KWALIFIKACJA GIW2 - WRZESIEŃ 2015

PYTANIE NR 6.
Do wiercenia otworów strzałowych w skałach zwięzłych najlepiej jest zastosować wiertarkę typu
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W skałach zwięzłych wiercenie otworów strzałowych jest najskuteczniejsze metodą udarowo-obrotową, bo energia udaru kruszy twardy materiał, a obrót usuwa zwierciny. Wiertarki z rodziny WUP są typowymi wiertarkami pneumatycznymi do takich zastosowań w podziemiu, dlatego właściwy jest typ WUP-22.

Pełne wyjaśnienie:

W otworach strzałowych w skałach zwięzłych (twardych, o dużej wytrzymałości) kluczowe jest dostarczenie do czoła otworu odpowiednio dużej energii udaru. Samo wiercenie obrotowe w takich warunkach bywa nieefektywne: narzędzie bardziej "ślizga się" po skale, rośnie czas wiercenia i zużycie osprzętu.

Dlatego w praktyce robót strzałowych w górnictwie podziemnym stosuje się wiertarki pracujące ruchem udarowo-obrotowym. Udar powoduje mikropęknięcia i kruszenie skały w strefie skrawania, a obrót umożliwia systematyczne pogłębianie otworu oraz współpracę z elementami odprowadzającymi zwierciny.

Odpowiedź "WUP-22" jest zgodna z tą zasadą: wiertarki typu WUP (wiertarki udarowo‑pneumatyczne) są przeznaczone do wiercenia otworów strzałowych w podziemiu, gdzie powszechnie dostępne jest sprężone powietrze i pożądane jest rozwiązanie ograniczające ryzyko iskrzenia. Dobór konkretnego modelu zależy od średnicy i głębokości otworu oraz parametrów udaru.

Pozostałe propozycje mogą wprowadzać w błąd, bo sugerują inny napęd lub inną zasadę pracy niż typowo wymagana dla skał zwięzłych:

  • "WHRU-55" – wskazuje na sprzęt z innej rodziny (np. hydraulicznej), który nie jest domyślnym wyborem "najlepszym" w typowych warunkach podziemia bez dodatkowego kontekstu technologicznego.
  • "PWR-8T" – może kojarzyć się z wierceniem pneumatycznym, ale w wariancie bardziej rotacyjnym; w skałach zwięzłych brak odpowiedniego udaru zwykle oznacza spadek efektywności.
  • "ER-6" – napęd elektryczny w wyrobiskach wymaga spełnienia dodatkowych wymagań organizacyjnych i nie przesądza o skuteczności w twardej skale; bez informacji o udarze nie jest to najlepszy wybór do skał zwięzłych.

Na egzaminie warto zapamiętać regułę: twarda/zwięzła skała → potrzebny udar, a w kopalni podziemnej często wybiera się rozwiązania pneumatyczne ze względu na dostępność instalacji sprężonego powietrza i uwarunkowania bezpieczeństwa.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
W skałach zwięzłych najczęściej stosuje się wiercenie udarowo-obrotowe. Udar kruszy twardą skałę na czole otworu, a obrót umożliwia postęp wiercenia i współpracę z narzędziem wiertniczym. Sam ruch obrotowy bez udaru zwykle jest zbyt mało efektywny.
Udar dostarcza krótkie impulsy energii, które powodują mikropęknięcia i odspajanie materiału na czole otworu. Dzięki temu narzędzie nie tylko "skrawa", ale realnie kruszy skałę. W twardych skałach zmniejsza to czas wiercenia i ogranicza nadmierne zużycie osprzętu.
"Skała zwięzła" oznacza materiał o dużej wytrzymałości i małej podatności na rozkruszanie. W praktyce wiercenia przekłada się to na konieczność użycia większej energii na czole otworu, często poprzez mechanizm udaru. Dobór wiertarki zależy też od średnicy i głębokości otworów.
Wiertarki pneumatyczne wykorzystują sprężone powietrze, które jest w kopalniach często łatwo dostępne. Zaletą jest także brak typowego iskrzenia elektrycznego w samej maszynie oraz dobry stosunek mocy do masy. To sprawia, że są popularne przy robotach strzałowych w podziemiu.
Wiercenie rotacyjne bez udaru bywa niewystarczające w skałach twardych i zwięzłych, bo narzędzie trudniej wgryza się w materiał. Skutkiem są dłuższe czasy wiercenia i większe obciążenia osprzętu. W takich warunkach zwykle preferuje się wiercenie udarowo-obrotowe.
Trzeba powiązać warunki pracy z zasadą działania: skały zwięzłe sugerują potrzebę udaru. Jeśli w nazwie/rodzinie urządzeń pojawia się skojarzenie z udarem (np. rodzina WUP), jest to silna wskazówka. Opcje kojarzące się wyłącznie z obrotem częściej pasują do skał miększych.
Nie. Numer w oznaczeniu modelu zwykle opisuje konkretną charakterystykę (np. wariant konstrukcyjny lub poziom energii udaru), ale nie jest uniwersalną "skalą jakości". O doborze decydują parametry potrzebne w danym przodku: średnica i głębokość otworów oraz zwięzłość skały.
Częsty błąd to wybór wiertarki rotacyjnej, bo "wierci" i kojarzy się z uniwersalnym zastosowaniem, bez uwzględnienia udaru. Inny błąd to mylenie rodzin urządzeń (np. pneumatyczne vs hydrauliczne) na podstawie podobnych skrótów. Pomaga zasada: zwięzła skała → udar.
Dobór wiertarki jest elementem przygotowania do wiercenia otworów strzałowych w przodku. Wynika z dokumentacji techniczno-technologicznej i rozpoznania warunków geologiczno-górniczych. W praktyce dobiera się typ urządzenia, osprzęt i parametry pracy tak, by wykonać otwory w wymaganej liczbie i geometrii.
Ucz się przez skojarzenia funkcjonalne: WUP jako wiertarki pneumatyczne do wiercenia otworów strzałowych, szczególnie gdy potrzebny jest udar w skale zwięzłej. Zrób krótką tabelę porównawczą: udarowo-obrotowe vs rotacyjne oraz napęd pneumatyczny/hydrauliczny/elektryczny. Ćwicz na przykładach z zajęć praktycznych.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 61% zdających egzamin. średnie

Eksperci podkreślają: "W skałach zwięzłych wiercenie otworów strzałowych jest najskuteczniejsze metodą udarowo-obrotową, bo energia udaru kruszy twardy materiał, a obrót usuwa zwierciny."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne szkoły/CKZ z zakresu robót strzałowych i wiercenia w podziemiu
  • Instrukcje stanowiskowe i opisy technologii wiercenia stosowane w zakładach górniczych
  • DTR i katalogi producentów wiertarek stosowanych w górnictwie podziemnym (do wglądu w zakładzie)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego