KWALIFIKACJA ELE2 - STYCZEŃ 2023 (test 3)

PYTANIE NR 21.
Do której z wymienionych grup urządzeń elektrycznych zalicza się przekładniki pomiarowe?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Przekładniki pomiarowe (prądowe i napięciowe) działają jak transformatory: przekształcają duże wartości prądu lub napięcia na mniejsze, znormalizowane i bezpieczniejsze do pomiaru oraz zapewniają separację galwaniczną. Dlatego zalicza się je do transformatorów, a nie do maszyn czy sprzęgieł.

Pełne wyjaśnienie:

Przekładniki pomiarowe to urządzenia elektromagnetyczne używane w technice pomiarów i zabezpieczeń. Ich zadaniem jest odwzorowanie (z określoną przekładnią i dokładnością) prądu lub napięcia z obwodu pierwotnego na poziom odpowiedni dla mierników, liczników i przekaźników zabezpieczeniowych. Zasada działania jest typowa dla transformatora: strona pierwotna wytwarza strumień w rdzeniu, a w uzwojeniu wtórnym indukuje się prąd/napięcie.

Odpowiedź "Do transformatorów." jest poprawna, ponieważ przekładnik prądowy oraz przekładnik napięciowy są w praktyce transformatorami pomiarowymi – odrębnymi konstrukcjami, ale należącymi do tej samej grupy urządzeń. Dodatkową cechą ważną w eksploatacji jest separacja galwaniczna, która podnosi bezpieczeństwo obsługi i chroni aparaturę pomiarową.

Pozostałe propozycje nie pasują do funkcji i zasady działania przekładników:

  • "Do wzmacniaczy maszynowych." – wzmacnianie sygnału (w sensie elektronicznym lub układów wzmacniających) to inna funkcja niż transformacja wielkości z zachowaniem przekładni i separacji.
  • "Do prądnic tachometrycznych." – tachoprądnice są maszynami elektrycznymi generującymi napięcie zależne od prędkości obrotowej; służą do pomiaru prędkości, a nie do transformacji prądu/napięcia sieci.
  • "Do indukcyjnych sprzęgieł dwukierunkowych." – sprzęgła dotyczą przenoszenia momentu/napędu (zwykle w układach mechanicznych), więc nie stanowią grupy właściwej dla przekładników pomiarowych.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w nazwie pojawia się "przekładnik prądowy/napięciowy", myśl o transformatorze i o tym, że strona wtórna współpracuje z aparaturą pomiarową o znormalizowanych wartościach.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Przekładniki pomiarowe to urządzenia, które przekształcają (z określoną przekładnią) duże wartości prądu lub napięcia na mniejsze, bezpieczne dla aparatury pomiarowej i zabezpieczeniowej. Działają na zasadzie transformatora i zwykle zapewniają separację galwaniczną.
Bo działa jak transformator: prąd w uzwojeniu pierwotnym wytwarza strumień w rdzeniu, a w uzwojeniu wtórnym indukuje się prąd proporcjonalny do pierwotnego. Celem jest uzyskanie znormalizowanego sygnału do pomiaru, nie wytwarzanie energii jak w prądnicy.
Najczęściej wyróżnia się przekładniki prądowe oraz przekładniki napięciowe. Oba typy służą do przeniesienia wielkości elektrycznych na stronę wtórną w sposób możliwie dokładny i bezpieczny dla mierników, liczników energii oraz układów zabezpieczeń.
Strona pierwotna to część podłączona do obwodu, w którym mierzony jest prąd lub napięcie (często o dużej wartości). Strona wtórna to wyjście przekładnika, do którego podłącza się mierniki lub zabezpieczenia; ma wartości dostosowane do aparatury.
Nie w tym znaczeniu jak prądnica czy silnik. Przekładnik jest urządzeniem transformatorowym – nie zamienia energii mechanicznej na elektryczną ani nie wytwarza momentu. Jego rolą jest transformacja wartości prądu/napięcia dla celów pomiaru i ochrony.
Separacja galwaniczna oddziela obwód mocy od obwodu pomiarowego. Zmniejsza ryzyko porażenia i ogranicza przenoszenie niebezpiecznych potencjałów na mierniki. Dzięki temu można bezpieczniej prowadzić pomiary w rozdzielnicach i układach o wyższych napięciach.
Stosuje się je wtedy, gdy prądy w obwodzie są zbyt duże dla bezpośredniego pomiaru miernikiem lub licznikiem. Przykładowo w rozdzielnicach, przy zasilaniu silników lub linii, przekładnik pozwala dopasować sygnał do aparatury i zachować bezpieczeństwo pracy.
Częsty błąd to mylenie przekładnika z prądnicą (bo "obie mają prąd") albo z urządzeniem wzmacniającym (bo "zwiększa/zmniejsza"). Warto pamiętać: przekładnik nie wzmacnia dowolnie sygnału, tylko transformuje go według przekładni i służy pomiarom oraz zabezpieczeniom.
Przekładnik napięciowy służy do bezpiecznego "obniżenia" napięcia do pomiaru (na wyjściu dostajesz napięcie proporcjonalne). Przekładnik prądowy służy do uzyskania prądu wtórnego proporcjonalnego do prądu w obwodzie pierwotnym. Oba należą do transformatorów.
Utrwal definicje przekładnika prądowego i napięciowego oraz ich przynależność do grupy transformatorów. Przećwicz rozpoznawanie funkcji: pomiar, separacja galwaniczna, współpraca z licznikami i zabezpieczeniami. Pomaga też analiza schematów rozdzielnic i układów pomiarowych.
info

Statystycznie 59% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Według specjalistów z branży: "Dlatego zalicza się je do transformatorów, a nie do maszyn czy sprzęgieł."

Źródła:

  • IEC 61869-1:2011, Instrument transformers – Part 1: General requirements
  • IEC 61869-2:2012, Instrument transformers – Part 2: Additional requirements for current transformers
  • IEC 61869-3:2011, Instrument transformers – Part 3: Additional requirements for inductive voltage transformers

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty do "Pomiary elektryczne" (działy o przekładnikach prądowych i napięciowych)
  • Materiały dydaktyczne do kwalifikacji elektrycznych dotyczące transformatorów i przekładników
  • Instrukcje producentów przekładników (karty katalogowe: przekładnia, klasa dokładności, obciążenie VA)

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego