KWALIFIKACJA SPL4 - CZERWIEC 2020

PYTANIE NR 24.
Do wagonu o wymiarach wewnętrznych (dł. x szer. x wys.): 14,2 x 2,8 x 2,5 m i ładowności 20 t załadowano skrzynie o wymiarach (dł. x szer. x wys.): 1,4 x 1,3 x 2,4 m i masie 650 kg każda. Oblicz współczynnik wykorzystania ładowności wagonu dla maksymalnej, możliwej do umieszczenia w wagonie ze względu na wymiary, liczby skrzyń.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Maksymalną liczbę skrzyń wyznacza ograniczenie wymiarami: po długości ⌊14,2/1,4⌋=10, po szerokości ⌊2,8/1,3⌋=2, po wysokości ⌊2,5/2,4⌋=1, więc łącznie 10·2·1=20 skrzyń. Masa ładunku to 20·650 kg=13 000 kg=13 t. Współczynnik wykorzystania ładowności: 13 t / 20 t = 0,65.

Pełne wyjaśnienie:

Współczynnik wykorzystania ładowności informuje, jaka część dopuszczalnej masy ładunku została faktycznie wykorzystana. W tym zadaniu najpierw trzeba ustalić, ile skrzyń da się fizycznie umieścić w wagonie, ponieważ pytanie wyraźnie wskazuje ograniczenie "ze względu na wymiary". Dopiero potem liczy się masę tej maksymalnej liczby skrzyń i odnosi do ładowności wagonu.

1) Maksymalna liczba skrzyń z ograniczeń wymiarowych
Zakładamy ustawienie skrzyń osiami równolegle do wymiarów wagonu, a liczba skrzyń w każdym kierunku musi być całkowita (nie można wstawić "ułamka skrzyni"). Stosujemy więc część całkowitą (zaokrąglenie w dół):

  • Wzdłuż długości: ⌊14,2 / 1,4⌋ = ⌊10,142…⌋ = 10
  • Wzdłuż szerokości: ⌊2,8 / 1,3⌋ = ⌊2,153…⌋ = 2
  • Wzdłuż wysokości: ⌊2,5 / 2,4⌋ = ⌊1,041…⌋ = 1

Łącznie maksymalnie: 10 · 2 · 1 = 20 skrzyń.

2) Masa ładunku przy maksymalnej liczbie skrzyń
Jedna skrzynia ma masę 650 kg, więc:

  • 20 · 650 kg = 13 000 kg
  • 13 000 kg = 13 t

3) Obliczenie współczynnika wykorzystania ładowności
Ładowność wagonu wynosi 20 t. Współczynnik wykorzystania ładowności to stosunek masy faktycznie załadowanej do ładowności:

k = 13 t / 20 t = 0,65

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • 0,32 – typowy skutek pominięcia części skrzyń (np. błędne policzenie tylko 10 skrzyń) albo pomyłki w przeliczeniu masy.
  • 0,30 – często wynika z błędu jednostek (np. potraktowania 650 kg jako 0,65 t i dalszych niekonsekwencji) lub zbyt wczesnego zaokrąglania pośrednich wyników.
  • 0,87 – wskazywałoby na znacznie większą masę ładunku (ok. 17,4 t), co nie wynika ani z maksymalnej liczby skrzyń ograniczonej wymiarami, ani z masy jednostkowej.

Wskazówka egzaminacyjna: w zadaniach "maksymalna liczba ze względu na wymiary" zawsze najpierw liczysz ułożenie w trzech kierunkach i stosujesz część całkowitą, a dopiero potem sprawdzasz masę i wyznaczasz wskaźnik.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Dzielisz każdy wymiar wagonu przez odpowiadający wymiar skrzyni i bierzesz część całkowitą (zaokrąglenie w dół): osobno dla długości, szerokości i wysokości. Potem mnożysz te trzy wyniki, bo układ jest "w siatce" 3D.
Bo liczba skrzyń wzdłuż danego wymiaru musi być całkowita. Wynik 10,14 oznacza, że 11 skrzyń już się nie zmieści, więc realnie możesz ułożyć tylko 10. Zaokrąglenie w górę dawałoby fizycznie niemożliwy załadunek.
To stosunek masy faktycznie załadowanej do ładowności (maksymalnej dopuszczalnej masy ładunku). Wynik 0,65 oznacza, że wykorzystano 65% ładowności wagonu, a reszta "rezerwy" nie została użyta.
W Polsce w zadaniach szkolnych standardowo przyjmuje się: 1 t = 1000 kg. Czyli np. 13 000 kg to 13 t. Warto przeliczyć przed obliczeniem współczynnika, aby nie pomylić jednostek w ilorazie.
Najpierw ograniczają wymiary, bo polecenie mówi o "maksymalnej możliwej do umieszczenia ze względu na wymiary liczbie skrzyń". Dopiero dla tej liczby liczysz masę i sprawdzasz wykorzystanie ładowności (ile procent dopuszczalnej masy wykorzystano).
Najczęściej: (1) nieuwzględnienie wysokości i policzenie tylko "na podłodze", (2) brak zaokrąglenia w dół przy liczbie skrzyń, (3) pomyłka jednostek kg/t, (4) policzenie współczynnika jako 20/13 zamiast 13/20.
W zadaniach egzaminacyjnych zwykle zakłada się układ prosty: krawędzie równoległe do wymiarów przestrzeni ładunkowej. Układ "na skos" wymagałby dodatkowych założeń o stabilizacji i luzach, których tu nie podano, więc nie powinno się go przyjmować.
Po policzeniu maksymalnej liczby skrzyń z wymiarów mnożysz ją przez masę jednej skrzyni i porównujesz z ładownością wagonu. Jeśli masa ładunku jest większa, to ograniczeniem staje się ładowność i trzeba zmniejszyć liczbę skrzyń.
Wykorzystanie kubatury liczy się jako stosunek objętości ładunku do objętości przestrzeni ładunkowej. Najpierw liczysz objętość skrzyni (dł.·szer.·wys.), mnożysz przez liczbę skrzyń, a potem dzielisz przez objętość wagonu. To inny wskaźnik niż wykorzystanie ładowności.
Sprawdź dwa warunki: (1) współczynnik musi być w przedziale 0–1, (2) jeśli ograniczają wymiary, często współczynnik bywa wyraźnie mniejszy od 1 (np. 0,6–0,8), bo nie zawsze da się "dobić" masą do ładowności.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 47% zdających egzamin. trudne

Eksperci podkreślają: "Maksymalną liczbę skrzyń wyznacza ograniczenie wymiarami: po długości ⌊14,2/1,4⌋=10, po szerokości ⌊2,8/1,3⌋=2, po wysokości ⌊2,5/2,4⌋=1, więc łącznie 10·2·1=20 skrzyń."

Materiały:

  • Podręcznik/skript z podstaw transportu i gospodarki magazynowej (dział: jednostki ładunkowe i planowanie załadunku)
  • Zbiór zadań z logistyki/transportu: obliczenia ładowności, pojemności i wskaźników wykorzystania
  • Materiały szkolne z matematyki praktycznej: dzielenie z resztą, zaokrąglanie w dół, procenty i ułamki

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego