KWALIFIKACJA ELE2 - STYCZEŃ 2025

PYTANIE NR 12.
Do których zacisków przekaźnika zmierzchowego przedstawionego na schemacie należy podłączyć czujnik światła?
Ilustracja przedstawia schemat elektryczny związany z przekaźnikiem zmierzchowym, co jest istotne w kontekście kwalifikacji
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Czujnik światła należy podłączyć do zacisków przeznaczonych dla wejścia czujnika (oddzielonych od zasilania L/N i od styków wyjściowych sterujących obciążeniem).
Na przedstawionym schemacie taką funkcję pełnią zaciski 7 i 9, natomiast pozostałe oznaczenia odnoszą się do zasilania lub wyjścia przekaźnika.

Pełne wyjaśnienie:

Przekaźnik zmierzchowy składa się funkcjonalnie z trzech "obszarów" zacisków:

  • zasilanie urządzenia (najczęściej oznaczane jako L i N),
  • wyjście sterujące – styk/styki, które załączają obciążenie (np. lampę), często oznaczane numerami zacisków wyjściowych,
  • wejście czujnika światła – para zacisków przeznaczona wyłącznie do podłączenia zewnętrznego czujnika (fotokomórki).

W tym zadaniu kluczowe jest, aby nie mylić wejścia czujnika z zasilaniem ani z wyjściem. Czujnik światła nie jest zasilaniem przekaźnika i nie jest też stykami, które podają napięcie na oprawę. Jest elementem pomiarowym: dostarcza sygnał (informację o jasności), na podstawie którego przekaźnik podejmuje decyzję o załączeniu/wyłączeniu oświetlenia.

Odpowiedź "7 i 9" jest poprawna, ponieważ na schemacie te zaciski są przypisane do toru czujnika (wejścia czujnika). Pozostałe propozycje odnoszą się do innych funkcji:

  • "L i 10" – łączy zacisk fazowy z zaciskiem, który nie jest parą czujnika; to typowy błąd polegający na "szukaniu litery L" zamiast czytania funkcji zacisków.
  • "N i 12" – analogicznie miesza przewód neutralny z zaciskiem niewłaściwego toru; czujnik zwykle wymaga dedykowanej pary zacisków, a nie połączenia z N.
  • "10 i 12" – to para bardziej typowa dla styków/wyjścia (załączania obciążenia), więc wybranie jej oznacza pomylenie funkcji: student traktuje wyjście jako wejście czujnika.

Wskazówka egzaminacyjna: najpierw zidentyfikuj na schemacie zasilanie (L/N), potem obciążenie (np. oprawa), a dopiero następnie szukaj pary zacisków opisanej jako czujnik/wejście. To ogranicza ryzyko pomylenia zacisków o podobnych numerach.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Przekaźnik zmierzchowy to aparat sterujący oświetleniem na podstawie natężenia światła. Gdy robi się ciemno, załącza obwód (np. lampy zewnętrzne), a gdy robi się jasno – wyłącza. W praktyce ułatwia automatyczne sterowanie oświetleniem bez ręcznego przełączania.
Zaciski L i N dotyczą zasilania samego urządzenia. Zaciski czujnika są zwykle oznaczone osobno (np. jako wejście czujnika) i tworzą parę przeznaczoną tylko dla fotokomórki. Na schemacie szukaj opisu "czujnik", symbolu czujnika lub oddzielnego bloku wejściowego.
Zaciski wyjściowe służą do załączania obciążenia (lampy) i mogą przenosić prąd obciążenia. Czujnik jest elementem pomiarowym i powinien być podłączony do wejścia czujnika. Podłączenie czujnika do wyjścia powoduje błędne działanie lub uszkodzenie układu.
Najczęstsze pomyłki to: zamiana zacisków wejścia czujnika z wyjściem na obciążenie, automatyczne "dopasowanie" przewodów do L/N bez czytania schematu oraz błędne założenie, że czujnik musi być podłączony do N. Na egzaminie zawsze czytaj funkcję zacisku, nie tylko oznaczenie.
Po uruchomieniu zasłoń czujnik (symulacja ciemności) i obserwuj, czy przekaźnik załącza wyjście po upływie ewentualnej zwłoki czasowej. Następnie oświetl czujnik (symulacja dnia) i sprawdź, czy wyjście się rozłącza. Test wykonuj zgodnie z zasadami BHP i połączeniami ze schematu.
Czujnik zewnętrzny stosuje się, gdy aparat ma być w rozdzielnicy, a pomiar światła musi być wykonany na zewnątrz budynku (bez wpływu światła sztucznego). Pozwala to umieścić przekaźnik w bezpiecznym miejscu, a czujnik w optymalnej lokalizacji pomiarowej.
Do czujnika prowadzi się przewody zgodnie z wymaganiami danego modelu przekaźnika (najczęściej para żył do wejścia czujnika). Liczba i typ przewodów wynikają ze schematu producenta. Na egzaminie decyduje oznaczenie zacisków: przewody czujnika trafiają wyłącznie na zaciski wejściowe czujnika.
Numery zacisków ułatwiają jednoznaczne podłączenie według schematu i dokumentacji, nawet gdy urządzenie ma wiele funkcji. Opisy (L, N) są typowe dla zasilania, a numery często dotyczą wejść/wyjść. Kluczowe jest, aby zawsze korzystać ze schematu konkretnego aparatu.
Nie powinno się polegać na pamięci, bo numeracja zależy od modelu. Zadania egzaminacyjne zwykle sprawdzają umiejętność czytania schematu i rozpoznawania funkcji zacisków (zasilanie, czujnik, wyjście). Najpierw zidentyfikuj funkcje na rysunku, dopiero potem wybierz właściwą parę zacisków.
Podstawą jest odłączenie zasilania, zabezpieczenie przed przypadkowym załączeniem oraz sprawdzenie braku napięcia odpowiednim miernikiem. Przewody dobiera się i prowadzi zgodnie z dokumentacją oraz praktyką instalacyjną. Po podłączeniu należy wykonać kontrolę poprawności połączeń i działania układu.
info

Statystycznie 40% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Materiały:

  • Podręczniki do elektrotechniki/instalacji elektrycznych dla technika elektryka (działy: aparatura sterownicza, automatyka oświetlenia)
  • Instrukcje montażu przekaźników zmierzchowych różnych producentów (porównanie oznaczeń zacisków wejścia czujnika, zasilania i wyjścia)
  • Zestawy zadań egzaminacyjnych z czytania schematów i aparatury instalacyjnej (przekaźniki, styczniki, czujniki)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego