Dozowanie objętościowe w stosunku 1:2:4 opisuje proporcje składników stałych mieszanki betonowej w podanej kolejności. W praktyce taki zapis rozumie się jako: 1 część cementu (spoiwo), 2 części piasku (kruszywo drobne) oraz 4 części żwiru (kruszywo grube). Taka interpretacja odpowiada typowemu, tradycyjnemu zapisowi receptury roboczej.
Odpowiedź z układem "jedną część cementu, dwie części piasku i cztery części żwiru" jest poprawna, ponieważ zachowuje właściwą kolejność: spoiwo → kruszywo drobne → kruszywo grube. To kluczowe dla uzyskania prawidłowego uziarnienia mieszanki i ograniczenia pustek międzyziarnowych.
Pozostałe odpowiedzi są błędne z następujących powodów:
- Wariant z zamienionym piaskiem i żwirem odwraca role kruszyw (drobnego i grubego). Taka pomyłka prowadziłaby do innej struktury mieszanki i innych właściwości (urabialności oraz wytrzymałości), więc nie odpowiada zapisowi 1:2:4 rozumianemu standardowo.
- Wariant zawierający wodę jest mylący, bo woda zarobowa zwykle nie jest zapisywana w tym prostym schemacie proporcji objętościowych. Ilość wody dobiera się osobno (np. do konsystencji i wymaganego stosunku w/c).
- Wariant z wapnem dotyczy raczej zapraw (cementowo-wapiennych), a nie typowej mieszanki betonowej, w której podstawowym spoiwem jest cement, a wypełnienie stanowią kruszywa naturalne lub łamane.
Wskazówka egzaminacyjna: jeśli widzisz proporcję typu 1:2:4, sprawdź, czy odpowiedź zachowuje logikę cement + piasek + kruszywo grube i czy nie wprowadza składników "z innej rodziny" (np. wapna) albo wody jako elementu tego samego zapisu.
