W zadaniach z organizacji prac polowych kluczowe jest wyznaczenie rzeczywistej (praktycznej) wydajności dobowej jednej maszyny. Podana wydajność 7 ha/h jest wydajnością godzinową, ale w praktyce nie cały czas pracy jest "czystą pracą technologiczną", dlatego stosuje się współczynnik wykorzystania 0,75.
Krok 1: wydajność dobowa jednego rozsiewacza
Wydajność dobowa = 7 ha/h × 10 h × 0,75 = 52,5 ha/dzień.
Krok 2: liczba rozsiewaczy potrzebna na 210 ha
Liczba maszyn = 210 ha / 52,5 ha/dzień = 4.
Otrzymany wynik jest liczbą całkowitą, więc nie trzeba go dodatkowo zaokrąglać. Gdyby wyszło np. 4,1, w realnym planowaniu należałoby przyjąć 5 maszyn (zaokrąglenie w górę), bo nie da się użyć "ułamka" rozsiewacza, a zadanie wymaga ukończenia pracy w ciągu jednego dnia.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- "3" wynika zwykle z pominięcia współczynnika 0,75 albo z błędnego oszacowania dobowej wydajności; 3 rozsiewacze dałyby 3 × 52,5 = 157,5 ha/dzień, co nie wystarczy na 210 ha.
- "2" to typowy błąd zaniżenia zasobów; 2 × 52,5 = 105 ha/dzień, czyli połowa potrzeb.
- "5" oznacza przewymiarowanie; 5 × 52,5 = 262,5 ha/dzień, więc spełnia warunek czasu, ale nie jest rozwiązaniem wynikającym z obliczeń minimalnej wymaganej liczby maszyn.
Warto na egzaminie pilnować jednostek (ha/h, h/dzień) i pamiętać, że współczynnik 0,75 zmniejsza wydajność w stosunku do idealnych warunków.
