KWALIFIKACJA GIW2 - STYCZEŃ 2025

PYTANIE NR 19.
Do szklanej pipety przedstawionej na ilustracji pobiera się próbki
Ilustracja przedstawia szklaną pipetę używaną do pobierania próbek powietrza kopalnianego.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Szklana pipeta służy do pobierania próbki gazu do analizy bez użycia cieczy pochłaniającej, czyli jako pobór sposobem suchym. Nie jest to przyrząd do poboru wody ani do pobierania z instalacji odmetanowania; "sposób mokry" wymaga innego układu z cieczą.

Pełne wyjaśnienie:

Szklana pipeta używana w pomiarach atmosfery kopalnianej jest kojarzona z pobieraniem próbki gazu (powietrza kopalnianego) w taki sposób, aby do pojemnika/układu trafił sam gaz, bez kontaktu z cieczą pochłaniającą. Taki pobór określa się jako sposób suchy – celem jest zachowanie próbki w postaci gazowej i ograniczenie wpływu wilgoci lub roztworów na skład próbki.

Odpowiedź "powietrza kopalnianego sposobem suchym." jest poprawna, bo łączy właściwe medium (powietrze/gaz) z właściwą metodą poboru (suchą), typową dla prostych szklanych przyrządów do nabierania próbki gazu.

Pozostałe odpowiedzi są błędne z następujących powodów:

  • "z rurociągu odmetanowania." – rurociąg odmetanowania dotyczy odprowadzania mieszanin gazów z instalacji i pobór z takiego rurociągu wymaga zwykle dedykowanych króćców i procedur; sama szklana pipeta nie jest uniwersalnym narzędziem do tego celu.
  • "wody kopalnianej." – pipeta przedstawiana w kontekście poboru próbek atmosfery służy do gazów, a pobór wody kopalnianej realizuje się innymi przyrządami (butelki, czerpaki, próbniki), tak by uniknąć zafałszowań i zapewnić reprezentatywność próbki cieczy.
  • "powietrza kopalnianego sposobem mokrym." – sposób mokry wiąże się z użyciem cieczy (np. pochłaniającej/pułapki), co wymaga innej konfiguracji aparatury niż prosta pipeta do poboru "na sucho".

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w odpowiedziach występuje para "suchy/mokry", zwróć uwagę, czy dany przyrząd pracuje z cieczą. Jeśli nie ma elementu cieczowego (pochłaniacza/pułapki), najczęściej chodzi o pobór suchy.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Pobór sposobem suchym oznacza, że do naczynia trafia sama próbka gazu (powietrza kopalnianego) bez prowadzenia jej przez ciecz pochłaniającą. Stosuje się go, gdy chce się zachować skład gazów bez wpływu roztworów i dodatkowej wilgoci.
Przyrządy do poboru gazu są zwykle szczelne i przystosowane do napełniania gazem (np. pipety, pojemniki, worki), bez elementów do czerpania cieczy. Pobór wody wymaga naczyń i próbników zapewniających reprezentatywność cieczy i bezpieczne nabranie z przepływu lub zbiornika.
Bo metoda poboru wpływa na skład próbki i wiarygodność analizy. Sposób mokry wykorzystuje ciecz (np. pochłanianie składnika), co może zmieniać zawartość niektórych gazów lub par. Sposób suchy utrzymuje próbkę w postaci gazowej.
Zwykle nie traktuje się jej jako narzędzia uniwersalnego do rurociągów. Pobór z instalacji (np. odmetanowania) wymaga odpowiedniego punktu pomiarowego, szczelnego podłączenia i procedury. Sama pipeta może nie zapewnić bezpieczeństwa i reprezentatywności takiej próbki.
Częsty błąd to automatyczne kojarzenie "mokrego" z wilgotnym powietrzem kopalnianym. W nazwie chodzi o użycie cieczy w aparaturze, a nie o wilgotność powietrza. Drugi błąd to ignorowanie typu przyrządu i wybór odpowiedzi na podstawie samych skojarzeń.
Zły dobór metody może powodować pochłanianie składników przez ciecz, kondensację pary wodnej, nieszczelności i wymianę próbki z otoczeniem. W efekcie wynik nie odzwierciedla rzeczywistego składu atmosfery w miejscu poboru, co jest groźne dla oceny bezpieczeństwa.
Próbki pobiera się m.in. podczas kontroli warunków wentylacyjnych, po zmianach w układzie przewietrzania, w rejonach zagrożeń gazowych oraz przy podejrzeniu pogorszenia jakości powietrza. Celem jest potwierdzenie składu atmosfery i ocena ryzyka dla załogi.
Na egzaminie często sprawdza się rozpoznawanie sprzętu używanego pod ziemią. Ilustracja ma pomóc powiązać nazwę/wygląd przyrządu z jego zastosowaniem. Warto ćwiczyć identyfikację: do czego służy, jakie medium pobiera i jaką metodą (suchą lub mokrą).
Pomiar bezpośredni daje wynik na miejscu (np. detektorem wielogazowym). Pobór próbki polega na zebraniu gazu do naczynia (np. pipety/pojemnika), aby wykonać analizę później lub inną metodą. Obie formy muszą zapewniać wiarygodność i bezpieczeństwo.
Ucz się zestawów: przyrząd → medium → metoda (np. gaz/woda, sucha/mokra). Przejrzyj instrukcje zakładowe i materiały z aerologii, a na próbnych testach zwracaj uwagę na słowa kluczowe: "pipeta", "pochłaniacz", "rurociąg", "woda".
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 52% zdających egzamin. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Szklana pipeta służy do pobierania próbki gazu do analizy bez użycia cieczy pochłaniającej, czyli jako pobór sposobem suchym."

Materiały:

  • Materiały szkoleniowe zakładu górniczego z zakresu aerologii i wentylacji
  • Instrukcje stanowiskowe dotyczące poboru próbek powietrza kopalnianego
  • Podręczniki/ skrypty z wentylacji kopalń i kontroli atmosfery (wymagają doboru do programu nauczania)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego