KWALIFIKACJA MED12 - CZERWIEC 2017

PYTANIE NR 17.
Do uzyskania 10 litrów 1,5% roztworu roboczego środka dezynfekcyjnego należy zmieszać
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Stężenie 1,5% oznacza 1,5 części koncentratu na 100 części roztworu.
Aby otrzymać 10 l roztworu: 10 l × 0,015 = 0,15 l koncentratu. Resztę do objętości końcowej uzupełnia się wodą: 10,00 − 0,15 = 9,85 l.

Pełne wyjaśnienie:

Stężenie procentowe 1,5% w takim zadaniu rozumiemy jako udział koncentratu w objętości końcowej przygotowanego roztworu roboczego. Oznacza to, że w 100 częściach (np. 100 l) gotowego roztworu znajduje się 1,5 części koncentratu.

Krok 1: oblicz objętość koncentratu.
1,5% = 1,5/100 = 0,015. Dla 10 l roztworu roboczego:
10 l × 0,015 = 0,15 l koncentratu.

Krok 2: oblicz ilość wody do dopełnienia.
Objętość wody to różnica między objętością końcową a objętością koncentratu:
10,00 l − 0,15 l = 9,85 l wody.

Dlatego poprawny wariant to: 0,15 l koncentratu oraz 9,85 l wody.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • 0,15 l koncentratu oraz 10 l wody – daje łącznie 10,15 l mieszaniny, czyli roztwór nie ma objętości końcowej 10 l; stężenie też nie będzie 1,5%.
  • 1,5 l koncentratu oraz 9,85 l wody – 1,5 l to 15% z 10 l, czyli stężenie jest 10 razy za duże; dodatkowo suma objętości wynosi 11,35 l.
  • 1,5 l koncentratu oraz 10 l wody – błąd podwójny: i zawyżone stężenie (nie 1,5%), i nieprawidłowa objętość końcowa (11,5 l).

Wskazówka egzaminacyjna: w zadaniach typu "uzyskać X litrów roztworu Y%" zawsze sprawdzaj na końcu dwa warunki: (1) czy suma objętości składników daje X litrów, (2) czy udział koncentratu w tej objętości to Y%.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Przelicz procent na ułamek: 1,5% = 0,015. Następnie pomnóż przez objętość końcową: 10 l × 0,015 = 0,15 l koncentratu. To jest objętość preparatu, którą odmierzysz przed dolaniem wody.
Ponieważ 10 l ma mieć roztwór końcowy, a nie sama woda. Koncentrat też zwiększa objętość. Gdyby dolać 10 l wody i jeszcze koncentrat, otrzymasz >10 l mieszaniny i inne stężenie niż wymagane.
Oznacza, że koncentrat stanowi 1,5 części na 100 części gotowego roztworu (np. 1,5 l na 100 l). W zadaniach obliczeniowych zwykle chodzi o udział w objętości końcowej, więc najpierw liczysz ilość koncentratu, a potem dopełniasz wodą.
Policz koncentrat (np. 0,15 l), a potem zrób różnicę: objętość końcowa − koncentrat. Dla 10 l: 10,00 − 0,15 = 9,85 l wody. Ten krok jest kluczowy, bo zapobiega częstemu błędowi "dolewam pełne 10 l wody".
Nie. 1,5 l z 10 l to 15%, czyli stężenie 10 razy większe niż 1,5%. Ten błąd wynika z pomylenia wartości procentu z litrami. Zawsze zamieniaj procent na ułamek (dziel przez 100), a dopiero potem licz objętość koncentratu.
Oceń rząd wielkości: 1,5% z 10 l to trochę więcej niż 1% z 10 l (0,1 l), więc wynik powinien być ok. 0,15 l. Jeśli wychodzi 1,5 l, to od razu widać, że to za dużo (to byłoby kilkanaście procent).
Gdy preparat dezynfekcyjny jest dostarczany jako koncentrat, a użytkownik przygotowuje roztwór o wymaganym stężeniu do dezynfekcji narzędzi, powierzchni lub elementów wyposażenia. Poprawne stężenie wpływa na skuteczność procesu i bezpieczeństwo materiałów.
Najczęstsze to: dolanie "pełnej" objętości wody bez odjęcia koncentratu, pomylenie 1,5% z 1,5 l, nieuwzględnienie objętości końcowej oraz brak weryfikacji sumy objętości. Pomaga nawyk: zawsze sprawdź, czy koncentrat + woda = objętość końcowa.
W typowych zadaniach zawodowych liczy się udział koncentratu w objętości roztworu końcowego. Jeśli jednak w treści pojawi się doprecyzowanie (np. m/m, m/v), sposób obliczeń może wymagać masy lub gęstości. Gdy nie ma dopisku, zwykle przyjmuje się prosty model procentowy.
Ćwicz schemat: (1) zamiana % na ułamek, (2) obliczenie ilości koncentratu, (3) dopełnienie wodą do objętości końcowej, (4) kontrola: suma objętości i sensowność wyniku. Rozwiązuj krótkie serie zadań: 0,5%, 1%, 2% dla 1 l, 5 l, 10 l.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 65% zdających egzamin. średnie

Według specjalistów z branży: "Stężenie 1,5% oznacza 1,5 części koncentratu na 100 części roztworu.Aby otrzymać 10 l roztworu: 10 l × 0,015 = 0,15 l koncentratu."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Stężenie procentowe" – definicja i sposób obliczeń, https://pl.wikipedia.org/wiki/St%C4%99%C5%BCenie_procentowe (dostęp: 2026-02-18)
  • Wikipedia (PL): "Roztwór" – pojęcia podstawowe dotyczące roztworów, https://pl.wikipedia.org/wiki/Roztw%C3%B3r (dostęp: 2026-02-18)
  • Khan Academy: "Dilution and concentration" (podstawy rozcieńczania), https://www.khanacademy.org/science/chemistry/solutions-and-mixtures-topic/solutions-and-mixtures/a/dilution (dostęp: 2026-02-18)

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z podstaw chemii (dział: stężenia roztworów)
  • Instrukcje użycia (IFU) producentów preparatów dezynfekcyjnych – zasady sporządzania roztworów roboczych
  • Zadania ćwiczeniowe z obliczeń stężenia procentowego i rozcieńczeń

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego