Pytanie dotyczy składu mieszaniny Leforta, określanej jako odwrócona woda królewska, stosowanej m.in. do roztwarzania (trawienia) wybranych próbek mineralnych, w tym zawierających siarczki. Kluczowe jest poprawne rozumienie, że podany stosunek to stosunek objętościowy stężonych roztworów dwóch kwasów: kwasu azotowego(V) (HNO3) i kwasu solnego (HCl).
Określenie "odwrócona woda królewska" odnosi się do tego, że w klasycznej wodzie królewskiej powszechnie kojarzony jest układ z przewagą HCl, natomiast w mieszaninie odwróconej przewagę ma HNO3. Z tego wynika poprawny stosunek objętościowy HNO3:HCl = 3:1.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- 1:3 – odpowiada sytuacji, w której dominuje HCl, czyli jest to proporcja kojarzona raczej z klasyczną wodą królewską, a nie z mieszaniną "odwróconą". To typowa pułapka pamięciowa.
- 1:1 – mieszanina równych objętości nie odpowiada definicyjnemu składowi tej mieszaniny; brak tu charakterystycznej przewagi jednego z kwasów, która determinuje jej właściwości.
- 2:1 – choć HNO3 nadal jest w nadmiarze, to nie jest to właściwy, standardowo podawany stosunek dla mieszaniny Leforta; wybór bywa skutkiem "zgadywania" proporcji zbliżonej do 3:1.
Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdzaj, w jakiej kolejności wymieniono składniki w treści (tu: HNO3 i HCl) i dopiero do tej kolejności dopasuj zapis stosunku (pierwszy:drugi). To ogranicza błąd "odwrócenia" proporcji.