W praktyce robót ziemnych grunty spoiste rozpoznaje się m.in. po tym, jak zachowują się podczas prostych oględzin w stanie powietrzno-suchym. Spoistość oznacza, że drobne frakcje (z udziałem części ilastych) mają zdolność do łączenia się w agregaty, dlatego materiał nie rozsypuje się wyłącznie na pojedyncze ziarna.
Odpowiedź: "tworzy zwarte grudki." jest właściwa, bo opisuje typową cechę makroskopową gruntu spoistego: po wyschnięciu tworzy on zwarte i w pewnym stopniu trwałe grudki, które nie zachowują się jak luźny piasek. Taki opis pasuje do gruntów, które nie są "sypkie" w sensie ziarnistym.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?
- "stanowi niezwiązane ze sobą grudki." – jeśli grudki są niezwiązane, łatwo się rozdzielają i nie tworzą zwartej struktury; to kieruje interpretację w stronę gruntu o małej spójności agregatów (bliżej zachowania niespoistego).
- "stanowi niezwiązane ze sobą cząstki." – to opis typowy dla gruntów niespoistych, które w stanie suchym są sypkie i składają się z luźnych ziaren/cząstek.
- "rozpada się pod wpływem lekkiego nacisku palcem." – łatwy rozpad pod małym naciskiem nie jest cechą rozpoznawczą spoistości; wskazuje raczej na brak trwałego związania agregatów w stanie suchym.
Wskazówka egzaminacyjna: w pytaniach o stan powietrzno-suchy zwracaj uwagę na różnicę między zwarciem grudek (spoistość) a sypkością/luźnością (niespoistość). Odpowiedzi opisujące "niezwiązane cząstki" niemal zawsze dotyczą gruntów niespoistych.