KWALIFIKACJA EKA5 - STYCZEŃ 2012

PYTANIE NR 36.
Do kosztów ujętych w rachunku zysków i strat w wariancie porównawczym zalicza się:
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W wariancie porównawczym rachunku zysków i strat koszty działalności operacyjnej prezentuje się w układzie rodzajowym.
Dlatego poprawny zestaw obejmuje takie kategorie jak "wynagrodzenia", "podatki i opłaty" oraz "ubezpieczenia społeczne i inne świadczenia". Pozycje typu "koszty sprzedaży" i "koszty zarządu" należą do wariantu kalkulacyjnego.

Pełne wyjaśnienie:

Rachunek zysków i strat może być sporządzany w dwóch układach: porównawczym oraz kalkulacyjnym. Kluczowa różnica dotyczy tego, jak grupuje się koszty działalności operacyjnej.

W wariancie porównawczym koszty pokazuje się według rodzajów, czyli ich ekonomicznego charakteru. Do takich kosztów rodzajowych zalicza się m.in. amortyzację, zużycie materiałów i energii, usługi obce, podatki i opłaty, wynagrodzenia oraz ubezpieczenia społeczne i inne świadczenia.

Dlatego odpowiedź "wynagrodzenia, podatki i opłaty, ubezpieczenia społeczne i inne świadczenia" jest poprawna: wszystkie trzy elementy są typowymi kategoriami kosztów rodzajowych wykazywanymi w wariancie porównawczym.

Pozostałe propozycje są błędne, ponieważ zawierają pozycje charakterystyczne dla wariantu kalkulacyjnego, gdzie koszty ujmuje się funkcjonalnie (według miejsca powstawania lub funkcji). Takimi kosztami są np. "koszty sprzedaży" i "koszty zarządu" oraz "koszt wytworzenia sprzedanych produktów". Ich obecność w odpowiedzi oznacza pomieszanie wariantów.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w odpowiedziach widzisz "koszty sprzedaży" albo "koszty zarządu", myśl o wariancie kalkulacyjnym. Jeśli pojawiają się "wynagrodzenia", "podatki i opłaty", "usługi obce" itp. jako główne grupy – to układ porównawczy (rodzajowy).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To forma RZiS, w której koszty działalności operacyjnej prezentuje się według rodzajów (np. wynagrodzenia, podatki i opłaty, usługi obce). Ułatwia analizę struktury kosztów według ich ekonomicznego charakteru, a nie według funkcji w firmie.
Do kosztów rodzajowych zalicza się m.in. amortyzację, zużycie materiałów i energii, usługi obce, podatki i opłaty, wynagrodzenia, ubezpieczenia społeczne i inne świadczenia oraz pozostałe koszty rodzajowe. To katalog grupujący koszty według ich "natury".
"Koszty sprzedaży" to pozycja układu funkcjonalnego, typowa dla wariantu kalkulacyjnego. W wariancie porównawczym nie rozdziela się kosztów na sprzedaż i zarząd, tylko pokazuje je w grupach rodzajowych (np. wynagrodzenia, podatki i opłaty), niezależnie od tego, gdzie powstały.
W wariancie porównawczym koszty ujmuje się według rodzajów (amortyzacja, wynagrodzenia itd.). W wariancie kalkulacyjnym koszty ujmuje się według funkcji (koszt wytworzenia sprzedanych produktów, koszty sprzedaży, koszty zarządu). To dwa różne sposoby prezentacji tej samej sfery kosztów.
Tak. W wariancie porównawczym wynagrodzenia oraz ubezpieczenia społeczne i inne świadczenia są wyodrębnione jako oddzielne grupy kosztów rodzajowych. Dzięki temu można analizować np. udział kosztów pracy w kosztach działalności operacyjnej.
Najczęściej wtedy, gdy ewidencjonuje koszty w układzie rodzajowym (np. na kontach zespołu 4) albo równolegle w układzie rodzajowym i funkcjonalnym. Wariant porównawczy jest często uznawany za prostszy do sporządzenia i czytelny w analizie struktury kosztów.
Jeśli wśród pozycji pojawiają się "koszt wytworzenia sprzedanych produktów", "koszty sprzedaży" oraz "koszty zarządu", to jest to charakterystyczny sygnał wariantu kalkulacyjnego. W porównawczym dominują nazwy rodzajowe: wynagrodzenia, podatki i opłaty, usługi obce itd.
Najczęstszy błąd to mieszanie wariantów: przenoszenie do porównawczego pozycji funkcjonalnych (sprzedaż, zarząd) albo odwrotnie. Drugi błąd to wybór odpowiedzi "na skróty" po jednym słowie (np. "amortyzacja"), bez sprawdzenia, czy pozostałe elementy zestawu są z tej samej klasyfikacji.
Oznacza to grupowanie kosztów według ich rodzaju, np. oddzielnie wynagrodzenia, podatki i opłaty, usługi obce. Daje to szybki obraz, jakie typy kosztów dominują w jednostce, ale nie pokazuje wprost, jaka część kosztów dotyczy np. sprzedaży czy administracji.
Najlepiej zrobić krótką listę dwóch zestawów pojęć: rodzajowe (wynagrodzenia, podatki i opłaty, usługi obce, amortyzacja…) oraz funkcjonalne (koszt wytworzenia sprzedanych produktów, koszty sprzedaży, koszty zarządu). Na egzaminie szukaj "słów-kluczy", które jednoznacznie wskazują wariant.
info

Około 51% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że pozycje typu "koszty sprzedaży" i "koszty zarządu" należą do wariantu kalkulacyjnego.

Źródła:

  • Ustawa z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości, Załącznik nr 1 (wzory sprawozdań finansowych – rachunek zysków i strat), Dz.U. 2023 poz. 120

Materiały:

  • Tekst ustawy o rachunkowości – Załącznik nr 1 (wzory sprawozdań finansowych)
  • Podręcznik do rachunkowości finansowej (dział: sprawozdanie finansowe i RZiS)
  • Zestawy zadań egzaminacyjnych z klasyfikacji kosztów i wariantów RZiS

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego