KWALIFIKACJA DRM8 - STYCZEŃ 2018

PYTANIE NR 23.
Do wykonania której czynności należy użyć przedstawionego na rysunku oprzyrządowania?
Ilustracja przedstawia narzędzie używane w obróbce drewna, prawdopodobnie w kontekście egzaminu zawodowego dla technika
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Takie oprzyrządowanie na frezarce dolnowrzecionowej służy do bezpiecznego i powtarzalnego prowadzenia elementu podczas czopowania, czyli wykonywania czopów. Pozostałe czynności wymagają innego prowadzenia (górnowrzecionowa), szablonu do kopiowania lub przykładnic i osłon typowych dla pilarki.

Pełne wyjaśnienie:

W pytaniu kluczowe jest rozpoznanie, do jakiej operacji technologicznej przeznaczone jest pokazane oprzyrządowanie. W praktyce oprzyrządowanie dobiera się tak, aby:

  • ustalić pozycję elementu (bazowanie),
  • zapewnić powtarzalne prowadzenie względem narzędzia,
  • zwiększyć bezpieczeństwo (ograniczyć kontakt dłoni z narzędziem i ryzyko odrzutu).

Odpowiedź "Wykonania czopów na frezarce dolnowrzecionowej." jest poprawna, ponieważ czopowanie wymaga stabilnego i precyzyjnego prowadzenia elementu przy wrzecionie ustawionym w stole maszyny. Typowe oprzyrządowanie do tej operacji umożliwia wykonywanie czopów o stałej długości i grubości w serii detali, co jest częstą czynnością w przemyśle drzewnym (np. elementy ram, ramiaki, listwy).

Odpowiedź "Wykonania gniazd na frezarce górnowrzecionowej." jest niepoprawna, bo wykonywanie gniazd (np. pod połączenie czop–gniazdo) ma inną kinematykę pracy i zwykle wymaga innego sposobu ustalenia oraz posuwu, często z wykorzystaniem prowadników lub dedykowanych urządzeń do wycinania gniazd. Sama obecność oprzyrządowania prowadzącego nie przesądza o gnieździe, ale w typowych zadaniach egzaminacyjnych przyrządy do czopowania i do gniazdowania różnią się przeznaczeniem.

Odpowiedź "Frezowania profilu krzywoliniowego." jest niepoprawna, ponieważ profil krzywoliniowy wykonuje się zazwyczaj przez prowadzenie po szablonie (kopiowanie) lub przy użyciu odpowiednich łożysk/prowadnic i szablonów. To inny typ operacji: zamiast ustalania pod czop liczy się odwzorowanie kształtu krzywizny.

Odpowiedź "Piłowania na pilarce tarczowej." jest niepoprawna, bo piłowanie dotyczy innej maszyny i innego narzędzia (tarcza piły). Oprzyrządowanie stosowane do piłowania to głównie przykładnice, wózki/sanie do cięć, dociski i osłony dedykowane pilarce, a nie przyrządy typowe dla frezowania czopów.

Wskazówka egzaminacyjna: najpierw ustal, czy odpowiedzi dotyczą tej samej grupy maszyn (frezarka dolno-/górnowrzecionowa vs pilarka), a potem powiąż oprzyrządowanie z celem: ustalanie detalu pod połączenie (czop/gniazdo) albo prowadzenie po kształcie (profil/krzywizna).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Oprzyrządowanie to dodatkowe elementy (np. przyrządy, uchwyty, prowadnice, dociski), które pomagają ustalić i prowadzić detal podczas obróbki. Zwiększa powtarzalność wymiarów, skraca czas pracy i poprawia bezpieczeństwo, bo ogranicza konieczność trzymania elementu blisko narzędzia.
Najczęściej wskazuje na to możliwość stabilnego ustawienia elementu na krawędzi/czole oraz prowadzenia go w stałej pozycji względem narzędzia. Przy czopowaniu istotne jest powtarzalne bazowanie (taka sama długość czopa) i pewny docisk, aby czop miał równą grubość po obu stronach.
Frezarka dolnowrzecionowa ma wrzeciono i narzędzie osadzone w stole, co ułatwia prowadzenie elementu po przykładnicach i przyrządach. Dzięki temu można uzyskać powtarzalne czopy w serii, a dodatkowe oprzyrządowanie pozwala bezpiecznie ustalić detal i wykonać obróbkę bez pracy "z ręki".
W frezarce dolnowrzecionowej narzędzie obraca się na wrzecionie wychodzącym z dołu stołu, a detal zwykle prowadzi się po stole i przykładnicach. W górnowrzecionowej (ręcznej lub stacjonarnej) wrzeciono znajduje się nad detalem, a prowadzenie często realizuje się innymi prowadnicami, szablonami lub łożyskami kopiującymi.
Połączenie czop–gniazdo polega na wsunięciu czopa (występu) jednego elementu w gniazdo (wgłębienie) drugiego. Stosuje się je m.in. w ramach, drzwiach, oknach i konstrukcjach meblowych, bo zapewnia dobrą wytrzymałość i powtarzalność przy produkcji seryjnej.
Częsty błąd to wybór odpowiedzi po samym skojarzeniu z nazwą maszyny ("frezarka" = dowolne frezowanie). Drugi błąd to mylenie operacji czopowania z wykonywaniem gniazd, bo oba dotyczą tego samego typu połączenia. Warto analizować cel: ustalanie pod czop czy prowadzenie po kształcie.
Zwykle nie. Profil krzywoliniowy wymaga prowadzenia po krzywiźnie, często z użyciem szablonu (kopiowania) lub elementów prowadzących po obrysie. Czopowanie natomiast wymaga ustalenia wymiaru czopa (długość, grubość) i stabilnego prowadzenia prostopadle/ równolegle do narzędzia.
Sanie/wózek na pilarce stosuje się do bezpiecznego i prostoliniowego prowadzenia detalu względem tarczy piły podczas cięć. Oprzyrządowanie frezarskie stosuje się, gdy narzędzie skrawa kształt (np. czop, wpust, profil) i trzeba utrzymać detal w stałej pozycji względem freza.
Kluczowe są: pewne zamocowanie przyrządu, poprawne ustawienie osłon, stosowanie docisków oraz zachowanie właściwego posuwu. Nie wolno pracować na niestabilnym detalu ani trzymać dłoni w strefie narzędzia. Przed obróbką warto wykonać próbę "na sucho" i sprawdzić kolizje.
Ucz się przez skojarzenie: operacja → maszyna → typ prowadzenia. Przejrzyj w pracowni najczęstsze przyrządy (dociski, przykładnice, prowadnice, uchwyty do czopów) i przypisz je do konkretnych zadań. Pomaga też analizowanie zdjęć/rysunków i opisywanie ich funkcji własnymi słowami.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 51% zdających egzamin. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Takie oprzyrządowanie na frezarce dolnowrzecionowej służy do bezpiecznego i powtarzalnego prowadzenia elementu podczas czopowania, czyli wykonywania czopów."

Materiały:

  • Instrukcje stanowiskowe i DTR (dokumentacja techniczno-ruchowa) frezarki dolnowrzecionowej używanej w pracowni
  • Materiały dydaktyczne z technologii drewna: połączenia stolarskie (czop/gniazdo) i sposoby ich wykonywania
  • Filmy instruktażowe producentów maszyn stolarskich pokazujące czopowanie na frezarce dolnowrzecionowej

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego