KWALIFIKACJA PGF1 + PGF2 - CZERWIEC 2015

PYTANIE NR 39.
Do kontroli barwy odbitek drukarskich stosuje się
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Densytometry refleksyjne służą do pomiaru gęstości optycznej i oceny parametrów barwy na gotowej odbitce, bo mierzą światło odbite od podłoża. Skanery (bębnowe i płaskie) służą do digitalizacji obrazu, a densytometry transmisyjne stosuje się do materiałów przezroczystych (pomiar światła przechodzącego).

Pełne wyjaśnienie:

Do kontroli barwy odbitek drukarskich stosuje się densytometry refleksyjne, ponieważ odbitka na typowym podłożu (papier, karton, wiele podłoży etykietowych) jest obiektem nieprzezroczystym lub w praktyce ocenianym w świetle odbitym. Taki densytometr mierzy światło odbite od powierzchni próbki i pozwala oceniać parametry związane z prowadzeniem farby w procesie (m.in. gęstość optyczną pól apli, pośrednio stabilność nafarbienia).

Dlaczego pozostałe odpowiedzi nie pasują:

  • "skanery bębnowe" – są urządzeniami do bardzo dokładnego skanowania (digitalizacji) materiałów graficznych. Mogą dać obraz o wysokiej jakości, ale nie są przyrządami pomiarowymi do kontroli procesu drukowania na maszynie i nie służą do szybkiej, metrologicznej oceny barwy odbitki.
  • "skanery płaskie" – analogicznie, skanują dokument/odbitkę w celu uzyskania pliku graficznego. Wynik zależy m.in. od kalibracji, oświetlenia i profilu, a nie jest standardowym pomiarem kontrolnym stosowanym w poligrafii do oceny nafarbienia.
  • "densytometry transmisyjne" – wykonują pomiar w świetle przechodzącym przez próbkę, więc stosuje się je do materiałów przezroczystych (np. filmów, diapozytywów, niektórych folii). Dla typowej odbitki drukarskiej na nieprzezroczystym podłożu właściwy jest pomiar refleksyjny.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawia się "odbitka" (wydruk na podłożu), najczęściej chodzi o pomiar refleksyjny. Gdy mowa o materiale, przez który świeci światło (film/klisza), wtedy właściwy jest pomiar transmisyjny.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Densytometr refleksyjny mierzy ilość światła odbitego od odbitki i na tej podstawie wyznacza m.in. gęstość optyczną pól kontrolnych. Pomaga ocenić stabilność nafarbienia i powtarzalność druku w trakcie produkcji.
Densytometr transmisyjny mierzy światło przechodzące przez próbkę, więc wymaga materiału przezroczystego lub półprzezroczystego. Typowa odbitka na papierze jest oceniana w świetle odbitym, dlatego właściwy jest pomiar refleksyjny.
Jeśli w pytaniu jest "odbitka", "wydruk", "papier", zwykle chodzi o refleksję (światło odbite). Jeśli pojawia się "film", "klisza", "przezrocze" lub materiał, przez który świeci się od spodu, chodzi o transmisję (światło przechodzące).
Nie w typowej kontroli procesu. Skaner służy do digitalizacji obrazu, a wynik zależy od ustawień, profili i warunków. Densytometr jest przyrządem pomiarowym do szybkiej, powtarzalnej kontroli parametrów odbitki na produkcji.
Skaner bębnowy daje bardzo wysoką jakość skanu, ale nie jest standardowym przyrządem metrologicznym do prowadzenia druku. Kontrola barwy w procesie wymaga szybkich i porównywalnych pomiarów pól kontrolnych, do czego służą densytometry (lub urządzenia spektralne).
Najczęściej kontroluje się gęstość optyczną pól apli, stabilność nafarbienia oraz odchylenia w czasie (np. przy zmianie lepkości farby lub ustawień maszyny). W praktyce densytometr wspiera ocenę, czy druk "trzyma" założone parametry kontroli jakości.
Spektrofotometr częściej wybiera się, gdy potrzebna jest dokładniejsza kontrola barwy w ujęciu kolorymetrycznym (np. praca na wartościach barw, zgodność z wzorcem). Densytometr bywa używany do szybkiej kontroli produkcyjnej opartej o gęstość optyczną.
Częsty błąd to wybór skanera, bo "widzi kolory", mimo że nie służy do kontroli procesu. Drugi błąd to mylenie refleksji z transmisją: uczniowie nie kojarzą, że odbitka na papierze mierzy się w świetle odbitym, a film w przechodzącym.
To sprawdzenie, czy wydruk jest zgodny z wymaganiami jakości: czy aple nie są zbyt jasne/ciemne, czy nie ma istotnych wahań nafarbienia w czasie, czy kolejne arkusze/metry są powtarzalne. Pomiar przyrządem ogranicza ocenę "na oko".
Warto opanować: różnice między densytometrią a pomiarami spektralnymi, pojęcia refleksji i transmisji, typowe pola kontrolne na wydruku oraz to, jakie przyrządy stosuje się na produkcji. Pomaga też przerobienie zadań z rozpoznawaniem narzędzi.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 67% zdających egzamin. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Densytometry refleksyjne służą do pomiaru gęstości optycznej i oceny parametrów barwy na gotowej odbitce, bo mierzą światło odbite od podłoża."

Źródła:

  • ISO 5 (Photography and graphic technology — Density measurements), część dot. definicji gęstości optycznej i metod pomiaru refleksyjnego/transmisyjnego
  • ISO 13655:2017 (Graphic technology — Spectral measurement and colorimetric computation for graphic arts images), zakres: zasady pomiarów barwy w poligrafii i geometrie pomiarowe
  • X-Rite, "Densitometry 101 / An Introduction to Densitometry" (materiał edukacyjny producenta), opis różnic między densytometrią refleksyjną i transmisyjną oraz typowych zastosowań

Materiały:

  • Podręczniki z technologii fleksografii (kontrola jakości, densytometria, prowadzenie barwy)
  • Instrukcje producentów densytometrów (tryby pomiaru, geometrie pomiarowe, filtry)
  • Materiały szkoleniowe dotyczące pasów kontrolnych i pól pomiarowych w druku

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego