W instalacjach wodociągowych (woda zimna) i instalacjach ciepłej wody użytkowej może dojść do niepożądanego przepływu zwrotnego (cofki), np. wskutek różnic ciśnień, pracy armatury, błędów montażu lub zmian parametrów pracy instalacji. Taki przepływ może powodować mieszanie się wody z różnych odcinków instalacji, a w skrajnych przypadkach pogarszać jakość wody w przewodzie wodociągowym.
Elementem armatury, którego podstawową funkcją jest zablokowanie przepływu w kierunku przeciwnym do założonego, jest zawór zwrotny. Działa on jednokierunkowo: przy prawidłowym kierunku przepływu otwiera się (w zależności od konstrukcji: klapowy, grzybkowy, sprężynowy), natomiast przy próbie cofki zamyka się i tworzy barierę hydrauliczną.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?
- Zawór odcinający służy do ręcznego (lub automatycznego) odcięcia przepływu, np. na czas naprawy. Nie jest rozwiązaniem "antycofkowym", bo w typowej eksploatacji pozostaje otwarty i nie reaguje samoczynnie na zmianę kierunku przepływu.
- Zawór redukcyjny stabilizuje/obniża ciśnienie za zaworem. Jego zadaniem nie jest blokowanie przepływu wstecznego, więc nie stanowi właściwego zabezpieczenia przed wpływaniem wody z c.w.u. do przewodu wodociągowego.
- Zawór przelotowy (w rozumieniu elementu zapewniającego swobodny przepływ w linii) nie pełni funkcji zabezpieczającej przed cofaniem się medium. Sam fakt, że jest "na przewodzie", nie oznacza ochrony przed cofką.
W praktyce egzaminacyjnej warto zapamiętać prostą regułę: jeśli pytanie dotyczy cofania się wody, mieszania się instalacji lub ochrony przed przepływem wstecznym, najczęściej właściwą odpowiedzią jest armatura o działaniu jednokierunkowym, czyli zawór zwrotny (albo inne zabezpieczenie antyskażeniowe, zależnie od sytuacji).
