KWALIFIKACJA CHM5 - CZERWIEC 2018

PYTANIE NR 40.
Do technicznych zabiegów przeciwerozyjnych stosowanych w celach ochrony gleb należy
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Tarasowanie zboczy jest zabiegiem technicznym (inżynieryjnym), bo polega na fizycznym przekształceniu stoku w stopnie/terasy, co zmniejsza spływ powierzchniowy i ogranicza zmyw gleby. Zakrzewianie i zalesianie to zabiegi biologiczne, a dobór upraw – agrotechniczny.

Pełne wyjaśnienie:

Zabiegi przeciwerozyjne dzieli się zwykle na techniczne, biologiczne i agrotechniczne. Kluczem w tym pytaniu jest rozpoznanie, że zabieg techniczny oznacza ingerencję inżynieryjną w rzeźbę terenu lub wykonanie budowli/urządzeń ograniczających spływ wody i transport cząstek gleby.

"Tarasowanie zboczy." jest przykładem zabiegu technicznego, ponieważ polega na ukształtowaniu stoku w formę tarasów (stopni). Skraca to długość stoku, zmniejsza nachylenie odcinków, spowalnia spływ powierzchniowy i ułatwia wsiąkanie, przez co ogranicza erozję wodną.

Pozostałe odpowiedzi dotyczą innych grup działań:

  • "Zakrzewianie." działa przeciwerozyjnie głównie przez okrywę roślinną i system korzeniowy stabilizujący glebę, więc jest to zabieg biologiczny, a nie techniczny.
  • "Zalesianie." analogicznie opiera się na roślinności (korzenie, ściółka, przechwytywanie opadu), dlatego klasyfikuje się je jako zabieg biologiczny.
  • "Stosowanie odpowiednich upraw." odnosi się do sposobu gospodarowania na polu (dobór roślin, zmianowanie, uprawa wzdłuż poziomic, utrzymywanie okrywy), co ma charakter agrotechniczny.

W praktyce ochrony środowiska ważne jest, aby umieć dobrać typ zabiegu do warunków: na stromych stokach często potrzebne są rozwiązania techniczne (np. tarasy), a na terenach rolnych dodatkowo działania agrotechniczne i biologiczne. Na egzaminie warto zapamiętać: techniczne = "budujemy/kształtujemy teren", biologiczne = "wprowadzamy roślinność", agrotechniczne = "zmieniamy sposób uprawy".

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To działania o charakterze inżynieryjnym, które fizycznie zmieniają rzeźbę terenu lub wprowadzają urządzenia ograniczające spływ i zmyw gleby. Przykładem są rozwiązania kształtujące stok (np. tarasy) albo elementy spowalniające odpływ wody.
Ponieważ polega na mechanicznym uformowaniu stoku w stopnie/terasy. Taka zmiana geometrii terenu skraca drogę spływu, zmniejsza prędkość wody i ogranicza wynoszenie cząstek gleby. To nie jest zabieg "roślinny" ani "uprawowy", tylko konstrukcyjny.
Zabiegi biologiczne opierają się na roślinności (okrywa, korzenie, ściółka), która stabilizuje glebę i redukuje energię kropli deszczu oraz wiatru. Zabiegi techniczne to przede wszystkim przekształcenie terenu lub budowle/urządzenia, które sterują spływem wody.
Tak, ale zalicza się je zwykle do zabiegów biologicznych. Zmniejszają erozję dzięki wzmocnieniu struktury gleby przez korzenie i dzięki okrywie roślinnej. W pytaniach egzaminacyjnych pułapką bywa to, że są skuteczne, lecz nie są "techniczne".
Chodzi o działania agrotechniczne: dobór roślin, utrzymywanie okrywy, kierunek uprawy (np. wzdłuż poziomic), zmianowanie czy ograniczanie odsłoniętej gleby. To ogranicza zmyw i wywiewanie, ale jest to kategoria "uprawowa", a nie inżynieryjna.
Najczęściej na terenach nachylonych, gdzie występuje silna erozja wodna i spływ powierzchniowy, a same działania biologiczne lub agrotechniczne są niewystarczające. Tarasy poprawiają retencję i stabilność użytkowania gruntu, ale wymagają oceny warunków terenowych.
Najczęściej myli się kryterium podziału: wybiera się działanie "skuteczne" zamiast "techniczne". Uczniowie wrzucają zalesianie lub zakrzewianie do technicznych, bo kojarzą się z ochroną. Pomaga prosta zasada: techniczne = kształtowanie terenu/budowle.
Szukaj słów sugerujących ingerencję w teren lub konstrukcję: "tarasowanie", "umocnienie", "przekształcenie stoku", "rowy", "progi". Biologiczne będą związane z roślinami (krzewy, drzewa, trawy), a agrotechniczne z uprawą i technologią rolną.
Nie zawsze. Jest skuteczne na stokach, ale bywa kosztowne, wymaga utrzymania i dopasowania do warunków (spływ, grunt, użytkowanie). Często łączy się metody: techniczne (tarasy) z biologicznymi (zadarnienie) i agrotechnicznymi (uprawa wzdłuż poziomic).
Opanuj definicje erozji wodnej i wietrznej oraz podział metod: techniczne, biologiczne, agrotechniczne. Ucz się na przykładach i dopasowuj je do kategorii. Ćwicz krótkie rozpoznanie: czy działanie "buduje/kształtuje", "sadza rośliny", czy "zmienia uprawę".
info

Około 63% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Eksperci podkreślają: "Tarasowanie zboczy jest zabiegiem technicznym (inżynieryjnym), bo polega na fizycznym przekształceniu stoku w stopnie/terasy, co zmniejsza spływ powierzchniowy i ogranicza zmyw gleby."

Materiały:

  • Podręczniki z gleboznawstwa i ochrony gleb (rozdziały o erozji i zabiegach przeciwerozyjnych)
  • Materiały dydaktyczne z rekultywacji i kształtowania terenu (zabiegi techniczne na stokach)
  • Opracowania o gospodarowaniu na stokach i małej retencji (tarasy, rowy, progi, umocnienia)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026

Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego