Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA BUD22 - CZERWIEC 2019



PYTANIE NR 37.
Do zalewu stawu rybnego potrzeba 6 480 m3 wody. Jak długo będzie trwało jego napełnienie, jeżeli ilość wody dyspozycyjnej jest stała i wynosi 15 ls-1?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Objętość 6 480 m3 to 6 480 000 l. Przy stałym dopływie 15 l/s czas wynosi t = 6 480 000 / 15 = 432 000 s. To 432 000 / 86 400 = 5 dób. Dlatego poprawna jest odpowiedź "5 dób", a pozostałe czasy nie wynikają z obliczeń.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu trzeba obliczyć czas napełniania stawu przy stałym dopływie (stałym wydatku). Korzystamy z prostej zależności:

V = Q · t, więc t = V / Q

Krok 1: ujednolicenie jednostek.
Podany dopływ to 15 l/s, więc objętość również wygodnie wyrazić w litrach.
Wiemy, że 1 m3 = 1000 l, zatem:
6 480 m3 = 6 480 · 1000 l = 6 480 000 l

Krok 2: obliczenie czasu w sekundach.
t = 6 480 000 l / (15 l/s) = 432 000 s

Krok 3: zamiana sekund na doby.
1 doba = 24 h = 24 · 3600 s = 86 400 s, więc:
432 000 s / 86 400 s/dobę = 5 dób

Odpowiedź "5 dób" jest więc zgodna z rachunkiem.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • "4 doby" oznaczałoby 4 · 86 400 = 345 600 s, czyli przy 15 l/s dałoby tylko 5 184 000 l (5 184 m3) — za mało, by osiągnąć 6 480 m3.
  • "3 doby" to 259 200 s, co odpowiada 3 888 000 l (3 888 m3) — również za mało.
  • "6 dób" to 518 400 s, czyli 7 776 000 l (7 776 m3) — za dużo jak na wymaganą objętość.

Wskazówka egzaminacyjna: w zadaniach z przepływem najczęstszy błąd to pomieszanie jednostek (m3 z litrami) albo brak zamiany sekund na doby. Zawsze ujednolić jednostki przed dzieleniem.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Jak obliczyć czas napełniania zbiornika przy stałym dopływie?
Stosuje się zależność t = V / Q, gdzie V to objętość do napełnienia, a Q to wydatek (np. l/s lub m3/s). Najpierw ujednolić jednostki (np. wszystko w litrach), potem podzielić i na końcu zamienić czas na minuty/godziny/doby.
Dlaczego trzeba przeliczyć m3 na litry w takich zadaniach?
Bo dopływ bywa podany w l/s, a objętość w m3. Bez wspólnych jednostek dzielenie daje błędny wynik. Przelicznik jest prosty: 1 m3 = 1000 l, więc łatwo dopasować jednostki do przepływu.
Co oznacza zapis 15 l·s⁻¹ w praktyce melioracyjnej?
To ten sam sens co 15 l/s: w każdej sekundzie dopływa 15 litrów wody. W robotach melioracyjnych taki zapis opisuje stałą wydajność dopływu (np. z rurociągu, kanału lub pompy), co pozwala planować czas napełniania stawu lub zbiornika.
Jak zamienić sekundy na doby w obliczeniach?
Najpierw pamiętaj, że 1 doba = 24 h, a 1 h = 3600 s. Zatem 1 doba = 86 400 s. Żeby zamienić sekundy na doby, dzielisz liczbę sekund przez 86 400. To częsty krok na egzaminie.
Jakie są najczęstsze błędy w zadaniach z przepływem i objętością?
Najczęściej: pomylenie przelicznika 1 m3 = 1000 l, brak ujednolicenia jednostek (litry vs m3), oraz zła zamiana czasu (sekundy uznane za godziny albo doby). Pomaga zapisanie jednostek przy każdym działaniu.
Czy przy napełnianiu stawu zawsze można założyć stały dopływ wody?
W zadaniach egzaminacyjnych często tak (to upraszcza rachunek). W praktyce dopływ może się zmieniać przez spadki, straty, pracę pompy lub wahania w cieku. Jeśli w treści jest "ilość wody dyspozycyjnej jest stała", to przyjmujesz stałe Q.
Jak sprawdzić, czy wynik ma sens bez liczenia od początku?
Możesz zrobić kontrolę rzędu wielkości: 6 480 m3 to 6,48 mln litrów. Przy 15 l/s to setki tysięcy sekund. 100 tys. s to trochę ponad 1 doba, więc 400+ tys. s to kilka dób. Taki "sanity check" wyłapuje błędy w zerach.
Jakie przeliczniki jednostek warto znać na BUD.22?
Najbardziej przydatne to: 1 m3 = 1000 l, 1 h = 3600 s, 1 doba = 86 400 s. W melioracji często dochodzą jeszcze przeliczenia powierzchni i opadów, ale w takich zadaniach kluczowe są objętość, wydatek i czas.
Kiedy w melioracji liczy się czas napełniania zbiornika lub stawu?
Gdy planuje się zalew, rozruch urządzeń wodnych, piętrzenie lub przygotowanie obiektu do użytkowania (np. staw rybny). Znając objętość i dostępny dopływ (z kanału, ujęcia lub pompowni), można realnie zaplanować kolejność robót i terminy.
Jak rozpoznać, czy podana odpowiedź w dobach jest poprawna?
Po obliczeniu czasu w sekundach podziel przez 86 400. Jeśli wychodzi liczba bliska całkowitej, w zadaniu zwykle oczekuje się tej liczby dób. Dodatkowo możesz przeliczyć wstecz: doby → sekundy → litry (Q·t) i sprawdzić, czy daje wymaganą objętość.
info

Statystycznie 45% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Według specjalistów z branży: "Objętość 6 480 m3 to 6 480 000 l."

Źródła:

  • Wikipedia (pl): "Metr sześcienny" – przelicznik na litry (1 m³ = 1000 l). https://pl.wikipedia.org/wiki/Metr_sze%C5%9Bcienny (dostęp: 2026-03-01)
  • Wikipedia (pl): "Litr" – relacja litra do decymetra sześciennego i metra sześciennego. https://pl.wikipedia.org/wiki/Litr (dostęp: 2026-03-01)
  • Wikipedia (pl): "Przepływ objętościowy" – definicja i zależność Q = dV/dt (oraz interpretacja V=Q·t dla stałego Q). https://pl.wikipedia.org/wiki/Przep%C5%82yw_obj%C4%99to%C5%9Bciowy (dostęp: 2026-03-01)

Materiały:

  • Podręcznik/kompendium do fizyki lub hydrauliki w zakresie: wydatek przepływu, jednostki, przeliczenia
  • Tablice i przeliczniki jednostek SI (m3, l, s, h, doba) do ćwiczeń rachunkowych
  • Zbiór zadań z obliczeń przepływu i czasu napełniania zbiorników (poziom szkoły technicznej)
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego