KWALIFIKACJA MOT5 - CZERWIEC 2010

PYTANIE NR 43.
Do kontroli wymiaru średnicy 68,260 tarczy hamulcowej przedstawionej na rysunku wystarczy zastosować
Rysunek przedstawia przekrój techniczny tarczy hamulcowej, co sugeruje kontekst związany z mechaniką pojazdową.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wybór przyrządu zależy przede wszystkim od tego, czy jego zakres obejmuje mierzony wymiar oraz czy jest przeznaczony do takiego pomiaru.
Wartość 68,260 mieści się w zakresie 50–75, więc wskazany mikrometr wewnętrzny spełnia warunek zakresu. Suwmiarki i średnicówka o zakresie 75–175 nie są tu właściwym doborem.

Pełne wyjaśnienie:

W pytaniu trzeba dobrać przyrząd, który wystarczy do kontroli średnicy 68,260. W praktyce oznacza to, że narzędzie powinno:

  • mieć zakres pomiarowy obejmujący wartość 68,260,
  • być przeznaczone do danego typu pomiaru średnicy,
  • umożliwiać wykonanie pomiaru w sposób powtarzalny w warunkach warsztatowych.

Odpowiedź "mikrometr wewnętrzny o zakresie pomiarowym 50 do 75" spełnia podstawowe kryterium zakresu: 68,260 znajduje się pomiędzy 50 a 75. To oznacza, że narzędzie z samej definicji nie "skończy się" na zbyt małym lub zbyt dużym wymiarze i może być użyte do sprawdzenia takiej wartości.

Odpowiedź "suwmiarkę L-140 o liczbie działek noniusza 20" oraz "suwmiarkę L-150 o liczbie działek noniusza 10" mogą kusić, bo suwmiarka jest uniwersalna i ma odpowiedni zasięg długości. Jednak sama informacja o długości suwmiarki i noniuszu nie przesądza, że jest to właściwy dobór do kontroli wskazanego wymiaru w tym zadaniu.

Odpowiedź "średnicówkę mikrometryczną o zakresie pomiarowym 75 do 175" odpada z przyczyny czysto technicznej: zakres zaczyna się od 75, a mierzony wymiar to 68,260, czyli znajduje się poniżej dolnej granicy. Nawet jeśli przyrząd byłby bardzo dokładny, nie da się nim poprawnie zmierzyć wartości spoza jego zakresu.

Wskazówka egzaminacyjna: w zadaniach o doborze przyrządu najpierw sprawdź, czy wartość mieści się w zakresie. Dopiero potem analizuj typ narzędzia (wewnętrzny/zewnętrzny) i praktyczną możliwość wykonania pomiaru na danym elemencie.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najpierw sprawdź, czy wartość wymiaru mieści się w zakresie pomiarowym przyrządu. Potem oceń, czy narzędzie jest właściwe do typu pomiaru (wewnętrzny/zewnętrzny) i czy da się je poprawnie przyłożyć do mierzonego elementu w praktyce warsztatowej.
Zakres pomiarowy określa, w jakich granicach przyrząd może mierzyć. Jeśli wymiar jest poza zakresem, pomiar jest niemożliwy lub błędny niezależnie od dokładności. Dlatego na egzaminie od zakresu zaczyna się weryfikację poprawności doboru narzędzia.
Zwykle oznacza minimalny, ale poprawny dobór narzędzia: taki, które obejmuje wymagany wymiar swoim zakresem i pozwala wykonać pomiar zgodnie z przeznaczeniem. Nie chodzi o "najlepsze możliwe", tylko o narzędzie, które jest wystarczające do kontroli wskazanego parametru.
Nie zawsze. Suwmiarka jest uniwersalna, ale jej zastosowanie zależy od tego, co dokładnie mierzysz i w jakim miejscu elementu. W wielu zadaniach egzaminacyjnych suwmiarka bywa mylącą odpowiedzią, bo choć ma odpowiedni zasięg, nie jest wskazana jako właściwy przyrząd do danej kontroli.
Najczęstsze pomyłki to: nieuwzględnienie dolnej granicy zakresu (np. wybór 75–175 dla wartości 68), wybór "bo jest popularne" (suwmiarka), oraz mylenie przyrządów do pomiarów wewnętrznych i zewnętrznych. Pomaga schemat: zakres → typ pomiaru → warunki przyłożenia.
Większy zakres nie rozwiązuje problemu, jeśli dolna granica jest zbyt duża albo przyrząd jest przeznaczony do innego rodzaju pomiaru. Na egzaminie liczy się dopasowanie do zadania: narzędzie ma umożliwić poprawny pomiar konkretnej wartości, a nie być "najbardziej uniwersalne".
Stosuje się ją do kontroli średnic wewnętrznych (np. otworów, gniazd) w zakresie, do którego jest dobrana. Warunkiem jest, aby mierzona średnica mieściła się w jej zakresie oraz aby był dostęp do miejsca pomiaru. Jeśli wymiar jest mniejszy niż dolna granica, przyrząd nie zadziała.
Sprawdź, który wymiar masz kontrolować (średnica, długość, grubość), czy jest to wymiar wewnętrzny czy zewnętrzny oraz jak wygląda miejsce przyłożenia przyrządu (dostępność). To determinuje, czy potrzebujesz np. mikrometru, suwmiarki czy średnicówki.
Liczba działek noniusza wiąże się z odczytem i rozdzielczością suwmiarki, ale sama w sobie nie przesądza, że jest to właściwe narzędzie do danego zadania. Najpierw musi być spełniony warunek zakresu i możliwość poprawnego przyłożenia do mierzonej powierzchni.
Ćwicz rozpoznawanie przyrządów i ich zastosowań: suwmiarka, mikrometr, średnicówka. Rób zestawy zadań typu "dobierz przyrząd do wymiaru", zawsze zaczynając od sprawdzenia zakresu. Utrwal też różnicę pomiarów wewnętrznych i zewnętrznych oraz typowe błędy doboru.
info

Około 43% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Według specjalistów z branży: "Suwmiarki i średnicówka o zakresie 75–175 nie są tu właściwym doborem."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z metrologii warsztatowej dla branży motoryzacyjnej
  • Instrukcje użytkowania suwmiarki, mikrometru i średnicówki (karty katalogowe producentów)
  • Zadania treningowe z doboru przyrządów do pomiaru średnic i długości w elementach pojazdu

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego