Pomiar nierówności osiowej (bicia osiowego) wirującej tarczy polega na obserwacji, jak zmienia się położenie wybranej powierzchni (najczęściej czołowej) w trakcie pełnego obrotu. To nie jest jednorazowy pomiar długości czy średnicy, tylko pomiar odchyłki ruchu – interesuje nas różnica między minimalnym i maksymalnym wskazaniem w czasie obrotu.
Do tego celu właściwym przyrządem jest czujnik zegarowy, ponieważ:
- ma końcówkę pomiarową (trzpień) reagującą na bardzo małe przemieszczenia,
- umożliwia zerowanie i porównywanie wskazań w różnych położeniach kątowych,
- łatwo go zamocować na statywie/magnetycznej podstawie i ustawić prostopadle do mierzonej powierzchni.
Dlaczego pozostałe przyrządy nie pasują?
- "Suwmiarka" służy do pomiaru wymiarów (np. długości, średnic, głębokości). Nie jest przeznaczona do ciągłego śledzenia odchyłek podczas obrotu i nie zapewnia stabilnego odniesienia w taki sposób jak czujnik na statywie.
- "Mikrometr" daje dużą dokładność, ale dotyczy pomiarów wymiarów liniowych wykonywanych w jednym położeniu. Nie jest narzędziem do oceny bicia osiowego elementu wirującego.
- "Średnicówka mikrometryczna" jest wyspecjalizowana do pomiaru średnic wewnętrznych (np. otworów) i oceny ich wymiaru/owalności, a nie do badania bicia osiowego powierzchni tarczy podczas obrotu.
W praktyce warsztatowej i montażowej w mechatronice czujnik zegarowy jest podstawowym narzędziem do kontroli geometrii ruchu obrotowego (bicia) oraz do ustawiania współosiowości i oceny stanu łożyskowania. Na egzaminie kluczowe jest rozróżnienie: wymiar mierzymy suwmiarką/mikrometrem, a odchyłkę ruchu w obrocie – czujnikiem zegarowym.
