowadzenia drutu i realizacji zwojów.
  • "Do wyważania wirników." – wyważanie to proces korygowania niewyważenia mas wirujących. Wymaga wyważarki i pomiaru drgań/sił, a nie elementów typowych dla nawijania (prowadników drutu, układu nawijającego). Jest to etap dotyczący części wirującej, nie wytwarzania uzwojenia.
  • "Do impregnowania uzwojeń." – impregnacja polega na nasyceniu uzwojeń lakierem/żywicą oraz ich utwardzeniu (dla poprawy izolacji, odporności mechanicznej i cieplnej). Stosuje się do tego wanny impregnacyjne, układy próżniowo-ciśnieniowe lub suszarnie, a nie nawijarki.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli masz rozpoznać urządzenie z ilustracji, szukaj elementów sugerujących prowadzenie przewodu i ruch nawijający. Jeżeli dominują czujniki i łoża do pomiarów – to częściej wyważanie; jeśli są zbiorniki/komory i elementy grzewcze – to częściej impregnacja lub suszenie.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Nawijanie uzwojeń to wykonywanie zwojów z przewodu nawojowego (np. miedzianego) w celu utworzenia cewki lub całego uzwojenia stojana/wirnika. Liczba zwojów i sposób ułożenia wpływają na parametry elektryczne maszyny, dlatego proces wymaga kontroli i powtarzalności.
Zwykle widać element nawijający (obracany trzpień/bęben), prowadnik drutu, możliwość mocowania karkasu/rdzenia oraz mechanizmy ustawiania skoku i kierunku układania zwojów. Urządzenie ma "pracować z drutem", a nie mierzyć drgania jak wyważarka.
Nawijanie tworzy geometrię i liczbę zwojów, czyli "buduje" uzwojenie. Impregnacja jest etapem utrwalającym: lakier/żywica wnika w uzwojenie, poprawia izolację i stabilność mechaniczną, a potem jest suszona/utwardzana. Do impregnacji stosuje się wanny lub komory, nie nawijarki.
Impregnacja poprawia wytrzymałość dielektryczną izolacji, zmniejsza ryzyko przebić i zwarć międzyzwojowych oraz usztywnia uzwojenie, ograniczając drgania i hałas. Dodatkowo zwiększa odporność na wilgoć i zabrudzenia. To ważne po naprawie lub przewijaniu silnika.
Wyważanie wykonuje się, gdy element wirujący powoduje nadmierne drgania, hałas lub przyspieszone zużycie łożysk. Często jest potrzebne po wymianie części wirnika, po naprawie mechanicznej albo przy regeneracji silników szybkoobrotowych. Do tego potrzebna jest wyważarka i pomiary.
Najczęstszy błąd to wybór odpowiedzi "na skojarzenie" (np. impregnacja, bo dotyczy uzwojeń) bez sprawdzenia, czy urządzenie ma elementy do pracy z drutem. Drugi błąd to mylenie stanowisk montażowych z technologicznymi. Warto analizować funkcję, nie nazwę.
Nie zawsze. W wielu silnikach uzwojenia są na stojanie, ale istnieją rozwiązania z uzwojonym wirnikiem (np. w niektórych maszynach prądu przemiennego lub prądu stałego). Dlatego nawijanie może dotyczyć zarówno cewek stojana, jak i uzwojeń wirnika – zależnie od konstrukcji maszyny.
Warto znać pojęcia: zwoje, cewka, przekładki izolacyjne, połączenia międzycewkowe, wyprowadzenia oraz różnicę między uzwojeniem stojana i wirnika. Często sprawdza się też znajomość etapów: nawijanie, izolowanie, łączenie, impregnacja i kontrola jakości (np. pomiary).
Najlepiej uczyć się "po funkcji": do czego służy urządzenie i jakie ma charakterystyczne elementy. Pomaga przegląd zdjęć nawijarek, wyważarek i stanowisk impregnacji oraz krótkie notatki: co mierzą/wykonują. Na egzaminie analizuj: czy urządzenie pracuje z drutem, czy z wirującą masą, czy z lakierem.
Typowo obejmuje to: przygotowanie rdzenia i izolacji żłobków, wykonanie cewek (nawijanie), osadzenie i połączenia, zabezpieczenie mechaniczne, pomiary kontrolne (np. rezystancja, izolacja), a następnie impregnację i suszenie/utwardzanie. Kolejność może się różnić zależnie od technologii zakładu.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 50% zdających egzamin. trudne

Według specjalistów z branży: "Urządzenie do nawijania uzwojeń służy do formowania zwoju drutu na cewkach/rdzeniach poprzez kontrolowany obrót i prowadzenie przewodu."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z działu: maszyny elektryczne – uzwojenia i technologia wykonania
  • Instrukcje stanowiskowe/DTR typowych nawijarek do cewek (materiały producentów)
  • Materiały dydaktyczne z pracowni: ćwiczenia z przezbrajania i nawijania uzwojeń

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego