KWALIFIKACJA CHM5 - PRÓBNY

PYTANIE NR 20.
Do gaszenia pożarów wywołanych zwarciem instalacji elektrycznej należy używać
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Gaśnica proszkowa jest typowym podręcznym sprzętem do gaszenia pożarów związanych z instalacją/urządzeniem elektrycznym, ponieważ proszek nie przewodzi prądu jak woda i ogranicza ryzyko porażenia. Środki wodne (hydrant) oraz piana mogą być niebezpieczne przy instalacji pod napięciem, a koc nie jest właściwym wyborem do takiego źródła pożaru.

Pełne wyjaśnienie:

Przy pożarze wywołanym zwarciem instalacji elektrycznej kluczowe jest założenie, że elementy instalacji mogą być pod napięciem. W takiej sytuacji dobór środka gaśniczego musi jednocześnie ograniczać rozwój pożaru i nie zwiększać zagrożenia dla ratownika.

Odpowiedź "gaśnicy proszkowej" jest właściwa, bo proszek gaśniczy działa głównie przez przerwanie reakcji spalania i odcięcie dostępu tlenu w strefie płomienia, a przy tym nie jest środkiem wodnym. W praktyce gaśnice proszkowe są powszechnie stosowane jako sprzęt podręczny do gaszenia pożarów, w których występuje ryzyko kontaktu z instalacją elektryczną.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne lub ryzykowne?

  • "gaśnicy pianowej" – piana jest środkiem na bazie wody. Może zwiększać ryzyko porażenia prądem oraz powodować dodatkowe szkody w urządzeniach. Z tego powodu nie jest pierwszym wyborem do pożarów instalacji elektrycznych, zwłaszcza gdy nie ma pewności odłączenia zasilania.
  • "wody z hydrantu" – woda przewodzi prąd (zwłaszcza zanieczyszczona), a strumień wody może stworzyć drogę przepływu prądu do osoby gaszącej. To klasyczny błąd wynikający z odruchowego kojarzenia gaszenia z wodą.
  • "koca azbestowego" – koc gaśniczy służy do odcięcia dopływu tlenu przy małych pożarach (np. na odzieży lub w naczyniu), ale nie jest właściwym narzędziem do pożaru instalacji elektrycznej. Dodatkowo azbest jest materiałem o udokumentowanej szkodliwości zdrowotnej, więc taki "koc" nie powinien być traktowany jako standardowe wyposażenie.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w treści pojawia się zwarcie, gniazdo, rozdzielnia, urządzenie elektryczne – myśl o priorytecie odłączenia zasilania i doborze środka gaśniczego, który nie tworzy zagrożenia porażeniowego.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najbezpieczniejsze są środki niebędące wodą, np. gaśnice proszkowe (często stosowane jako podręczny sprzęt). Kluczowe jest też jak najszybsze odłączenie zasilania, jeśli to możliwe bez narażania życia. Woda i piana mogą zwiększać ryzyko porażenia.
Woda (zwłaszcza zanieczyszczona) może przewodzić prąd, a strumień może stać się drogą przepływu prądu do osoby gaszącej. Dodatkowo woda może rozprzestrzenić płonące elementy lub uszkodzić urządzenia. Najpierw odłącz zasilanie, potem dobierz właściwy środek.
Wskazówkami są: zapach spalenizny izolacji, iskrzenie, dym z gniazda/rozdzielni, zadziałanie zabezpieczeń, odgłosy trzasków. Na egzaminie słowa "zwarcie", "instalacja", "rozdzielnia" sugerują ryzyko napięcia i konieczność doboru środka gaśniczego bez wody.
Gdy masz pewność, że zasilanie zostało skutecznie odłączone i nie ma ryzyka napięcia, dobór środka zależy od tego, co faktycznie się pali (np. tworzywa, papier, oleje). W praktyce nadal unika się zalewania urządzeń, bo szkody mogą być duże, nawet bez ryzyka porażenia.
Zwykle nie jest traktowana jako podstawowy wybór dla instalacji/urządzeń pod napięciem, bo piana ma skład wodny. Może to zwiększać zagrożenie porażenia i szkody w urządzeniach. W zadaniach egzaminacyjnych przy "zwarciu" najczęściej oczekuje się wyboru środka niewodnego.
Najczęstsze są: odruchowe wskazywanie wody "bo gasi wszystko", ignorowanie informacji o elektryczności (zwarcie, napięcie), mylenie przeznaczenia gaśnic oraz traktowanie koca jako uniwersalnego rozwiązania. Pomaga zasada: najpierw bezpieczeństwo, potem gaszenie.
Jeśli to możliwe bez narażania życia: odłącz zasilanie (wyłącznik awaryjny, rozłącznik), zaalarmuj otoczenie i wezwij pomoc. Dopiero potem użyj podręcznego sprzętu gaśniczego dobranego do zagrożenia. Nie zbliżaj się, jeśli widzisz intensywne iskrzenie lub nie wiesz, co jest pod napięciem.
Koc działa przez odcięcie dopływu tlenu i sprawdza się przy małych pożarach (np. na odzieży lub w naczyniu). Przy instalacji elektrycznej problemem jest też ryzyko napięcia i iskrzenia, a koc nie eliminuje tego zagrożenia. Dodatkowo koc nie zastępuje właściwej gaśnicy w takiej sytuacji.
W zakładach pracy technik ochrony środowiska często uczestniczy w kontrolach warunków BHP i ograniczaniu ryzyk (np. w magazynach odpadów, laboratoriach, halach). Znajomość podstaw doboru gaśnic pomaga ocenić, czy wyposażenie ppoż. jest adekwatne do zagrożeń, w tym elektrycznych.
Słowa-klucze to m.in. "zwarcie", "instalacja elektryczna", "gniazdo", "rozdzielnia", "urządzenie elektryczne", "pod napięciem". Gdy one występują, przyjmij, że zasilanie może nie być odłączone. Wtedy odpadają środki wodne, a priorytetem jest bezpieczeństwo ratownika.
info

Statystycznie 66% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Według specjalistów z branży: "Gaśnica proszkowa jest typowym podręcznym sprzętem do gaszenia pożarów związanych z instalacją/urządzeniem elektrycznym, ponieważ proszek nie przewodzi prądu jak woda i ogranicza ryzyko porażenia."

Materiały:

  • Instrukcje bezpieczeństwa pożarowego obowiązujące w zakładach pracy (materiały wewnętrzne)
  • Podręczniki BHP/ppoż. dla szkół branżowych i techników (dział: podręczny sprzęt gaśniczy)
  • Materiały szkoleniowe producentów gaśnic dotyczące doboru środka gaśniczego do źródła pożaru

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego