KWALIFIKACJA ELM2 + ELM5 - CZERWIEC 2009

PYTANIE NR 44.
Do gaszenia płonącego na człowieku ubrania należy stosować
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Do gaszenia płonącego ubrania na człowieku stosuje się koc gaśniczy, ponieważ pozwala szybko zdusić płomień przez odcięcie dopływu tlenu i ogranicza ryzyko urazu poszkodowanego.
Użycie gaśnic (pianowej, śniegowej, proszkowej) może być w tej sytuacji mniej bezpieczne i nie jest typowym zaleceniem pierwszego wyboru.

Pełne wyjaśnienie:

W przypadku zapalenia się odzieży na człowieku kluczowe jest jak najszybsze zduszenie płomieni i ograniczenie dalszych obrażeń. Odpowiedź "koc gaśniczy" jest poprawna, ponieważ koc działa przez odcięcie dopływu tlenu do płonącego materiału, co skutecznie wygasza płomień bez rozpylania środka gaśniczego w stronę twarzy i dróg oddechowych.

Pozostałe odpowiedzi są typowymi rodzajami gaśnic, ale w kontekście płonącej odzieży na człowieku mogą wiązać się z dodatkowymi zagrożeniami lub być nieoptymalne jako pierwszy wybór:

  • "gaśnicę pianową" – piana jest przeznaczona głównie do określonych rodzajów pożarów materiałów i cieczy; użycie na osobie nie jest standardowym postępowaniem i może utrudniać dalszą ocenę obrażeń oraz działania ratownicze.
  • "gaśnicę śniegową" – strumień środka z gaśnicy CO2 jest bardzo zimny; w kontakcie z ciałem może powodować dodatkowe uszkodzenia (ryzyko odmrożeń), a także nie zawsze jest najpraktyczniejszy do zduszenia płonącej tkaniny na osobie.
  • "gaśnicę proszkową" – proszek gaśniczy jest skuteczny na wiele pożarów, ale jego użycie na człowieku może powodować silne zapylenie, ryzyko podrażnienia oczu i dróg oddechowych oraz pogorszenie komfortu i bezpieczeństwa poszkodowanego.

W nauce do egzaminu warto zapamiętać zasadę: na człowieku – przede wszystkim zduszenie płomienia (koc gaśniczy, ewentualnie inne metody fizycznego odcięcia tlenu), a dopiero potem dalsze czynności ratownicze (wezwanie pomocy, ocena oparzeń, zabezpieczenie miejsca zdarzenia).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Koc gaśniczy to podręczny sprzęt przeciwpożarowy służący do tłumienia ognia przez odcięcie dopływu tlenu. Najczęściej używa się go do gaszenia płonącej odzieży na człowieku lub niewielkich pożarów w zarodku (np. na małej powierzchni), gdy potrzebne jest szybkie "zduszenie" płomieni.
Mechanizm działania polega na szczelnym przykryciu płonącego materiału, co ogranicza dostęp tlenu i powoduje wygaszenie płomienia. Ważne jest, aby koc przyłożyć zdecydowanie i utrzymać go tak, by ogień nie "dostał" powietrza z boków, bo to może wydłużyć czas gaszenia.
Gaśnica proszkowa jest skuteczna na wiele pożarów, ale proszek tworzy gęsty pył, który może dostać się do oczu i dróg oddechowych poszkodowanego. W stresie łatwo też skierować strumień w twarz. Dlatego w przypadku płonącej odzieży jako pierwszy wybór preferuje się zduszenie płomienia kocem.
CO2 bywa użyteczny do gaszenia niektórych pożarów, ale strumień jest bardzo zimny i może powodować dodatkowe obrażenia skóry. Ponadto manewrowanie dyszą i utrzymanie skutecznego "przykrycia" płomienia jest trudniejsze niż przy użyciu koca gaśniczego, który fizycznie odcina dostęp tlenu.
Typowe błędy to: rozpylanie środka gaśniczego w stronę twarzy, zbyt późne zduszenie płomieni, pozostawianie szczelin doprowadzających tlen oraz chaotyczne działania bez zabezpieczenia miejsca. W zadaniach egzaminacyjnych często sprawdza się właśnie wybór metody, która minimalizuje ryzyko dla poszkodowanego.
Po zduszeniu płomieni należy zadbać o bezpieczeństwo miejsca, wezwać pomoc i ocenić stan poszkodowanego. Istotne jest, by nie pogłębiać urazu (np. nie wykonywać gwałtownych działań na poparzonej skórze). W praktyce szkolnej i zawodowej obowiązują procedury pierwszej pomocy oraz zasady BHP w pracowni.
Ryzyko pojawia się m.in. przy użyciu otwartego płomienia, gorących narzędzi, iskier, zwarć, a także przy pracy z substancjami łatwopalnymi (np. rozpuszczalniki do czyszczenia). Dlatego w pracowni ważne są: porządek, odpowiednia odzież robocza oraz dostęp do sprzętu przeciwpożarowego.
W praktyce spotyka się m.in. gaśnice oraz koc gaśniczy, a także instrukcje postępowania na wypadek pożaru. Dobór sprzętu zależy od zagrożeń w danym miejscu (urządzenia elektryczne, materiały palne, chemikalia do serwisu). Na egzaminach często sprawdza się rozpoznanie właściwego zastosowania sprzętu.
W wielu sytuacjach woda może pomóc schłodzić i ugasić palący się materiał, ale w warunkach stanowiska pracy (zwłaszcza z urządzeniami elektrycznymi) może to być niebezpieczne. W zadaniach testowych dotyczących odzieży na człowieku najczęściej wskazuje się koc gaśniczy jako rozwiązanie standardowe i bezpieczne.
Naucz się zasady doboru środka do sytuacji: co gasisz, gdzie gasisz i jakie jest ryzyko dla ludzi. Ćwicz rozpoznawanie zastosowań różnych typów gaśnic oraz procedurę zduszenia płomieni kocem. Pomaga też analizowanie scenariuszy: pożar urządzenia, pożar odzieży, pożar cieczy łatwopalnej.
info

Około 83% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnio łatwe

Materiały:

  • Instrukcje BHP i ppoż. obowiązujące w pracowni szkolnej lub zakładzie pracy
  • Materiały szkoleniowe z ochrony przeciwpożarowej (rodzaje podręcznego sprzętu gaśniczego i zastosowania)
  • Podręczniki/opracowania do BHP dla zawodów elektryczno-elektronicznych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego