W podziale przyczyn zeza na sensoryczne i motoryczne kluczowe jest rozróżnienie, czy problem wynika przede wszystkim z jakości/warunków bodźca wzrokowego oraz rozwoju widzenia obuocznego (sensoryka), czy z wykonania ruchu i ustawienia gałek ocznych (motoryka).
Wady refrakcji zalicza się do przyczyn sensorycznych, ponieważ niekorygowana lub istotna refrakcja może prowadzić do nieostrego lub różniącego się obrazu w obu oczach (np. przy nierównoważnej refrakcji), a to utrudnia rozwój i utrzymanie fuzji oraz stabilnego widzenia obuocznego. W praktyce ortoptycznej korekcja wady (okulary/soczewki) jest jednym z podstawowych kroków diagnostyczno-terapeutycznych, gdy podejrzewa się komponent sensoryczny.
Pozostałe odpowiedzi opisują czynniki typowo motoryczne lub anatomiczno-neurologiczne:
- Nieprawidłowa budowa oczodołu dotyczy warunków anatomicznych, w których porusza się gałka oczna i przebiegają mięśnie oraz tkanki – to zwykle wpływa na ustawienie oczu mechanicznie, a nie przez jakość bodźca wzrokowego.
- Zmiany w unerwieniu mięśni ocznych odnoszą się do sterowania ruchem (drogi nerwowe i mięśnie gałkoruchowe). Taki mechanizm prowadzi do zaburzeń motoryki, porażeń lub niedowładów, a więc do komponentu motorycznego.
- Niedorozwój ośrodka fuzji jest sformułowaniem odnoszącym się do zdolności łączenia obrazów z obu oczu; w nauce do egzaminu warto pamiętać, że w pytaniach testowych sensoryka jest zwykle kojarzona z warunkami odbioru bodźca (m.in. refrakcja, jakość obrazu), a motoryka z anatomią i unerwieniem.
Wskazówka egzaminacyjna: jeśli odpowiedź mówi o refrakcji, ostrości, jakości obrazu, fuzji i widzeniu obuocznym, najczęściej prowadzi do przyczyn sensorycznych. Jeśli mówi o oczodole, mięśniach, nerwach i mechanice ruchu, zwykle dotyczy przyczyn motorycznych.
