KWALIFIKACJA MED2 - WRZESIEŃ 2015

PYTANIE NR 10.
Do przygotowania 3 litrów 0,5% roztworu roboczego preparatu dezynfekcyjnego należy przygotować:
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Stężenie 0,5% oznacza 0,5 mL koncentratu na 100 mL roztworu. Dla 3 L (3000 mL) obliczamy: 0,5/100 × 3000 = 15 mL koncentratu. Resztę objętości do 3000 mL uzupełnia woda: 3000 − 15 = 2985 mL.

Pełne wyjaśnienie:

Stężenie procentowe roztworu roboczego oznacza, jaka część całkowitej objętości roztworu pochodzi z koncentratu. W zadaniu mamy przygotować 3 litry roztworu o stężeniu 0,5%, więc najpierw zamieniamy litry na mililitry: 3 L = 3000 mL.

Następnie liczymy, ile wynosi 0,5% z 3000 mL:

0,5% = 0,5/100 = 0,005
Objętość koncentratu = 0,005 × 3000 mL = 15 mL.

Roztwór roboczy ma mieć łącznie 3000 mL, więc wodą uzupełniamy do pełnej objętości:

Objętość wody = 3000 mL − 15 mL = 2985 mL.

Dlatego odpowiedź "15 ml koncentratu i 2 985 ml wody" jest poprawna.

Dlaczego pozostałe propozycje są błędne?

  • "1,5 ml koncentratu i 2 985 ml wody" wynika zwykle z pomyłki o rząd wielkości (0,05% zamiast 0,5% albo błędne liczenie procentów). Dodatkowo suma objętości nie daje 3000 mL.
  • "15 ml koncentratu i 3 000 ml wody" jest błędne, bo po dodaniu koncentratu otrzymujemy 3015 mL, a stężenie nie będzie już 0,5% w 3 L, tylko w większej objętości.
  • "150 ml koncentratu i 2 850 ml wody" odpowiada stężeniu 5% (dziesięciokrotnie za dużo), co może skutkować nieprawidłowym użyciem preparatu, większym kosztem oraz ryzykiem niepożądanych efektów dla materiałów lub użytkownika.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze wykonaj dwa szybkie testy kontrolne: (1) suma objętości musi dawać dokładnie 3000 mL, (2) 0,5% to "pół na sto", więc dla 3000 mL wynik powinien być "pół z 30", czyli 15 mL.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Policz 0,5% z objętości końcowej: 0,5/100 × V. Dla 3000 mL: 0,005 × 3000 = 15 mL koncentratu. Następnie dopełnij wodą do pełnej objętości (3000 − 15 = 2985 mL).
Bo roztwór ma mieć dokładnie 3 L łącznie. Jeśli wlejesz 3000 mL wody i jeszcze dodasz koncentrat, przekroczysz objętość końcową, a stężenie procentowe będzie inne niż wymagane.
To informacja, że na każde 100 mL gotowego roztworu przypada 0,5 mL koncentratu (w ujęciu objętościowym). Przy większych objętościach stosuje się tę samą proporcję, np. dla 1000 mL będzie to 5 mL.
0,5% to połowa z 1%. A 1% z 3000 mL to 30 mL, więc 0,5% to 15 mL. Potem kontrolnie sprawdź sumę: koncentrat + woda musi dać 3000 mL.
Najczęściej: pomyłka w jednostkach (L vs mL), mylenie 0,5% z 5%, oraz brak kontroli sumy objętości. Częsty jest też błąd "dolewam 3 L wody", co zmienia objętość końcową i stężenie.
W zadaniach praktycznych dotyczących rozcieńczania koncentratu zwykle tak się to interpretuje (procent objętościowy). W praktyce klinicznej należy jednak trzymać się instrukcji producenta, bo czasem podaje on inne podstawy (np. masowe).
1 L = 1000 mL. Liczysz 0,5% z 1000 mL: 0,005 × 1000 = 5 mL koncentratu. Wody dodajesz 1000 − 5 = 995 mL, aby uzyskać dokładnie 1 litr roztworu roboczego.
Gdy preparat dezynfekcyjny jest dostarczany jako koncentrat i wymaga rozcieńczenia przed użyciem, np. do dezynfekcji powierzchni, akcesoriów lub wybranych wyrobów. Zawsze należy stosować stężenia i czasy działania zgodne z etykietą.
Może powodować uszkodzenia materiałów i powierzchni, zwiększać ryzyko podrażnień użytkownika, a także generować niepotrzebne koszty. Co ważne, "więcej" nie zawsze oznacza "lepiej" — liczy się poprawne stężenie i czas kontaktu.
Po pierwsze, sprawdź obliczenie procentu (czy ilość koncentratu odpowiada 0,5% objętości końcowej). Po drugie, sprawdź bilans: koncentrat + woda = objętość docelowa. Te dwie kontrole eliminują większość błędów.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 60% zdających egzamin. średnie

Eksperci podkreślają: "Stężenie 0,5% oznacza 0,5 mL koncentratu na 100 mL roztworu."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Stężenie procentowe" — https://pl.wikipedia.org/wiki/St%C4%99%C5%BCenie_procentowe (dostęp: 2026-02-27)
  • OpenStax Chemistry 2e: "Solutions" (concentration, percent by mass/volume) — https://openstax.org/details/books/chemistry-2e (dostęp: 2026-02-27)
  • Khan Academy: "Percent concentration" (percent solutions) — https://www.khanacademy.org/science/chemistry/chemistry-of-life/solutions/a/percent-concentration (dostęp: 2026-02-27)

Materiały:

  • Podręcznik/kompendium z chemii ogólnej: dział o roztworach i stężeniach
  • Materiały szkoleniowe producentów preparatów dezynfekcyjnych (tabele rozcieńczeń, karty charakterystyki)
  • Zadania rachunkowe z procentów i proporcji (poziom szkoły średniej/branżowej)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego